Leihoa irekita izan arren, pantailarik ez

Badira film oso txukunak, duinak, majoak, ustekabean harrapatzen zaituztenak, zinema eta narrazio ariketa interesgarriak... konturatu orduko aretoetatik desagertzen direnak. Malkoak eurian nola, asteazkeneko eguzkia zeruan nola, karteldegiaren zurrunbiloan, merkatuaren Maelstrom itsaslaster gupidagabean, ezabatzen direnak, disolbatu.

Motza, estua dute iraungitze-data, aita pontekorik gabeko pelikula horiek. Egiari zor, luzeagoa, zabalagoa dute kasik hilabete osoa irauten duten mami industrialek, bitan pasteurizatzen duten horiek, esnean eta hartzigarrietan izan daitezkeen bizi mota guztiak akabatzen bi aldiz pasteurizatu, bai.

Astebete eskasa eusten diote pantailari film jator horiek. Zazpi egun baino gehiagorik ez. Eta ez pentsa Euskal Herriko pantaila guztiak okupatu, bere egiten dutenik. Ez horixe. Spider-Manek edo Odiseok utzitako izkina batean aurkitzen dute bakar-bakarrik aterpe ezegonkorra, badaezpadako oso. Esan genezake kasik aretoetako jabe eta programatzaileen oneziaren, nahieraren eta karitatearen mende izaten direla beti.

Har dezagun, kasu, La ventana abierta. Zuzendaria, Ana Graciani, eskarmentu handiko emakumea da. Eskarmentu handikoa ikuskizunaren unibertsoan. Bai antzerkian, bai telebistan, bai zineman ere. Sortzailea izateaz gain,  hezitzailea da. Baita zinemagintzako langilea ere. Albacetekoa, Andaluziako zinemarekiko atxikimendu sendoa du. 

La ventana abierta-k Anak antzezle primerako bat izan du lagun, gurean ederki asko ezagutzen dugun Unax Ugalde gasteiztarra. Aitor Mazo, Patxo Telleria, Iñaki Elizalde, Helena Taberna edo Borja Cobeagarekin lan egiteaz gain,  zeluloidezko mundu barrena ospe, fama eta aitortza markaz kanpokoa duten beste egile hainbatek aukeratu izan dute protagonista beren lanetan. Steven Soderberghek, esaterako. Roland Joffek, adibidez. Agustin Diaz Yanezek ere bai. Eta Italiako fantasiazko, beldurrezko, akziozko, misteriozko giallo genero arras maitatuaren mugarri izan den Dario Argentok berak hil hurren zegoela burutu zuen Dracula-rako aukeratu zuen...

La ventana abierta bermatzen, sostengatzen duten ekoiztetxeak ere ez dira hala moduzkoak. Bat aipatzeagatik La Claqueta ekarriko dugu hona. Zergatik? Ba, aitzakia ezin hobea dugulako. Izan ere, Donostiako Zinemaldian laster aurkeztuko den David Pérez Sañudoren Sacamantecas aurrera atera dute Olmo Figueredo eta Manuel H. Martín zinema zaurituek.

Interesgarria oso da La ventana abierta. Ederki jokatzen du kontakizunean pisu handia izango duen haizetearekin, itsaso harro eta zakarrarekin, herria eta bertakoak alerta ia gorrian jarriko dituzten fenomenoekin. Pelikula ondo, estilo handiz maneiatzen, gobernatzen du zuzendariak. Sekula argituko ez diren misterioak, isilpekoak, protagonistaren dudak, berarekin pantaila partekatzen duen neskatoa zertan dabilen inoiz ez dugu zehatz-mehatz ulertuko (ez dugu jakin nahi, ez dugu esplikaziorik nahi, benetan…). Are gutxiago entendituko dugu (zertarako?) Internet bidez aurkitutako maitalearen jokabidea... Emakume horren alabatxoa, aspalditik inork ikusi ez duena, inoiz bueltatzerakoan etxerako sarbide lukeen leiho ireki horrek, izenburuarenak, alegia, beldur epela eragiten du ikuslearengan, gozatzeko moduko ikara deliziosa.

Pelikula honetan parte hartzen duten guztiek ondo eta irmo eusten diote erronkari. Krudela da, baina merkatuaren legea eta ostegun hau izan du azken eguna pantailetan. Bilbon bilatu zuen abegi, Multizinetan, baina ekonomiaren arau basek kanporatu dute. Plataformetan edo auzo bateko kultur etxe batean aurkituz gero, aprobetxatu aukera. Aholku bera ematen dizuet aste honetan Barakaldon eta Gasteizen estreinatu duten Chema de la Peñaren Días de agosto-ren inguruan. Baietz zeluloidezko eguzki galdatan harrapatu!