Erandion alokairuaren prezioa mugatzeko bidea ireki du Eusko Jaurlaritzak

Eusko Jaurlaritzak Erandio bizitegi-merkatu tentsionatu izendatzeko prozedura hasi du, Bizkaiko udalerriak Etxebizitza Legean aurreikusitako bi baldintzak betetzen dituela egiaztatu ondoren. Udalak abuztuaren 26an eskatu zuen neurria, eta alokairuen prezioa mugatzeko bidea ireki du. Orain, jendaurreko informazio-fasean dago.

Denis Itxaso Etxebizitza eta Hiri Agendako sailburuak urriaren 5ean sinatutako agindua gaur argitaratu da aldizkari ofizialean. Espedientea hogei egunez egongo da jendaurrean, Bizkaiko Aldizkari Ofizialean ere argitaratzen denetik aurrera. Erandioko Udalak ere entzunaldi-epe hori du, eta aginduaren aurka ezin da errekurtsorik jarri, izapide hutseko egintza baita.

Etxebizitzarako eskubidearen aldeko 12/2023 Legeak bi irizpide ezartzen ditu bizitegi-merkatuko gune tentsionatu deklaratzeko, eta gutxienez bat betetzea eskatzen du. Eusko Jaurlaritzaren ustez, biak ala biak Erandion egiaztatuta daude, Etxebizitzaren Euskal Behatokiaren 2025eko apirileko txosten baten arabera.

Alde batetik, familiek etxebizitza ordaintzeko egin behar duten ahalegin ekonomikoa, oinarrizko hornidurak barne, batez besteko diru-sarreren % 31,8ra iristen da, araudiak ezarritako % 30eko atalasearen gainetik.

Bestalde, etxebizitzen salerosketa prezioa % 22,6 igo da azken bost urteetan eskura dauden datu estatistikoekin. Ehunekoak % 22,4ko atalasea gainditzen du, kontsumoko prezioen indizearen (KPI) % 19,4ko igoeratik abiatuta kalkulatua, hiru puntu gehituta.

Erandio gune tentsionatu izendatuz gero, prezioei eusteko Etxebizitza Legean aurreikusitako neurriak aplikatu ahal izango lirateke. Oro har, kontratu berrien errentak ezingo luke aurreko kontratuarena gainditu, behin eguneratuta.

Gainera, prezioa erreferentzia-indize bati lotuta geratuko litzateke jabea edukitzaile handia denean edo etxebizitza aurreko bost urteetan ohiko bizileku gisa alokatuta egon ez denean.

Araudiak hiru urtera arteko alokairu-kontratuen ezohiko luzapenak ere jasotzen ditu. Era berean, adierazitako eremuan jabe bat edukitzaile handitzat jotzeko muga hamar etxebizitzatik bostera murriztea ahalbidetzen du.

Kalifikazioak hiru urteko indarraldia izango luke, luza daitekeena, eta neurrien plan espezifiko bat garatzera behartuko luke. Etxebizitza Sailaren ustez, plan hori "bideragarria eta egokia" da.

Ekimena Erandioko "Los Ochos" izeneko eraikinetan bizi diren familien egoerak markatutako testuinguru batean iritsi da. Mosaic inbertsio-funtsak, etxebizitzen jabeak, etxebizitzak erosteko edo etxebizitzak uzteko aukera eskaini die alokairu-kontratuak amaitzen direnean.

Irailaren 28an, Oskar Matute EH Bilduk Kongresuan duen diputatua udalerrira joan zen familiei babesa adieraztera. Matutek etxebizitza dekretu bat eskatu zuen, "anbizio handikoa", familia ahulen etxegabetzeak debekatzeko eta sasoiko alokairuak arautzeko.

Era berean, Denis Itxasok iragarri zuen Erandio gune tentsionatu izendatzeko prozesua azkartzea agindu duela. 

Bizkaian, Bilbo, Barakaldo eta Galdakaoko 2. barrutia bizitegi-merkatuko gune tentsionatu izendatu dituzte dagoeneko. Basauriren izendapena oraindik ez da indarrean sartu.

Euskadi osoan, hogei udalerri inguruk zuten apirilean kalifikazio hori, hau da, 1,1 milioi biztanle hartzen dituen lurraldea (biztanleriaren % 54), Eusko Jaurlaritzaren datuen arabera.