Euskarari 'hegoak emateko' beharra nabarmendu dute eragile politikoek
Ekitaldi instituzionala egin dute Bilboko Guggenheim Museoan, Euskararen Nazioarteko Eguna dela eta, larunbat honetan. Bertan, euskal erakundeen eta eragileen ordezkaritza zabala izan da: EAEko erakundeak (Eusko Jaurlaritza, aldundiak eta udalak), alderdi politikoak, komunikabideak, gizarte eragileak, enpresak, sindikatuak, finantza-erakundeak, unibertsitateak, kirol taldeak...
Hizkuntza Politikaren alorraz arduratzen den Herri Aginteak Koordinatzeko Batzordeak (Hakoba) antolatu du ekitaldia, eta Bingen Zupiria Kultura eta Hizkuntza Politika sailburuak egin ditu anfitrioi lanak. Hakobaren barruan daude Eusko Jaurlaritza, hiru aldundiak, EAEko hiru hiriburuak eta EUDEL eta UEMAk.
"Zer egin dezaket nik euskararen alde?" Horixe da 2016ko Euskararen Eguneko adierazpen bateratuak egindako galdera. Norberak hizkuntzaren alde asko egin dezakeela sinetsita, konpromiso pertsonalerako deia egin dute; ia 700 atxikimendu jaso ditu aldarriak, inoiz baino gehiago.
Aipatu adierazpena ekitaldian zehar proiektatu dute, eta azken hamarkadetan euskarak izan duen eboluzio positiboan du bere oinarria. Bertan jasotzen denez, Euskararen Eguna "indarra hartzeko eguna da"; izan ere, "oraindik urruti" baitago Euskadiko beste hizkuntza ofiziala den gaztelaniarekiko "gizarte parekotasunetik".
Horrenbestez, "gizarte" parekotasuna erdiestea ezarri dute helburutzat, eta euskara indartsu eta osasuntsu bizi dadila bere lurralde guztietan"
Euskara indartzeko konpromisoa
Adierazpena sinatu dutenek "euskara nahiz hizkuntza-elkarbizitza sendotzeko konpromisoa" hartu dute, "nork bere neurrikoa, nork bere ahalaren araberakoa". Konpromiso hori dela-eta sortu da "Zer egin dezaket nik euskararen alde?" leloa.
Galdera horri erantzun diote, besteak beste, Confebaskeko ordezkariak, Euskadiko CCOO eta UGT sindikatuetako idazkari nagusiak (Unai Sordo eta Raul Arza), Josu Urrutia Athleticeko presidentea eta EHU, Deusto eta Mondragon unibertsitateetako arduradunak.
Eusko Jaurlaritzako beste hainbat sailburu ere izan dira ekitaldian: Josu Erkoreka, Pedro Azpiazu, Jon Darpon, Cristina Uriarte, Arantxa Tapia eta Alfredo Retortillo sozialista. Unai Rementeria Bizkaiko ahaldun nagusia, Bakartxo Tejeria Eusko Legebiltzarreko presidentea eta Ana Otaduy Bizkaiko Batzar Nagusietako presidentea ere izan dira bertan.
Alderdi politikoetako ordezkariek ere hartu dute parte, eta bertan egon dira Itxaso Atutxa (PNV), Maddalen Iriarte (EH Bildu), Nagua Alba (Podemos), Jon Azkue (PSE-EE), Laura Garrido (PP) eta Isabel Salud (Ezker Anitza-IU).
Ekitaldi instituzional bateratu horrekin batera, beste hainbat ospakizun-jarduera egin dira Euskararen Egunean, horren lekuko zanik Gasteizko Udalak gaur egindakoa (Bilbo eta Donostiako udalek ostiralez egin zituzten bereak).
Horrez gain, euskarak badu gaur beste hitzordu garrantzitsu bat Durangoko Azokaren bigarren egunarekin.
Jaurlaritzak "adostasun handiagoa" bilatuko du
"Euskararen Nazioarteko Egun honek ospakizun kutsua izatea nahiko nuke, zer ospatu asko daukagulako. Euskara bizirik ikusi eta entzutea ospatzekoa da", esan du Bingen Zupiriak Kultura sailburuak bere mintzaldian. Transmisio bide berriak aurkitu direla ikustea ospatzekoa dela nabarmendu du, eta euskal hizkuntza sistemak erronka horretan izan duen eragina ezinbestekoa izan dela gaineratu du, baita euskaltegiena ere.
Hobetu beharreko gauzak baldin badaude ere, orokorrean, Zupiria pozik azaldu da. Halaber, hizkuntza politikaren inguruan, herri erakundeen aho bateko babesa jasotzeko asmoz, hizkuntza politika eraginkorragoa egingo dutela ziurtatu du. "Euskara gero eta biziagoa eta gero eta erabilgarriagoa izan dadin, euskararen "agenda estrategiko berria" adosteko konpromisoa hartu dute. "Nafarroako Gobernuarekin eta Iparraldearekin egiten ari garen lana sendotu" egingo dutela gaineratu du.
"Zorionak euskarak aurrera egin dezan hizkuntza aniztasunari euskararen oparia egiten diozuen hiztun guztioi, bihotzetik ezpainera eramaten duzuen guztioi", esanez amaitu du hitzaldia Zupiriak.
Zure interesekoa izan daiteke
Abuztuaren 15ean Maroko eta Ceuta arteko muga berriro zeharkatzeko deia egiten ari dira sare sozialetan
Ceutako Gobernuaren bozeramaileak ziurtatu duenez, Espainiako Gobernuak deialdi horren berri du, eta iragan asteko krisia ez errepikatzeko baliabide nahikoak jartzea espero du.
Uharteko bizilagunak haserre, herriko apaizak Ceutako migrazio-krisiari buruz egindako adierazpenengatik
Uharteko (Nafarroa) biztanleak haserre daude Javier Aizpun herriko parrokoarekin, X sare sozialean (lehengo Twitter) migratzaileak Ceutara iristeari buruz zabaldu zituen mezuengatik. Kritiken ostean, apaizak barkamena eskatu du eta bere kontua ezabatu du. Argitalpenetako batean, apaizak zioen "Rabat bonbardatu" egin behar dela, Marokoren aurkako neurri gogorrak ezartzearen aldeko hainbat mezurekin batera. Aizpunek adierazi zuen, halaber, suarekin erantzun beharko litzaiekeela Ceutan sartzen saiatzen diren migratzaileei, eta Maroko "errekonkistatzea" proposatu zuen, haren hitzetan, "jatorrizko Espainia" berreskuratzeko, Erromatar Inperio garaiko Hispaniari erreferentzia eginez.
Nola ikusiko da eguzki-eklipsea zure herritik? Kontsultatu hemen fenomeno historikoari behatzeko mapak
Ilargiak erabat ezkutatuko du Eguzkia 2026ko abuztuaren 12an: Euskal Herrian 2183. urtera arte ez da berriro ikusiko horrelako fenomenorik. Eguzki-eklipse osoa ilunabarrean hasiko da, eta egunak "bi ilunabar" izango ditu. Eklipsea Orain.eus-en bidez zuzenean jarraitu ahal izango da.
Perez-Iglesias: "Eklipsea ikusiko den lekuetan milioi bat bisitari izango dira"
Eklipsea etxetik gertu eta urrun joan gabe ikusteko gomendioa egin du sailburuak. Milaka betaurreko banatu dituzte iada mugarritzat jo duen fenomenoa ikusteko. Pozik agertu da eklipseak zientzia plazara eramateko balio izan duelako.
Kolon eta ondesteko minbiziaren baheketak erdira murriztu du hilkortasuna Euskadin
Biogipuzkoako eta EHUko ikertzaileak buru ditu ikerketak eta JAMA Network Openen argitaratu dute. Horren arabera, kolon eta ondesteko minbiziaren baheketaren programak % 50 murriztu du hilkortasuna 50 eta 69 urtekoen artean, bi hamarkadatan.
2.200 bat emakumeri eraso die gizon bikotekideak edo bikotekide ohiak, Euskadin, 2026ko lehen seihilekoan
Emakunderen arabera, % 7 igo da 2025aren aldean. Familia barruko indarkeriaren biktimen kopurua % 20 hazi da Araban, eta erasoa jasan duten biktimen kopurua % 10 igo da Gipuzkoan.
Bi pertsona zauritu dira A-8an, trafiko-istripu batean, Muskiz parean, Kantabriarako noranzkoan
Istripua bi kilometroko auto-ilarak eragin ditu. Kantabriarako zirkulazioa 236. irteeratik bideratzen ari da.
Guardia zibil batek bikotekide ohia hil du Llanesen, hura ere agentea
Hilketaren ondoren, ihes egiten saiatu da erasotzailea, eta ahalegin horretan, inguruan zeuden beste agente batzuk tiroka erantzun diote. Bertan zendu da.
Lizarran hildako gizonaren bikotekide ohiak azaldu du indarkeria fisikoa eta psikologikoa pairatu zituela hainbat urtez
Gizona balkoi batetik erorita hil zen, Poliziarengandik ihesi zihoala, azken horiek indarkeria matxistagatik abisua jaso ondoren.
Donostiako Udalak eraso sexisten aurkako Aste Nagusirako kanpaina aktibatu du: puntu morea Boulevardean egongo da
Ane Oyarbide Berdintasun zinegotziak adierazi duenez, "elkarbizitza, errespetu eta askatasun gunea izan behar du Aste Nagusiak, pertsona guztientzat".