Euskarari 'hegoak emateko' beharra nabarmendu dute eragile politikoek
Ekitaldi instituzionala egin dute Bilboko Guggenheim Museoan, Euskararen Nazioarteko Eguna dela eta, larunbat honetan. Bertan, euskal erakundeen eta eragileen ordezkaritza zabala izan da: EAEko erakundeak (Eusko Jaurlaritza, aldundiak eta udalak), alderdi politikoak, komunikabideak, gizarte eragileak, enpresak, sindikatuak, finantza-erakundeak, unibertsitateak, kirol taldeak...
Hizkuntza Politikaren alorraz arduratzen den Herri Aginteak Koordinatzeko Batzordeak (Hakoba) antolatu du ekitaldia, eta Bingen Zupiria Kultura eta Hizkuntza Politika sailburuak egin ditu anfitrioi lanak. Hakobaren barruan daude Eusko Jaurlaritza, hiru aldundiak, EAEko hiru hiriburuak eta EUDEL eta UEMAk.
"Zer egin dezaket nik euskararen alde?" Horixe da 2016ko Euskararen Eguneko adierazpen bateratuak egindako galdera. Norberak hizkuntzaren alde asko egin dezakeela sinetsita, konpromiso pertsonalerako deia egin dute; ia 700 atxikimendu jaso ditu aldarriak, inoiz baino gehiago.
Aipatu adierazpena ekitaldian zehar proiektatu dute, eta azken hamarkadetan euskarak izan duen eboluzio positiboan du bere oinarria. Bertan jasotzen denez, Euskararen Eguna "indarra hartzeko eguna da"; izan ere, "oraindik urruti" baitago Euskadiko beste hizkuntza ofiziala den gaztelaniarekiko "gizarte parekotasunetik".
Horrenbestez, "gizarte" parekotasuna erdiestea ezarri dute helburutzat, eta euskara indartsu eta osasuntsu bizi dadila bere lurralde guztietan"
Euskara indartzeko konpromisoa
Adierazpena sinatu dutenek "euskara nahiz hizkuntza-elkarbizitza sendotzeko konpromisoa" hartu dute, "nork bere neurrikoa, nork bere ahalaren araberakoa". Konpromiso hori dela-eta sortu da "Zer egin dezaket nik euskararen alde?" leloa.
Galdera horri erantzun diote, besteak beste, Confebaskeko ordezkariak, Euskadiko CCOO eta UGT sindikatuetako idazkari nagusiak (Unai Sordo eta Raul Arza), Josu Urrutia Athleticeko presidentea eta EHU, Deusto eta Mondragon unibertsitateetako arduradunak.
Eusko Jaurlaritzako beste hainbat sailburu ere izan dira ekitaldian: Josu Erkoreka, Pedro Azpiazu, Jon Darpon, Cristina Uriarte, Arantxa Tapia eta Alfredo Retortillo sozialista. Unai Rementeria Bizkaiko ahaldun nagusia, Bakartxo Tejeria Eusko Legebiltzarreko presidentea eta Ana Otaduy Bizkaiko Batzar Nagusietako presidentea ere izan dira bertan.
Alderdi politikoetako ordezkariek ere hartu dute parte, eta bertan egon dira Itxaso Atutxa (PNV), Maddalen Iriarte (EH Bildu), Nagua Alba (Podemos), Jon Azkue (PSE-EE), Laura Garrido (PP) eta Isabel Salud (Ezker Anitza-IU).
Ekitaldi instituzional bateratu horrekin batera, beste hainbat ospakizun-jarduera egin dira Euskararen Egunean, horren lekuko zanik Gasteizko Udalak gaur egindakoa (Bilbo eta Donostiako udalek ostiralez egin zituzten bereak).
Horrez gain, euskarak badu gaur beste hitzordu garrantzitsu bat Durangoko Azokaren bigarren egunarekin.
Jaurlaritzak "adostasun handiagoa" bilatuko du
"Euskararen Nazioarteko Egun honek ospakizun kutsua izatea nahiko nuke, zer ospatu asko daukagulako. Euskara bizirik ikusi eta entzutea ospatzekoa da", esan du Bingen Zupiriak Kultura sailburuak bere mintzaldian. Transmisio bide berriak aurkitu direla ikustea ospatzekoa dela nabarmendu du, eta euskal hizkuntza sistemak erronka horretan izan duen eragina ezinbestekoa izan dela gaineratu du, baita euskaltegiena ere.
Hobetu beharreko gauzak baldin badaude ere, orokorrean, Zupiria pozik azaldu da. Halaber, hizkuntza politikaren inguruan, herri erakundeen aho bateko babesa jasotzeko asmoz, hizkuntza politika eraginkorragoa egingo dutela ziurtatu du. "Euskara gero eta biziagoa eta gero eta erabilgarriagoa izan dadin, euskararen "agenda estrategiko berria" adosteko konpromisoa hartu dute. "Nafarroako Gobernuarekin eta Iparraldearekin egiten ari garen lana sendotu" egingo dutela gaineratu du.
"Zorionak euskarak aurrera egin dezan hizkuntza aniztasunari euskararen oparia egiten diozuen hiztun guztioi, bihotzetik ezpainera eramaten duzuen guztioi", esanez amaitu du hitzaldia Zupiriak.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek "nazioarteko zuzenbidea urratu" duela salatu dute Iruñean
Elkarretaratzean, atxilotutako bi ekintzaileak askatzeko eta ontziei Gazara iristen eta laguntza humanitarioa ematen uzteko eskatu dute, besteak beste.
Putzu handiak egin dira Jundizko industrialdean euriteen ondorioz eta urak trenbidea zein errepideak hartu ditu
Iluntzean Gasteizen bota duen erauntsiak putzu ikaragarriak sortu ditu Jundizko industrialdean. Irun eta Madril lotzen dituen trenbideko zati bat urak hartu du. Industrialdeko errepideak ere hartu ditu urak, eta ibilgailuak kontu handiz igaro behar izan dute bertatik.
1.500 emakumek erasoak jasan dituzte Euskadin martxora arte, % 69,4k bikotekideek edo bikotekide ohiek eragindakoak
Delitu motaren arabera sailkatuta, ugaritu egin da familia barruko indarkeria —ez ditu bikotekideak edo bikotekide ohiak kontuan hartzen—. Guztira, 298 biktima izan dira martxora arte, hau da, aurreko urtean baino % 11,6 gehiago, Emakumearen Euskal Erakundeak (Emakunde) bildutako datuen arabera.
Astelehenean epaituko dute Baionako bestetan Eric Courdyren hilketagatik auzipetutako Jerome Verin boxeolari ohia
2024ko uztailaren 11n, Baionako bestetan, Eric Courdyri eraso egin zion Jerome Verin boxeolari ohiak, eztabaida baten ostean, autobus geraleku batean. Sei egun koman eman ondoren hil zen Courdy.
Foruzaingoak aisiarako bederatzi lokal erregistratu ditu Iruñerriko bost udalerritan
Operazioan, 20 akta ireki dituzte, drogak konfiskatzeagatik, eta hiru pertsona salatu dituzte, erresistentzia eta desobedientzia egotzita, eta beste bi, debekatutako armak eramateagatik.
Muskizen piztutako sutearen ondorioz 40 familia urik eta gasik gabe daude
Udalak behin-behineko komun batzuk jarri dizkie kalean, eta kiroldegira joan behar dute garbitasunetarako. Oinarrizko zerbitzu horiek lehenbailehen berreskuratzeko, buru-belarri ari dira lanean. Sua garajean hasi zen, eta Ertzaintzak gertatukoa ikertzen jarraitzen du.
Astelehen honetan hasiko da Maialen Mazonen ustezko hiltzailearen aurkako epaiketa
Hilaren 15era arte dago programatuta, eta herri epaimahaia osatuko duten herritarrak aukeratuta hasiko da. Akusazioek 45 urteko kartzela zigorra eskatzen dute ustezko hiltzailearentzat, Zigor Kodeak baimentzen duen zigorrik handiena.
Leon XIV.a aita santuak lehendakaria hartuko du Vatikanoan maiatzaren 13an
Egun horretan egingo den audientzia orokorrera gonbidatu du. Eusko Jaurlaritzaren arabera, balio handiko topaketa izango da, eta Euskadik nazioartean duen presentzia instituzionala indartuko du.
72 urteko mendizale bat hil da Serantesen
Bizkaiko mendiaren hegal batean aurkitu zuten hilda, hainbat orduz haren bila aritu ondoren.
Komunean kaka egiterakoan jarrera hobetzeko gailu bat diseinatu dute Iturgoiengo lau bizilagunek
Osasuna eta ergonomia uztartzen dituen ekimen berritzaile horren atzean Asier eta Iñigo Arabaolaza, Joseba Imaz eta Jose Antonio Lazcano daude; 'Naturpos' gailuaren sortzaileak. Oso sistema erraza erabiltzen du gailuak. Hankak altxarazten dizkio erabiltzaileari, nolabait gorputzaren jarrera naturala har dezan.