Euskal zientzialariek urratsa egin dute prostatako minbiziaren ikerkuntzan
Minbizia agertzen da zelula osasuntsuetan akatsak pilatzen direnean, "sistema eragilea" pirateatzen duten mutazioak eta kontrolik gabeko hazkundea ahalbidetzen duten akatsak pilatzen direnean. Baina ez dute hori bakarrik egiten, metabolismoa erabiltzen eta aldatzen baitute. Orain, CIC bioGUNE euskal zentroko zientzialariek prostatako minbiziaren kasuan nola egiten duten ulertzeko gakoak aurkitu dituzte.
Lan horretan, oinarrizko ikerketa bat bada ere, minbizi mota horren molekula mailako ulermenean sakondu dute, eta ikerlarien esanetan, oinarrizkoa da hori sendagai berri hobetuak egiteko.
Ikerketaren emaitza Nature aldizkarian argitaratu dute, Arkaitz Carracedok, Amaia Zabalak eta Amaia Arruabarrenak, besteak beste, sinatutako artikulu batean. Bizkaian egoitza duen CIC bioGUNE-ko ikerlariak dira.
Prostatako minbizia mundu mailako tumore ohikoenetako bat da, eta hainbat aldaketa genetiko nagusi atzemanak dituzte, baina gutxi dakite prozesu horrekin batera izaten diren aldaketa metabolikoei buruz.
Carracedok azaldu duenez, mutazio genetikoen ondorioz, zelulak behar ez den bezala jokatzen hasten dira (zelulen zatiketa kontrolik gabea, besteak beste), baina hazteko eta zabaltzeko metabolismoa, erreakzio kimiko multzoa, aldatzea behar dute.
Hain zuzen ere, alor horri eman diote garrantzia artikuluan, gaixotasunaren hasieran izaten diren aldaketa metabolikoak atzeman baitituzte.
"Zelulak poliamina gehiago ekoizten badute, minbizia gehiago hazten da, eta produktu metaboliko hori kenduz gero, minbizi zelulak ez dira hazten", azaldu du Carracedok.
Prostatako minbiziaren metabolismo aldaketak atzematea "estrategia berritzailea" da tratamendu eraginkorrak bilatzeko, Carracedoren esanetan, eta baliteke metabolismoaren eta mutazioen arteko harreman hori beste tumore batzuetan ere berdina izatea.
"Autoaren kapota altxatzearen moduko zerbait izan da, motorraren funtzionamenduari buruz zerbait gehiago dakigu", gaineratu du.
Zure interesekoa izan daiteke
Sutea piztu da Derion, Loiuko aireportutik oso gertu
20:30 aldera sutea piztu da Derion, Loiuko aireportutik oso gertu. Sua San Isidro auzoko baso batean piztu da, Aiartza mendian, eta oraingoz ez du eraginik izan aireportuaren funtzionamenduan. Suhiltzaileak lanean ari dira garrak itzaltzeko.
Gizon bat hil da Laidatxu hondartzan (Mundaka)
Gizonezkoa uretatik atera behar izan dute sorosleek, eta suspertzen saiatu diren arren, bertan hil da. Ez dakite zerk eragin duen heriotza.
Aldaketa asteartetik aurrera, eta euria asteazkenerako zein ostegunerako
Astearte goiza eguzkitsua eta beroa izango da, baina iluntzerako aldaketa iritsiko da eta asteazkenean tenperaturek nabarmen egingo dute behera. Euria egingo du bai asteazkenean baita ostegunean ere.
Zaldibiatik Ordiziarainoko bidea oinez egin dute dozenaka ikaslek eta gurasok, eskola garraioa ez kentzea eskatzeko
Iazko ekainean, Hezkuntza Sailak Zaldibiako ikasleen gurasoei jakinarazi zien 2026-27 ikasturtetik aurrera DBH3 eta DBH4ko gazteak eskola-garraiorik gabe geratuko zirela. Emandako arrazoia eskola batetik besterako distantzia izan zen.
Gustuko oporlekua lortzeko itxaropenez gerturatu dira Imsersoko lehen bidaiariak agentzietara
Nafarroan astelehen honetan hasi dira agentziak adinekoei zuzendutako bidaia horien erreserbak kudeatzen. Lehen egun honetan, Imsersorekin lehen aldiz oporretara joango direnek izan dute bidaia eskuratzeko aukera. EAEn asteazkenean hasiko dira.
EHUk urte akademikoa abiatu du, AAren arriskuez jakitun eta "eredu propioa" aldarrikatuz
Joxerramon Bengoetxea errektoreak azpimarratu du auzia ez dela adimen artifiziala "deabrutzea, harekiko erabateko mendekotasuna" saihestea baizik. Finantzaketari dagokionez, Juan Antonio Perez Iglesias sailburuak uste du "egingarria" dela bost urteko epean finantzazioa Europako mailara iristea.
Olarizuk agur esan dio udari, musika, babarrunak eta bertoko produktuak lagun
Iraganeko ohitura da Olarizukoa. Hiria mugatzen zuten mugarriak ikuskatzen hasi ziren agintariak, inguruko herriek lurra lapurtu ez zitzaten. XIX. mendearen erdialdean gertatu zen hori, eta gaur egun erromeria herrikoi bihurtu da tradizioa.
Emakume bat ikerketapean dago, Bilbon adingabe bat bahitzen saiatzeagatik
Adingabea lagunekin ari zen jolasten, eta banku batean eserita zegoen emakume bat hurbildu zitzaien. Senidea zela esanda, adingabea besotik heldu eta berarekin eramaten saiatu zen. Gurasoen lagun batzuek gertatutakoa ikusi zuten, eta adingabeari galdetu zioten emakumea ezagutzen ote zuen.
EHUk uste du lehendakariak ez diola "behar besteko balioa eman unibertsitate publikoari" ikasturte hasierako ekitaldian egoteari muzin eginez
Horixe adierazi du Ixone Fernandez de Labastida Arabako Campuseko errektoreordeak Radio Vitorian egindako elkarrizketa batean, Imanol Pradales lehendakariak ikasturte hasierako ekitaldietan Mondragon, Deustu eta EHU txandakatzeko hartu duen erabakiaren harira.
Heriotzen kopurua jaiotzena baino ia bi aldiz handiagoa da EAEn
Heriotzak 6.253 izan ziren urteko lehen hiruhilekoan, aurreko urtean baino % 0,8 gutxiago, eta jaiotakoak bainoa 3.008 gehiago.