Jaurlaritzak Onkologia Plana aurkeztu du, arreta pertsonalizatuan azpimarra eginez
Eusko Jaurlaritzak 2018-2023 Euskadiko Onkologia Plana aurkeztu du, minbizia duten gaixoen biziraupena hobetzea helburu. Egitasmo berriak arreta onkologikoari lotutako jarduera eremuak definituko ditu eta, besteak beste, tratamendu pertsonalizatuan eta gaixotasuna diagnostikatzeko eta tratatzeko tresna berrietan jarriko du arreta. Azken horri begira, Euskadiko enpresa teknologikoak inplikatu nahi ditu Eusko Jaurlaritzak.
Jon Darpon Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburuak aurkeztu du gaur goizean plan berria Donostian, bere saileko beste kide batzuekin eta plan hori prestatzen parte hartu duten pertsonekin batera eskaini duen prentsaurrekoan. Darponek azaldu duenez, Osasun Sailak prestatutako dokumentua bada ere, onkologiako gaixoen eta horien senitartekoen arretan inplikatuta dauden adituen eta osasun profesionalen aholkularitza izan du.
Osasun sailburuaren hitzetan, Onkologia Planak laguntza-eredua planteatzen du, diziplina anitzeko ikuspegia izango duena eta gaixoaren arreta pertsonalizatua sustatuko duena. Nabarmendu duenez, diagnostikorako denborak murriztearen eta interbentzio konplexuenak erreferentziazko unitateetan kontzentratzearen aldeko apustua egingo du.
Halaber, Onkologia Planak pertsonalizatutako doitasunezko medikuntza garatzea (PDM) ere azpimarratzen du, gaixoari bere ezaugarrien eta tumorearen araberako arreta pertsonalizatua ematea ahalbidetuko duena. Horretarako, historia kliniko elektronikoan prozesu onkologikoaren informazio guztia jasoko duen sistema informatikoaren laguntza izango dute osasun langileek.
Gainera, berrikuntza estrategian sakontzea ere aurreikusten du plan berriak. Ildo horretan, Euskadiko enpresa teknologikoak inplikatu nahi ditu minbizia diagnostikatu eta tratatzeko tresna berriak garatzeko. Halaber, osasuna eta prebentzioa sustatzeko sektoreen arteko estrategien aldeko etengabeko apustua egingo du Jaurlaritzak.
Darponen esanetan, plan berriak pertsona erdigunean jarriko du, bai prebentzio arloan, baita laguntza ereduan ere, eta, Darponen iritziz, pertsonen premia fisiko eta emozionalei erantzungo die. "Prozesu onkologikoa humanizatzearen aldeko apustu irmoa egiten dugu", esan du Osasun sailburuak.
Bestalde, minbizia gainditu dutenen pertsona kopurua "nabarmen" hazi da: 2012an % 52,2koa zen biziraupen-tasa gizonetan eta % 59,9koa emakumeetan. Bi kasuetan, tasa horiek Estatukoen eta Europakoen gainetik daude.
Prebentzioari dagokionez, abian diren ekimenei eustea eta, horretarako, tokian tokiko ekintza komunitarioa sustatu eta sendotzea aurreikusten du 2018-2023 Euskadiko Onkologia Plan berriak.
Minbizia garaiz antzemateko programa
Bestalde, Osasun Sailak gaur egun minbizia garaiz detektatzeko dauden programei eutsiko die, bularreko eta kolonekoak, kasu. Horrez gain, ekainetik Umetoki-lepoko Minbiziaren Baheketa Programa pilotua dago martxan, 25 eta 65 urte bitarteko emakumeei zuzenduta. Esperientzia Debabarrenan dago martxan jada, Arabara iritsiko da 2018aren amaieran eta Euskadi osora zabalduko da 2019tik aurrera.
Zure interesekoa izan daiteke
Ertzaintzak 65 urtetik gorako pertsonen 11.976 biktimizazio erregistratu zituen 2025ean
Biktimizazio mota hauen erdia baino gehiago 50.000 biztanletik gorako udalerrietan kontzentratu ziren.
'Euskaltzaleon Martxak' euskaltzale guztiak batu nahi ditu ekainaren 13an Iruñean
Aldarrikapena eta ospakizuna uztartuko ditu jardunaldiak, "euskaraz bizitzeko baldintzak eskatzeko eta euskaltzale izatearen harrotasuna balioan jartzeko".
Gurutzaontzian hantabirusak kutsatutako hiru pertsonak Herbehereetara ebakuatuko dituzte
Espainiako Osasun Ministerioak adierazi duenez, pertsona horiek ebakuatu ondoren, "ez litzateke egongo arrazoi klinikorik" Kanariar Uharteetan eskala egiteko, Cabo Verde eta Uharteen arteko bidean "kasu sintomatiko berririk agertu ezean".
Seaskako ikasleek desobedientziara joko dute eta euskaraz erantzungo dute baxoko matematikako azterketa
Baionan dagoen Bernat Etxepare lizeoan egin duten agerraldian, Seaskako ikasleek iragarri dute desobedientziara joko dutela eta ekainaren 12an egin behar duten baxoko matematikako azterketa euskaraz egingo dutela. Azterketa guztiak frantsesez egitera behartuta daude, eta aspalditik ari dira baxoa euskaraz egiteko aldarrikapenarekin. Momentuz baina, ez dute aurrerapausorik lortu. Euskal gizarteari babesa eskatu diote, eta besteak beste, igandean Herri Urratsen izango diren mobilizazioetara batzeko deia egin dute.
Iñigo Urkulluk eta Patxi Lopezek Garaikoetxea gogoratu dute, zendu berritan
Lehendakari biek doluminak eta esker ona adierazi dituzte Carlos Garaikoetxea zendu ondoren. Iñigo Urkulluk adierazi du beretzat "gertukoa" zela Euskadiri buruzko planteamentuetan. Lopezek, berriz, "erreferentea" dela esan du.
Lekuko batek adierazi du Maialenen ustezko hiltzailea “noraezean" zebilela eta biktimari “familia aurka jartzea" leporatzen ziola
Maialenen hilketaren epaiketaren bigarren egunean, hainbat lekukok deklaratu dute. Maialen maiatzaren 27an hil zuen omen bikotekideak, Gasteizko hotel batean, 13 labankada emanda. Akusazioek diote hiltzeko asmoz jardun zuela, eta 45 urteko espetxe-zigorra eskatu dute. Defentsak, berriz, "errealitatetik deskonektaturik" zegoela alegatzen du.
Epaileak ikertu gisa deitu du El Bocaleko pasabidearen diseinatzailea
Egitura diseinu eta eraikuntza akatsen ondorioz erori izana posible dela adierazi du epaileak bere autoan. Ingeniariak ekainaren 5ean deklaratuko du.
OMEk baieztatu egin du bi hantabirus kasu izan direla gurutzaontzian, eta zazpi kasu aztertzen ari dira
Hiru bidaiari hil dira hantabirusak jota, eta laugarren bat zainketa intentsiboetan dago. 23 nazionalitatetako 149 lagun (88 bidaiari) zeramatzan itsasontzia Argentinatik irten zen martxoaren 20an, Cabo Verderantz. Egun, han jarraitzen du, Kanaria Handian edo Tenerifen lehorreratzeko zain. OMEk uste du gaixo eta hildakoak gurutzaontzitik kanpo infektatu zirela.
Zer da hantabirusa, karraskariek transmititzen duten eta gaixotasun larriak eragin ditzakeen birusa?
Martxoaren 20an Ushuaiatik (Argentina) abiatu zen gurutzaontzi batean agerraldi bat izan da, eta dagoeneko hainbat hildako utzi ditu. Agerraldiak gaixotasun zoonotiko horren gainera eraman du fokua.
Pertsona bat zauritu da BI-10 errepidean, Bilbon, istripu baten ondorioz
Ezbeharra Errekalde parean gertatu da, Galdakaorako noranzkoan, eta hiru erreietako bi itxi dituzte. Hala ere, 07:00ak aldera errepidea erabat zabaldu dute.