Minbiziaren azterketa genetiko handienak detekzio goiztiarrerako ateak ireki ditu
Nazioarteko mila ikertzaile baino gehiagoren ahaleginak 2.700 tumore ingururen genoma sekuentziatzea ahalbidetu du. Azterketak zelula kantzerigenoen mutazioa ulertzen, diagnostiko goiztiarra errazten eta gaixo bakoitzari egokitutako terapiak diseinatzen lagunduko du.
Nature aldizkariak Pan-Cancer Partzuergoak antolatutako 22 artikulu argitaratu ditu Genoma Osatuen Analisirako. Arduradunen arabera, orain arte egindako lanik handiena da minbiziaren genomen esparruan.
"Azken bi hamarkadetan, minbizia genoma gaixotasun bat dela ohartu gara, zelulen mutazioen pixkanakako metaketak bultzatua", azaldu du telefonozko prentsaurreko batean Ontarioko (Kanada) Minbiziaren Ikerketaren Institutuko Lincoln Steinek.
Mutazio horiek zelulek hazteko eta inguruarekin harremanetan jartzeko graduatzen dituzten mekanismoak aldatzen dituzte. Gizakien organismoan milaka milioi mutazio ematen dira, baina bakarrik kopuru txiki bat bilakatzen da minbizian.
Aldaketa horiek identifikatzea eta katalogatzea gorakada izan duen esparrua izan da azken urteetan, eta Nature aldizkariak argitaratutako azterketak aurrerapen berriak ekarri ditzake.
Irregulartasun genetikoak dira minbizia subfilumen garapenaren jatorria. Biopsia bakarraren datuen sekuentziak kokapen zehatzean ematen diren bat-bateko aldaketen datuak eman ditzake.
Hala ere, tumore kopuru handiko genoma osoen sekuentziak gaixotasunaren garapenari laguntzen dioten faktoreen ikuspuntu osoago bat eskaintzen du.
Nature aldizkarian argitaratutako lan multzoak 2.658 lagin kantzerigeno aztertzen ditu, baita 38 tumore mota estaltzen dituzten ehun osasuntsuak ere.
Orain arte egindako behaketek aztertutako genoma kantzerigenoek batez besteko lau edo bost mutazio esanguratsu dituzte.
Aztertutako laginen % 91n zientzialariek gutxienez minbizia eragiten zuen gene bat aurkitu zuten. Aldiz, tumoreen laginen % 5ean ez dute gaixotasuna eragiten duten mutaziorik aurkitu.
"Horrek lan gehiago egin behar dela esan nahi du", azpimarratu du Nature aldizkariak.
Orain arte garatutako minbiziaren ikerketa gehienak exomaren analisira mugatu direla ohartarazi du Steinek, proteinen kodeketaz arduratzen den DNAren zatia eta genomaren % 1 inguru osatzen duena.
"Exomaren datuak soilik erabiliz minbiziaren genomaren erretratu zehatz bat egitea ehun mila piezako puzzle bat piezen % 99 gabe egitea bezala da bideratzeko irudirik ez duzunean", adierazi du Steinek.
Orain zabaldutako datuek trataerak hobetzeko eta minbiziaren detekzio goiztiarrerako aukera berriak aurkitzeko aukera emango diete ikertzaileei.
Ikerketa bideratu duen partzuergoak eman beharreko hurrengo pausuak datu genetikoak historial klinikoekin alderatzea izango dela nabarmendu du, eboluzioa eta tratamenduekiko jarrera iragartzean mutazio bakoitzaren garrantzia neurtzeko.
Zure interesekoa izan daiteke
Ertzaintzak 65 urtetik gorako pertsonen 11.976 biktimizazio erregistratu zituen 2025ean
Biktimizazio mota hauen erdia baino gehiago 50.000 biztanletik gorako udalerrietan kontzentratu ziren.
'Euskaltzaleon Martxak' euskaltzale guztiak batu nahi ditu ekainaren 13an Iruñean
Aldarrikapena eta ospakizuna uztartuko ditu jardunaldiak, "euskaraz bizitzeko baldintzak eskatzeko eta euskaltzale izatearen harrotasuna balioan jartzeko".
Gurutzaontzian hantabirusak kutsatutako hiru pertsonak Herbehereetara ebakuatuko dituzte
Espainiako Osasun Ministerioak adierazi duenez, pertsona horiek ebakuatu ondoren, "ez litzateke egongo arrazoi klinikorik" Kanariar Uharteetan eskala egiteko, Cabo Verde eta Uharteen arteko bidean "kasu sintomatiko berririk agertu ezean".
Seaskako ikasleek desobedientziara joko dute eta euskaraz erantzungo dute baxoko matematikako azterketa
Baionan dagoen Bernat Etxepare lizeoan egin duten agerraldian, Seaskako ikasleek iragarri dute desobedientziara joko dutela eta ekainaren 12an egin behar duten baxoko matematikako azterketa euskaraz egingo dutela. Azterketa guztiak frantsesez egitera behartuta daude, eta aspalditik ari dira baxoa euskaraz egiteko aldarrikapenarekin. Momentuz baina, ez dute aurrerapausorik lortu. Euskal gizarteari babesa eskatu diote, eta besteak beste, igandean Herri Urratsen izango diren mobilizazioetara batzeko deia egin dute.
Iñigo Urkulluk eta Patxi Lopezek Garaikoetxea gogoratu dute, zendu berritan
Lehendakari biek doluminak eta esker ona adierazi dituzte Carlos Garaikoetxea zendu ondoren. Iñigo Urkulluk adierazi du beretzat "gertukoa" zela Euskadiri buruzko planteamentuetan. Lopezek, berriz, "erreferentea" dela esan du.
Lekuko batek adierazi du Maialenen ustezko hiltzailea “noraezean" zebilela eta biktimari “familia aurka jartzea" leporatzen ziola
Maialenen hilketaren epaiketaren bigarren egunean, hainbat lekukok deklaratu dute. Maialen maiatzaren 27an hil zuen omen bikotekideak, Gasteizko hotel batean, 13 labankada emanda. Akusazioek diote hiltzeko asmoz jardun zuela, eta 45 urteko espetxe-zigorra eskatu dute. Defentsak, berriz, "errealitatetik deskonektaturik" zegoela alegatzen du.
Epaileak ikertu gisa deitu du El Bocaleko pasabidearen diseinatzailea
Egitura diseinu eta eraikuntza akatsen ondorioz erori izana posible dela adierazi du epaileak bere autoan. Ingeniariak ekainaren 5ean deklaratuko du.
OMEk baieztatu egin du bi hantabirus kasu izan direla gurutzaontzian, eta zazpi kasu aztertzen ari dira
Hiru bidaiari hil dira hantabirusak jota, eta laugarren bat zainketa intentsiboetan dago. 23 nazionalitatetako 149 lagun (88 bidaiari) zeramatzan itsasontzia Argentinatik irten zen martxoaren 20an, Cabo Verderantz. Egun, han jarraitzen du, Kanaria Handian edo Tenerifen lehorreratzeko zain. OMEk uste du gaixo eta hildakoak gurutzaontzitik kanpo infektatu zirela.
Zer da hantabirusa, karraskariek transmititzen duten eta gaixotasun larriak eragin ditzakeen birusa?
Martxoaren 20an Ushuaiatik (Argentina) abiatu zen gurutzaontzi batean agerraldi bat izan da, eta dagoeneko hainbat hildako utzi ditu. Agerraldiak gaixotasun zoonotiko horren gainera eraman du fokua.
Pertsona bat zauritu da BI-10 errepidean, Bilbon, istripu baten ondorioz
Ezbeharra Errekalde parean gertatu da, Galdakaorako noranzkoan, eta hiru erreietako bi itxi dituzte. Hala ere, 07:00ak aldera errepidea erabat zabaldu dute.