Nafarroak COVID-19aren presentzia aztertuko du araztegietako hondakin-uretan
Nafarroak COVID-19aren presentzia aztertuko du bere araztegietara iristen diren hondakin-uretan datorren astetik aurrera, birusaren detekzio goiztiarrean laguntzeko eta balizko prebentzio neurriak ezartzeko osasun publikoko estrategietan laguntzeko.
Ikerketak, Zientzia Ikerketen Kontseilu Nagusiarekin lankidetzan, aurrera egin nahi du COVID-19aren eragile den SARS-CoV-2a diagnostikatutako nahiz sintomarik gabeko pertsonen gorozkietan iraizten dela frogatzen duten azterlanetan, baita haren material genetikoa hainbat herrialdetako hondakin-uren laginetan aurkitu dela frogatzen duten azterlanetan ere. Hori dela eta, detekzio azkarra ezinbestekoa da eremu batean pertsona horiek daudela ohartarazteko.
Kasurik onenean, proiektuak alerta goiztiarreko sistema bat sortzea ekar lezake. Sistema horretan, COVID-19a edo etorkizunean hondakin-uretan egon daitezkeen birusen zantzuak hautemango lirateke, populazio-multzoetan, eta azkar jardun ahal izango litzateke zonan, kasu positiboak isolatzeko, eta horrek kutsatzeak eta birgaixotze berriak saihestuko lituzke.
Foru Erkidegoan astean hamahiru lagin aztertuko dituzte lau astez arazketa tratamenduen araberako eta birusak inguru horretan izan duen eraginaren araberako araztegietan. Horiek Iruñekoa, Tuterakoa, Tafallakoa, Lizarrakoa eta Artaxoakoa dira.
Landuko duten interes handiko beste puntu bat Tuterako Reina Sofia ospitaleko kolektorea da, osasun zentroko emaria jasotzen baitu bereizitako kolektore bakarrean.
"SARS-CoV-2aren RNAren prebalentziaren eta kontzentrazioaren azterketa hondakin-uretan" proiektuaren xehetasunak prentsaurrekoan azaldu dituzte Jesús Mª Rodriguez Toki Administrazioko eta Despopulazioko zuzendari nagusiak eta Iñaki Pinillos eta Fernando Mendoza NASERTIC eta NILSA, enpresa publikoetako kudeatzaileek.
Agerraldian lasaitasun mezua plazaratu nahi izan dute guztiek, hondakin-uretan dauden hondarrez hitz egiten ari direla eta. Mendozak azpimarratu duenez, "egindako ikerketen eta analisien arabera, ez dago koronabirusaren material genetikorik arazte-tratamenduaren ostean, beraz, araztutako ura ibaira itzultzen da inolako arriskurik gabe".
Astelehenean hasiko da azterketaren lehen fasea, NILSAk finantzatutako 9.000 euroko hasierako kostuarekin eta hiru hilabeteko iraupenarekin. Izan ere, lehen asteetan egindako landa-lanaren ondorengo orientazioa eta egindako lanen amaierako txostenak egitea barne hartzen ditu.
Azken asteetan, Mendozaren arabera, hondakin-urak "arrastoak, COVID-19ko zantzuak islatzen dituen ispilu bat izan daitezke", frogatu da, eta araztegira birusaren material genetikoarekin iristen den hondakin-uraren bidez jakin daiteke eremu batean kaltetutako herritarrik dagoen.
Horri esker, "kasuak beste metodo batzuen bidez diagnostikatu baino lehen detektatuko dituen alerta goiztiarreko sare bati buruz hitz egitea" ahalbidetuko luke, "kasu asintomatikoak barne", esan du. Gaineratu duenez, "kutsatutakoak banaka identifikatzea oso zaila bada ere", arriskuaren ohartarazpena "aurrerapausoa" da.
Zure interesekoa izan daiteke
'Kuadrilla', 2026ko sanferminak iragarriko dituen kartel irabazlea
Marta Garatea artista iruindarraren artelanak festako uneak eta pertsonaiak uztartzen ditu, kolore bero eta bizien bidez. Kartela herri-bozketaren bidez aukeratu dute, eta inoizko parte-hartzerik handiena izan da: 10.000 boto baino gehiago jaso ditu.
24 partidako zigorra ezarri diote futbol-jokalari bati epaileari eraso egiteagatik, Nafarroan
Erasoa pasa den asteburuan gertatu zen, CDA Rotxa eta UD Mutilvera C taldeek jokatutako gazte mailako futbol partidan.
Adimen artifizialarekin sortutako irudi sexualizatuak debekatu ditu Europar Batasunak
Irudi sexualizatuak nahiz haurren kontrako sexu-abusuekin lotutako edukiak sortzeko helburu bakarra duten adimen artifizialeko sistemak debekatu egingo dira 2026ko abenduaren 2az geroztik. Grok X sare sozialeko AAko tresnak sortutako ika-mikaren ondoren adostu dute neurria.
'MV Hondius' ontziak Kanaria Uharteetara heltzeko egingo duen bidea, hemen
Hantabirus kasuak atzemandako itsasontziaren bidaia maiatzaren 9an iritsiko da Kanarietara, zehazki, Granadillako industria-portura. Hortik, tripulatzaileak Tenerife Hegoaldeko Nazioarteko aireportura eramango dituzte.
Gutxienez sei kilometroko auto-ilarak AP-8 autobidean, Usurbilen, Irunerako noranzkoan
Lau autok istripua izan dute, eta erreietako bat itxita dago AP-8 autobidean, Usurbil parean, Irunerako noranzkoan. Bigarren istripu batek are gehiago zaildu du egoera, eta auto-ilara luzeak sortzen ari dira Irunerako noranzkoan.
Albiste izango dira: hantabirusaren azken ordua, Tubos Reunidosko langileen batzarra eta Gabonetako Loteriaren Igorreko auzia
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.
Matxura baten ondorioz, bi gaixo zeramatzan hegazkin medikalizatuak geldialdia egin behar izan du Kanaria Handian
Bigarren hegazkina Herbereetara heldu da. Munduko Osasun Erakundearen zuzendari nagusiak azpimarratu duenez, osasun publikorako arrisku orokorrak "txikia izaten jarraitzen du". Gurutzaontzia, bere aldetik, Kanaria Uharteetara bidean da jada, eta hiru egun barru porturatzea aurreikusita dago.
Gutxienez 79 lagunek salaketa jarri dute Arratiko Zekorrak errugbi taldeak saldutako loteria txartelen auzian
Behar baino 225 partaidetza gehiago saldu zituela aitortu du Arratiko Zekorrak errugbi taldeak eta, horren ondorioz, 80 bat lagunek ezin izan dute saria kobratu: 10.000 euro partizipazioko; 2,2 milioi euro inguru, guztira.
Albanese "Gernika" aurrean: “Ikaragarria da, Gazan ikusi dudana ematen du”
Francesca Albanese Nazio Batuen Erakundeko Palestinarako errelatorea txundituta agertu da asteazken honetan Gernika Pablo Picassoren margolan ospetsuaren aurrean. Haren ustez, "gerra zibilaren suntsiketa" islatzen badu ere, Palestinako lurralde okupatuetan ikusitakoaren "isla" ematen du.
Trafikoa bere onera etorri da N-1 errepidean, bi kamioiren arteko istripuak auto-ilara luzeak eragin ondoren
Gasteizko noranzkoan izan da istripua, eta errei bat itxita egon da ia bi orduz. Behin ibilgailuak bidetik erretiratuta, pilaketak arintzen hasi dira.