12 eta 17 urte arteko adingabeetan Moderna txertoa erabiltzeko oniritzia eman du EMAk
Sendagaien Europako Agentziako (EMA) CHMP Batzordeak Moderna txertoaren erabilera 12 eta 17 urteko adingabeetara zabaltzeko gomendioa eman du. Txertoa 18 urtez gorakoetan erabiltzeko baimena eman zuten dagoeneko.
Txertoa 18 urtez gorako pertsonetan bezala erabiliko dute. Besoaren goialdeko giharretan emango dute bi dositan, lau asteko tartearekin. CHMPk hartutako erabakiaren ostean, Europako Batzordeak txertoaren erabilera zabaltzeko aukera aztertuko du.
12 eta 17 urte arteko 3.732 umek parte hartu dute txertoaren ondorioak aztertzeko ikerketan. Spikevaxek 12 eta 17 urte arteko haurretan zein 18 eta 25 urteko gazteetan antzeko antigorputz erantzuna sortu du (SARS-CoV-2aren antigorputz maila neurtu dute).
Gainera, txertatutako 2.163 umek ez zuten covid-19a garatu. Itxurazko txertoa jaso zuten 1073 haurretatik lauk, ostera, gaixotasuna garatu dute. CHMPren arabera, txertoaren eraginkortasuna antzekoa da helduetan zein 12 eta 17 urte arteko nerabeetan.
12 eta 17 urte arteko umeetan albo-ondorio ohikoenak 18 urtez gorakoetan bezalakoxeak dira: injekzioaren tokian mina eta hantura, nekea, burukomina, giharretako mina, gongoil linfatikoak handitzea, hotzikarak, goragalea, oka eta sukarra. Hala ere, ondorio arinak izaten dira, eta egun gutxiren buruan desagertzen dira.
Ikerketan ume eta nerabe kopuru mugatua erabili dutenez, entseguan albo-ondorio berriak antzematea edo arriskua neurtzea ezinezkoa zela zehaztu du CHMPk. Horien artean, miokarditisa (bihotzeko giharraren hantura) eta perikarditisa (bihotzeko mintzaren hantura) bezalako albo-ondorioak aipatu ditu.
ARN mezularia
Moderna txertoak gorputza covid-19 birusari aurre egiteko prestatzen du. ARN mezularia (ARNm) molekula du, proteina buruak sortzeko. SARS-CoV-2 birusak gorputzeko zeluletan sartzeko behar duen proteina da.
Pertsona batek txertoa jasotzen duenean, zelula batzuek ARN mezulariaren jarraibideak irakurriko ditu, eta aldi batean proteina buruak sortuko dituzte. Pertsonaren sistema immunitarioak proteina arrotz bezala hartuko du orduan, antigorputzak sortuz eta T zelulak (globulu zuriak) aktibatuz.
Aurrerantzean pertsona SARS-CoV-2 birusarekin harremanetan badago, sistema immunitarioa defendatzeko prest egongo litzateke. Txertoaren ARNm ez da gorputzean geratuko, txertatu eta handik gutxira desagertuko da.
Zure interesekoa izan daiteke
Laredon, euskal gazteen kontrako "ehiza" gertatzen ari dela diote hainbat euskal udatiarrek
Udalak gertakari isolatuak direla dioen arren, biktimek eta euren familiek uste dute, erasook soilik euskal herritarrei egiten dizkietela, euskal herritar izateagatik. Gazteen kontrako dozena bat erasotik gora zenbatu ditu poliziak uda honetan Kantabriako udalerrian.
8.000 hektarea kaltetu dira Huelvako sutean, eta 500 bizilagun inguru ebakuatu dituzte
Tirig (Castello) udalerrian ostiralean piztutako suak kontrolik gabe jarraitzen du, eta Cati herriko bizilagunak etxetik ateratzeko agindua eman du Generalitateak.
Eklipseek ikusmin handia piztu izan dute beti Euskal Herrian, baina segurtasunez ikusi behar dira
Orain mende bat ikusi zen azkenekoz eguzki eklipse oso bat Euskal Herrian. Zorionez, herritarren kontzientzia hobetu egin da. Eklipseak modu seguruan ikusteko betaurrekoak 1990eko hamarkadan agertu ziren.
Munduko bazterretatik etorri dira Euskadira, eklipsea ikustera
Estatu Batuetatik, Poloniatik, Herbehereetatik eta Alemaniatik, besteak beste, etorritako taldeek gure lurraldea aukeratu dute fenomenoa ikusteko.
Suhiltzaileek mendean hartu dute Elgeako mendilerroan piztutako baso sutea
Bart piztu dira garrak, ustez ekaitzaren ondorioz, tximista batek eragin duela uste baitute. Sutea kontrolpean hartu eta garrak itzali ondoren, suhiltzaileak gunea freskatzen geratu dira.
Bederatzi agentek kolpeak jaso dituzte igandean Araban eta Gipuzkoan izandako esku-hartzeetan
Segurtasun Sailak gertakariak gaitzetsi ditu, eta adierazi du "kezka handiz" ikusten duela poliziaren aurka indarkeria erabiltzea.
Dolumin mezu ugari, Oihane Mateos gogoan
Orain EITBren albiste zerbitzu digitaleko burua bart zendu da, eta zorigaiztoko albistea jaso eta berehala, erreskadan etorri dira samin agurrak.
Auto gidari bat hil da N-132 errepidean, Gasteizen, Lizarrarako noranzkoan
Istripua 12:30ean gertatu da, eta ibilgailuak txandaka bideratu dituzte tarte horretan, errepidea erabat garbitu arte.
Donostiak jendetza hartu du Aste Nagusiko lehen gauean
Pertsona ugari bildu dira Donostiako kaleetan Aste Nagusiaren lehen egunean jai giroaz gozatzeko. Su artifizialek ikusle ugari erakarri dituzte, eta zerua kolorez bete dute. Zezensuzkoak ere ilusioa eta dibertsioa piztu ditu, batez ere haur eta nerabeen artean.
Nola jakin daiteke noiz gertatuko den eklipse bat?
Astronomoek zehaztasunez kalkula dezakete noiz gertatuko den eklipse bat, Ilargiaren, Eguzkiaren eta Lurraren orbitak ikusita.