Sexu-abusuen 52 biktima eta 31 ustezko erasotzaile atzeman dituzte Nafarroako Eliza Katolikoan
Nafarroako Unibertsitate Publikoak (NUP) Eliza Katolikoaren baitan Foru Erkidegoan egin diren sexu-gehiegikeriei buruz egindako ikerketak 52 biktima eta 52 ustezko erasotzaile atzeman ditu, eta "izebergaren punta" besterik ez omen da hori. Nafarroako Gobernuaren aginduz egin du ikerketa unibertsitateak.
Ikerketan agertzen denez, sexu-gehiegikeria kasuak 12 udalerritako 17 hezkuntza zentro edo erakundetan izan ziren, eta ustezko egileak zuzendari bat, 21 irakasle, fraide bat, bi apaiz, 3 erizain, 3 eskolako material edo gozoki saltzaile eta atezain bat dira.
Biktimen kasuan, txostenean 52 identifikatu dituzte, baina azken egunotan beste zazpi jarri dira harremanetan NUPekin. Hori horrela, Eduardo Santos Justizia kontseilariak lege ekimen baten alde egin du biktima izaera aitortzeko. Horretarako, Parlamentuan batzorde bat osatzea eskatu du, txosten bat egin dezan "biktimen esku konponketa justizia jartzeko".
Kontseilariak azpimarratu du Nafarroako Gobernuak "konpromiso irmoa" duela "biktimak babesteko, Giza Eskubideen defentsa eta sustatze testuinguru batean, inoren kontra egin gabe".
"Haur eta nerabeen aurkako krimen izugarri batzuk" direla salatu du, eta ikerketa "izebergaren punta" besterik ez bada ere, "esku hartzeko deia" egiten duela iritzi dio. Horregatik, uste du txostena pauso bat dela "egia aurkitzeko" eta "berriro gertatu ez dadin".
Profila
Mikel Lizarraga izan da txostenaren egileetako bat, eta azaldu du 43 biktima elkarrizketatu eta beste 9 identifikatu dituztela. "Oso lan zaila" izan dela aitortu du, "asko" kostatzen zaielako "biktima gisa identifikatzea".
Gehienek 8 eta 12 urte artean jasan zituzten sexu-gehiegikeriak, kasuren batean 5 eta 6 urte artekoak ere egon arren. Hori dela eta, denbora behar izan omen dute gertatutakoaren berri izateko, eta egia bilatzeko pausoak ematen ari direnako 60 eta 80 urte artean zituzten, eta interesa galdua.
Horren harira, ikerketaren egileak azpimarratu du biktimen ezaugarri nagusia "babes gisa ahanztura" erabiltzea dela, eta asko pelikula edo irudiren bat ikusi dutenean ohartu direla biktima izaeraz.
Lizarragak gaineratu du biktimen % 30 kasu larriekin lotuta daudela, penetrazioekin, felazioekin edo menperatze kimikoarekin (loa eragiteko produktuekin); % 58 maila ertaineko kasuak dira (genitalak ukitzea edo masturbazioa); eta gainerakoak, kasu arinak (musuak edo ukitze arinak).
Batzuk ez dute parte hartu nahi
Biktimen 10etik 9k esan omen dute ez zirela bakarrak izan hezkuntza zentroan, eta batzuk gehiegikeriak "orokorrak" izan zirela ikasgelan, baina gainerakoek ez dutela parte hartu nahi ikerketan.
Lizarragak uste du horrek agerian uzten duela txostenean Eliza katolikoaren gehiegikerien zati bat soilik islatu dutela. Horrekin batera, "biktima kopuruaren aldean" sexu-erasotzaileena "oso altua" izateak eta geografikoki biktimak oso banatuta egoteak "askoz gehiago" egongo direla pentsatzera eraman omen ditu.
Elizaren "eragina"
Txostena aurkezteko prentsaurrekoan parte hartu du Maria Victoria Martinikorenak ere, eta Ursulinas ikastetxean jasan zituen abusuak deskribatu ditu. Salatu du elizaren "eragina" handia dela, eta bere kasuaren berri eman zuenean ikasle ohi talde batek gutun bat bidali zuela zentroa babesteko.
Bere kasuan mojak izan omen ziren sexu-gehiegikerien egileak, eta gogor gaitzetsi du hortaz ez hitz egitea "bortxaketak, tratu txarrak eta gehiegikeriak" egin diren arren.
Azaldu du mendekotasuna, autoestimu baxua eta maitasun gabezia ezaugarri garrantzitsuak direla "biktima zoragarria" izateko, "zurekin nahi dutena egiteko, edonolako tratu txarrak egiteko".
Zure interesekoa izan daiteke
Herritarrak konfinatu dituzte Pasaiako portuan piztutako sute baten ondorioz sortutako keagatik
Pasaiako portuan izandako sute batek eragindako keak Lezo eta inguruko biztanleei eragin diezaieke, eta, ondorioz, larrialdi zerbitzuek ES-Alert bat bidali dute bizilagunei konfinatzea eskatzeko.
Berehalako trafiko-kontrolak ezarri dituzte Oiartzunen eta Irunen, hirigunean zirkulazio-arazoak saihesteko
Ertzaintzak Oiartzungo landa-bideetako sarbideak zainduko ditu bereziki, mugan harrapatutako ibilgailuek ordezko bideak erabil ez ditzaten. Irunen, Udaltzaingoak iragazkiak ezarriko ditu, igarobideko trafikoak hirigunea kolapsatu ez dezan. Ostegun honetan, 10 kilometrorainoko auto-ilarak sortu dira Biriatun, Baionarako noranzkoan.
Hamar urteko mutiko bat hil da Burlatako etxebizitza batean izandako sutearen ondorioz
Sua hartu duen eraikineko hirugarren solairuko leihoetako batetik erori da eta ospitalera eraman dute, larri, kolpe ugarirekin.
14 dira Donostiako gozoki-saltzailearen sexu-erasoen biktimak
Ertzaintza 6 urteko epea ikertzen ari da, salatutako gertakarietako batzuk 2020koak baitira. Ustezko egilea behin behineko espetxealdian dago uztailaren hasieratik.
Anboto mendian 30 metroko altueratik erori ostean erreskatatutako 18 urteko emakume bat hil da
Istripua atzo, asteazkena, gertatu zen. Bi lekukok eman zuten abisua, gailurraren iparraldean biktima bihotz-arnasketako geldialdian zegoen bitartean, haren ondoan laguntza eske oihuka ari zen mutil bat prismatikoekin ikusi ostean. Gaur hil da gaztea, Gurutzetako ospitalean.
Urzainkiko suteak aktibo jarraitzen du, eta garrak perimetratzea da orain lehentasuna
Iñaki Elias Nafarroako suhiltzaileen buruak esan duenez, ez dago arriskurik herritarrentzat, baina eremu oso malkartsua izateak asko zailtzen ditu sua itzaltzeko lanak. Azken orduetan 4x4 ibilgailuentzako eta mangerentzako bideak irekitzea lortu dute, eta, horri esker, errazago heldu ahal izango diote suari, lurrez; airez, zortzi helikoptero ari dira lanean.
Enpresen iruzurrerako sare bat desegin dute Bilbon eta Castron
Guardia Zibilak bost pertsona atxilotu ditu talde kriminaleko kide izatea, iruzur egitea, dirua zuritzea, dokumentuak faltsutzea eta egoera zibila usurpatzea egotzita.
Izarrako igerilekua gaur itxi dute, ur eskasia dela eta
Urkabustaizko Udalak (Araba) udal igerilekuen denboraldia ohi baino lehenago ixtea erabaki du, ur kontsumo handia eta akuiferoen agortzea tarteko.
1.200 pertsona migrantetik gora lekualdatu dituzte Ceutako El Trampolin hondartzatik harrera-gune berrietara
Goizean ekin diote pertsona migratzaileak lekualdatzeko lehen faseari, uztail amaieran Ceutan izandako oldearen ondotik hondartza hustu asmoz. Lekualdatzea oinez eta taldeka egin da, inolako isitilurik gabe. Lekualdatutako ia erdiak hondartzara itzuli dira; gehienak, beren gauzak berreskuratzera, baina batzuk berriro han lo egiteko asmoz bueltatu dira.
Behi bat erreskatatu dute sasi artean, Faltzesko bosgarren entzierroan lubetatik erori ostean
Behia mugitu ezinik egon da hainbat minutuz, sasiz eta sastrakaz estalitako eremu batean harrapatuta. Azkenean, animalia bere kabuz irteten saiatu da, baina ez du askatzea lortu. Egoera horren aurrean, erreskate bat jarri da martxan, auzolanean sokak jarrita, zezena harrapatuta geratu den eremutik ateratzeko.