Emakumeen laurden batek baino gehiagok indarkeria matxista jasan dute inoiz
15 eta 49 urte bitarteko emakumeen laurden batek baino gehiagok bikotekidearen indarkeria jasan dute inoiz, The Lancet egunkariak ostegun honetan argitaratu duen ikerketa baten arabera. 2000 eta 2018 arteko datuak barne hartzen ditu ikerketak.
Nabarmentzekoa da sexu-indarkeria edo indarkeria fisiko hori gero eta adin txikiagotan gertatzen dela. Datuen arabera, 15-19 urteko emakumeen % 24k gutxienez behin jasan dute indakeria matxista. Dokumentuaren egileetako batek, Lymarie Sardinhak, "kezkagarritzat" jo du; izan ere, nerabezaroa eta helduaroaren hasiera "bizitzako etapa garrantzitsuak dira, eta harreman osasuntsuen oinarriak eraikitzen dira".
Argitaratutako datuen arabera, covid-19aren pandemia baino lehen, noizbait bikotekidea izan duten 15 eta 49 urte bitarteko emakumeen % 27k bikotekidearen indarkeria fisikoa eta/edo sexuala jasan dute inoiz. Are gehiago, galdetutakoen artean, zazpitik batek (% 13) azken 12 hilabeteetan jasan du.
Ikerketa horren arabera, gobernuek ez dituzte behar bezala betetzen emakumeen aurkako indarkeria desagerrarazteko helburuak. "Azken 20 urteetan aurrerapenak egin badira ere, oraindik ez dira nahikoak 2030erako ezarritako garapen jasangarrirako helburuak emakumeen aurkako indarkeria ezabatzeko helburua lortzeko", esan du Claudia Garcia Morenok, ikerketaren egile nagusi eta Munduko Osasun Erakundeko kidea ere badenak.
Halaber, gaineratu duenez, "ikerketa hau covid-19aren pandemiaren aurretik egin bazen ere, datuak kezkagarriak dira, eta ikerketek erakutsi dute pandemiak areagotu egin dituela bikote-indarkeria eragiten duten arazoak, hala nola isolamendua, depresioa eta antsietatea, eta alkoholaren kontsumoa, laguntza-zerbitzuetarako sarbidea murriztea ahaztu gabe".
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.