Euskara modernoaren hiztegirik "zehatzena" aurkeztu dute, egungo erabileraren "ispilua"
70.751 sarrera, 251.153 adiera, 529.227 adibide eta 663.172 hitz multzo biltzen ditu. Paperean argitaratuko balitz, 16.000 orrialde edota 30 bat liburuki inguru izango omen lituzke. Egungo Euskararen Hiztegia (EEH) du izena, eta EHUren Euskara Institutuaren azken urteotako proiektu nagusia da. 15 urte behar izan dituzte lana ontzeko. Neurri aldetik "aparta" eta edukiari dagokionez "XXI. mendeko euskara-euskara hiztegirik zehatzena". Hala definitu dute egileek labetik atera berri den egitasmoa.
Goizean aurkeztu dute hiztegia, EHUren Bizkaia Aretoan, Bilbon. Bertan izan dira, proiektuan parte hartu duten hainbat aditu, eta baita, bultzatzaileak ere, tartean, Eva Ferreira EHUko errektorea. Horren hitzetan, gaur aurkeztu duten lana "erreferente" izango da, bereziki, "duen dimentsio intelektualarengatik". "Euskara Institutuak bere historian egin duen proiekturik zabalena, handiena eta sakonena da", gehitu du.
2000-2006 bitartean publikatutako 25 milioi testuz eta hitzez osatutako corpusa —Ereduzko Prosa Gaur— du oinarri hiztegi berriak, hori ere Euskara Institutuak garatutakoa. Corpus horretako hitz guztiak jasotzen ditu, "eta horrek eman dio duen tamaina", erantsi du Ferreirak.
EHUren webgunean dago eskuragarri hiztegia nahi duen ororentzat, eta "egungo erabileraren ispilua" izatera datorrela jasotzen da aurkezpen mezuan. Hiztegiko sarreretan hitza ageri den testuingurua erakusten da, eta baita iturburua ere, hau da, nork non erabili duen. Horrez gain, hitz multzoen maiztasunen inguruko informazioa jasotzen du. Adiera eta azpisarreretan banatuta daude hiztegiko sarrerak.
Ibon Sarasola EHUko irakasle ohi, Euskaltzain emeritu eta hizkuntzalariak gidatu du lana, eta berak egin du lexikografiari dagokion lanaren zatirik handiena. Horrek ere hartu du hitza aurkezpenean. "Bizitza osoa" hiztegigintzari emana, "droga" bat bezala definitu du jardun hori. Argitu duenez, F hizkitik abiatu zuen lan hau. "Kasualitatez nago hemen. Koldo Mitxelenarekin egin duen topo behin eta laguntza eskatu zidan. Horrela hasi nintzen, eta zaletu egin nintzen", azaldu du Sarasolak. Azken lana egiten "ondo pasatu" duela nabarmendu du. "Orain, jostailua kendu didate. Zer egin behar dut?".
Metodologikoki, Orotariko Euskal Hiztegiaren ildo beretik garatu da Egungo Euskararen Hiztegia. Corpusetan oinarritzen dira biak: Orotariko Euskal Hiztegia, literatura-tradizioa jasotzen duen corpus batean, eta Egungo Euskararen Hiztegia, azken urteotako prosa-ekoizpena biltzen duen corpusean.
Helburuak ere bertsuak dituzte. Bi hiztegiok, hitz bakoitzaren esanahiaz gainera, hitz horren erabileraren inguruko argibideak ematen dituzte, delako hitza zein joskeratan agertzen den ahalik eta zehatzen argituz.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.