Pakete bat zain duzula esanez mezua, produktu faltsuak edo eskaintza gozoegiak, Gabonetako iruzur nagusiak
Gutako gehienok erabiltzen dugu Internet egunero erosketak egiteko, are gehiago Eguberri garaian, eta zibergaizkileek hori ondo baino hobeto dakite. Hala, erosketa-bolumen handi hori baliatzen dute iruzur egiten saiatzeko eta erabiltzaileen informazio pertsonala lortzeko, batez ere datu garrantzitsuetara eraman lezakeena, hala nola kreditu-txartelen saioaren hasierako informaziora edo 'online' bankara.
Online denda faltsuak dira izarra, baita "berehala erantzuten ez baduzu, 48 ordutan itxi dezakegu zure Amazoneko kontua", edo "pakete bat zain duzu" dioten mezu elektronikoak ere, esteka maltzurretan klik egiteko edo informazio pertsonala emateko eskatzen dutenak, hala nola banku-kontuaren zenbakia eta datu pertsonalak.
Testuinguru horretan erabiltzaileak prest egon behar du tranpan ez erortzeko eta informazioa lapurtzea saihesteko.
Nola saihestu Gabonetan gisa horretako iruzurrak
- URLa egiaztatu: iruzurgileek benetakoen antzeko domeinu faltsutuak erabiltzen dituzte. Garrantzitsua da webgunearen helbidea arretaz berrikustea.
- Mezuen testuak eta diseinuak ondo aztertu: askotan akats ortografikoak edo hizkuntza akatsak izaten dituzte.
- Seguruak ez diren tokietan ez egin ordainketarik. Ordainketa-metodo seguruak erabili, eta ohikoak ez diren aukerekin tentuz ibili.
- Egia izateko onegiak diruditen eskaintzen benetakotasuna egiaztatu.
- Garraiolariarekin zuzenean egiaztatu entrega-jakinarazpen oro, eta ez egin klik eskatu ez diren testu-mezuetako edo mezu elektronikoetako esteketan.
- Ez erosi ezezagunak diren tokietan opari-txartelik, hori iruzur-seinale argia baita.
- Kontuz ibili sare sozialetako iragarkiekin, eta, horren ordez, saltokiaren webgune ofizialean zuzenean sartu, eskaintza egiazkoa den baieztatzeko.
- Segurtasuna babesteko neurriak hartu. Ordenagailuan segurtasun-tresnak instalatzea, hala nola antibirus on bat, oso garrantzitsua da.
Zer egin iruzurra egin badizute
Bankura edo kreditu-txartelaren hornitzailearengana jo berehala, eta salaketa jarri. Halaber, garrantzitsua da erosketari dagokion dokumentazioa biltegiratzea, hala nola mezu elektronikoak eta ordainagirien mezuak, iruzur bat gertatuz gero gerta daitezkeen ikerketa-prozesuetarako.
Zure interesekoa izan daiteke
Gizon batek emaztea hil eta ama larri zauritu du Sarrigurenen
Gertakariak Eguesibarrean (Nafarroa) jazo dira, arratsaldeko 19:30ak aldera. Udalak Bozeramaileen Batzordea deitu du 10:00etarako hilketa matxista salatzeko.
Gaizki aparkatzeagatik jarritako isunak egiazkoak direla ziurtatu du Hendaiako Herriko Etxeak
Bidasoa eskualdeko hainbat bizilaguni isunak kobratzeko posta bidez bidalitako gutunak iruzurra zirela zabaldu zuen ostegunean Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak.
11 urteko zigorra ezarri diote gizon bati Bizkaian, bikotekide ohiaren etxera baimen gabe sartu eta hura bortxatzeagatik
Bikotekideak izan ziren sei urtez, nahiz eta ez ziren elkarrekin bizi. 2021eko azaroan neskak amaitutzat eman zuen harremana. Gizonak, ordea, kontaktuan jarraitzeko eskatu zion, eta 2021eko azaroaren 22ko goizean emakumearen etxera sartu zen, haren baimenik gabe, eta bortxatu egin zuen.
Baskoniak ehunka zaleren babesa jasoko du Valentzian
Baskoniaren mila jarraitzaile inguru joan dira Valentziara 2026ko Errege Kopa dela eta. Eguraldia lagun, giroa ezin hobea da Baskoniako zaleen bilgunea den "Araba Etxean".
65 urtetik gorako pertsonen artean alkohol eta psikofarmakoen kontsumo handiaz ohartarazi du Eusko Jaurlaritzak
Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendaritzak egindako txosten batek agerian jarri duenez, EAEko gizonen ia % 40k egunero kontsumitzen dute alkohola, eta emakumeen artean gora egin du lo-eragileen eta lasaigarrien erabilerak.
8 urteko kartzela-zigorra Legorretan kontrako norabidean zihoala hiru pertsonaren heriotza eragin zuen gidariarentzat
Akusazioek eta defentsak akordioa adostu dute, eta akusatuak erruduna dela onartu du. Hori dela eta, ez da beharrezkoa epaiketarekin jarraitzea. Ostiral honetan Gipuzkoako Auzitegian egindako saioan, auzipetuak barkamena eskatu die biktimen sendiei, malko artean.
Bost pertsona atxilotu dituzte Iruñean, emakume etorkinak prostituitzera behartzeagatik
Emakumeak haien jatorrizko herrialdeetan erakartzen zituzten, “lan-kontratu erakargarriak” eskainiz; Nafarroara iritsitakoan, baina, mehatxatu egiten zieten eta prostituitzera behartzen zituzten.
Gizon batek 10 urteko semea hil du eta emaztea larri zauritu du bart Tenerifen
Guardia Zibilak tiroz hil du ustezko hiltzailea, agenteei matxete batekin mehatxatu ostean.
Aturri ibaiak gainezka egin du Baionan
Aturri ibaiak gainezka egin du ostegun honetan Baionan. Azken egunetan pilatu den euriak eta itsasgorak bat egin dutenean, goizeko zein arratsaldeko seiak bueltan, ibaia bere bidetik irten da. Goizean urak eragin dituen eragozpenak ikusita, arratsalderako Baionako Herriko Etxeak zentzuz jokatzeko eta ibai ingurura ez hurbiltzeko deia egin badu ere, azkenean ez da eragozpen nabarmenik egon.
Zabaldu dute Zumaia eta Getaria arteko errepidea, olatu handiengatik itxita egon ostean
Itsasgora izan den unean egon da itxita, Pedro denboraleak eragin dituen olatu handiengatik. Ostiral goizeko itsasgoraren garaian ere, 05:00etatik 07:00etara, 4 metro inguruko olatuek joko dutela itsas-bazterra espero da.