Bruselatik Ondarroara bizikletan, fibrosi kistikoa ikusarazteko
Fibrosi kistikoa gaixotasuna ezagutzera emateko eta hau sufritzen duten gaixoentzat eta familientzat laguntza eskatzeko Bixi ekimena sortu dute hainbat lagunek eta ostiral honetan, uztailak 26, elkartasun ekintza abiatuko dute: Bruselatik Ondarroara bizikleta martxa egingo dute.
1314 kilometroko ibilbidea burutuko dute 13 etapatan banatuta eta, guztira ia 5000 metroko desnibela pilatuko dute. Ibilbidean zehar Lille, Paris, Bordele eta Baiona igaroko dituzte besteak beste eta abuztuaren 7an Ondarroara iristea espero dute.
Fibrosi kistikoa bereziki birikei eta liseri aparatuari eragiten dien gaixotasun genetiko degeneratiboa da. Organo horien inguruan muki sendo bat sortzen da eta ez dute behar bezala lan egiten. Horrez gainera, hainbat infekzio eragin ditzake. Kasu batzuetan heriotza ere sortzen du.
Bixi ekintzaren helburua gaitz hau duten pertsonei eta haien familiei laguntzea da. Seber Uribe ondarrutarra da antolatzaileetako bat. Gaixotasun hau daukan Elene Etxaniz gaztearen osaba da bera. Euskadi Irratiko 'Faktoria' saioan egindako elkarrizketan azaldu duenez, "botika asko behar dituzte organo horiek ahalik eta ongien funtzionatu dezaten" eta "botika gutxiago hartu ahal izateko, fisioterapia saio ugari hartzen dituzte".
Gaixotasun hau duten pertsonek askotan egon behar izaten dutela ospitaleetan ere jakinarazi du Uribek; batzuetan infekzioen edo bestelako konplikazioen ondorioz, eta beste batzuetan, organoren bat erabat hondatu delako eta transplantea behar dutelako.
Egoera hauetan guztietan ez dute laguntzarik jasotzen gaur gaurkoz gaixotasuna bizi duten familia horiek. Hori dela eta, administrazioen atea jo eta laguntza eskatzen dute Bixi ekimeneko kideek.
Zure interesekoa izan daiteke
Albiste izango dira: EITB Data osasun mentalari buruz, lehendakariaren bilera-sorta eta PISA Txostenaren emaitzak
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.
Auto-pilaketak Bizkaiko hainbat errepidetan, zenbait istripuren ondorioz
Auto-ilarak daude Santo Domingoko jaitsieran, Sondikako BI-30 errepidean eta Txorierrin. Bi puntu horietan errei bat itxita dago eta zirkulazioa oztopatzen ari da.
75 urtetik gorakoen erdiak baino gehiagok antsietatea edo estresa du, baina hazkunde handiena gazteengan eman da
Ondoez psikologikoa ez da berdin azaltzen gizarteko sektore guztietan. Emakumeei gehiago eragiteaz gain, adina ere faktore garrantzitsua da: 75 urtetik gorako herritarren % 57,1ek pairatzen ditu sintomak, baina gazteenak dira (15-24 urte) pandemiaren ondoren osasun mentalaren narriadura gehien nozitu dutenak.
Psikiatriako kontsultak bikoiztu egin dira bost urtean
Euskadik 58.100 paziente zituen psikiatria kontsultetan 2019an. 2024an zenbakia ia bikoitza zen: 109.400. Aldi berean, osasun mentalarekin lotutako laneko bajak ere etengabe hazten ari dira, eta 16-25 urteko gazteen artean, esate baterako, sei aldiz handitu dira 2016tik.
Osasun mentalaren inguruko kontzientzia gero eta handiagoa da euskal gizartean
Azken urteetan handitu egin da ondoez psikologikoren bat pairatzen dutela eta laguntza behar dutela adierazten duten EAEko biztanleen kopurua; 2018an % 13 izatetik 2023an % 22,4 izatera igaro da. Duela ez asko, gaitz horiek ezkutatu egiten ziren, orain publikoki aitortzen hasi gara, baita konponbidea bilatzen ere.
Zer dago PISA txostenaren emaitzen atzean?
Lucas Gortazar Hezkuntza arloko adituak eta Nelida Zaitegi irakasle eta pedagogoak PISA txostenaren emaitzen gakoak azaldu dituzte. Aldagaiak bat baino gehiago diren arren, bat datoz esatean teknologiak eta Adimen Artifizialak eragin zuzena dutela esatean.
Euskal Herria atzean utzita, Freedom Flotilla Gazara bidean da
Bilbotik Vigora joango da, eta ondoren, Mediterraneoko beste portu batzuetara. Urrian iritsi asmo dute Gazara. Genozidioa, okupazioa eta Palestinako zein Gazako garbiketa etnikoa salatzeko helburuarekin, Israelek ezarritako blokeoa apurtzen saiatuko dira.
Zein mailatan kokatzen dira Euskadi eta Nafarroa munduko gainerako herrialdeen artean PISA txostenean?
Azken txostena astearte honetan argitaratu du ELGAk, eta agerian utzi du atzerakada orokorra izan dela Espainiako Estatuan eta Hegoaldean.
Baso-sute bat piztu da Idiazabalen
15:30 inguruan piztu da sua, Atxurbi eta Txara mendien inguruan. Ertzaintzak jakinarazi duenez, N-1 errepidearen Urtsuarango irteera itxi egin du, badaezpada.
30 urte Alarde mistoaren alde: elkarrizketa, aurrerapausoak emateko bidea
Jaizkibelgo kideek eta erakundeetako ordezkariek Alarde publiko eta parekidea aldarrikatu dute, eta hiru hamarkadako gatazkari irtenbidea emateko elkarrizketaren alde egin dute.