EAEko 6.019 emakumek dute Ertzaintzaren nolabaiteko babesa erasotzaile matxista salatu ostean
Indarkeria Matxista desagerrazteko Mundu Eguna da gaurkoa, azaroaren 25a. EAEn milaka emakumek pairatzen duten errealitate gordina. Hain justu, A25aren harira, aurtengo lehen bederatzi hilabeteetako indarkeria matxistaren biktimen datuak (betiere aurkeztutako salaketetan oinarrituta) jakinarazi ditu Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak.
Gaur-gaurkoz, 6.019 emakumek dute Ertzaintzaren nolabaiteko babesa, eta erdiak baino gehiagok (3.826) epaileak hala agindu duelako daude zaintzapean. Biktimaren arrisku maila aztertu egiten da, eta lau mailatan sailkatu: oinarrizkoa, moderatua, handia eta berezia. Arrisku gehien duten emakumeei bizkartzain zerbitzu iraunkorra edo puntuala ezartzen zaie. Egoera horretan daude, hain justu, EAEko 40 andrazko: 22, Bizkaian eta 9na, Gipuzkoan eta Araban. Horrez gain, 239 emakumek dute kontrazaintza zerbitzua, eta 217ri baliabide teknologikoak eman zaizkie, euren buruak babesteko.
Erasotzaileei dagokienez, 135 gizonezkok daramate lokalizazio eskumuturrekoa (denek, epailearen aginduz): 46k Bizkaian; 54k, Gipuzkoan eta 35ek, Araban.
4.276 emakumek salatu dute indarkeria matxista
2024ko urtarriletik irailera bitartean, 4.276 biktimak salatu dituzte gizonek (bikotekideak, bikotekide ohiak edota senitarteko gizonezkoek egindakoa) euren kontra egindako indarkeriak, 5.268 delitu zenbatuta. Delituok ia % 8 igo dira iazko epe berarekin alderatuta.
Lurraldeka, kopuru handienak Bizkaian erregistratu dira, bai kasuei dagokienez, bai biktima kopuruari dagokionez. Dena dela, portzentajeari erreparatuta, era horretako delituek Gipuzkoan egin dute gora gehien, eta igoera % 15,69koa izan da.
Salaketa gehienak (3.815, 2023an baino % 6,89 gehiago) bikotekidearen edo bikotekide ohiaren kontra aurkeztutakoak dira. Gehienetan ohiko tratu txar fisikoak, irainak, laidoak eta lesioak salatzen dituzte biktimek.
Urtea hasi zenetik, gizon matxista batek emakume bakarra hil du EAEn: Yanely, 31 urteko bilbotarra. Gizonak ez zuen aurrekaririk tratu txarrengatik, hilketa matxista gehienetan jazo ohi den bezala (2023an, biktimen % 26,7k baino ez zuten salaketa jarri bikotekidearen kontra).
Bikote lagunak ez diren gizonek etxean egindako indarkeria ere hazi egin da (% 8,01), eta irailera arte 903 kasu salatu dituzte.
Intentsitate handiko sexu erasoak, % 40 gora
Era berean, aipagarria da sexu-askatasunaren kontrako delituek iazko epe berarekin izan zutela igoera (% 16,03 hazi dira), eta 550 salaketa erregistratu dira. Gehienak (369) sexu erasoak izan dira, eta horietatik 122, intentsitate handikoak. Deigarria da iaz baino % 37,08 gehiago direla.
Zure interesekoa izan daiteke
Pantailak Euskaraz plataformak txalotu egin du ETB1 ONen haurrentzako edukiak eskaintzeko erabakia
Apirilaren 13tik aurrera, EITBk bikoiztu egingo du ETB1 ONen seinalea, eta 07:00etatik 19:00etara haurrentzako euskarazko edukiak eskainiko ditu, etenik gabe, telebista konbentzionalean.
Ehunka herritarrek Berrizen atzo izandako hilketa matxista saiakera salatu dute
'Erasoen aurrean, autodefentsa feminista' goiburupean, manifestazio zaratatsua egin dute gaur arratsaldean Berrizen. Ehunka herritar batu dira Mugimendu Feministak deitutako protestara, atzo izandako eraso matxista irmo salatzeko. Emakundek ere bat egin du deialdiarekin.
Basauriko hilketa matxista salatu dute Berangon
Berangoko Udalak eta Emakumeen Elkarteak deituta, indarkeria zantzuekin hilda agertu zen 44 urteko emakume berangoztarra gogoan izan dute astearte honetan.
Hego Euskal Herriko garaiak Kultura Ondare ez-materiala dira jada
Espainiako Gobernuak errege-dekretu batean aitortu du Iberiar Penintsulako iparraldeko garaien balio sinbolikoa eta soziala. Deklarazioak eraikuntza tradizional horien kontserbazioa bermatzen lagunduko du; izan ere, mantentze ezak, homogeneizazioak eta belaunaldien arteko aldeak arriskuan jartzen dituzte.
21 urteko mutil bat hil da Nafarroan, nitazenoa kontsumitu ondoren
2024ko abuztuan hil zen, eta Nafarroako Ospitale Unibertsitarioak orain egiaztatu du nitazenoek eragindako heriotza izan zela. Opioide sintetiko horri lotutako lehen heriotza da Euskal Herrian eta Estatu espainiarrean.
El Bocaleko pasaguneko ezbeharra gertatu aurretik, Poliziak 112ra deitzeko protokolorik zuen ala ez ikertzen ari da epailea
Agintariak, agenteak eta teknikariak deituko ditu deklaratzera, eta ikerketa-lerro bat abiatu du, materialen eta pasabidearen mantentze-lanen inguruan.
Erreskate ugari izan dira Aste Santuan euskal kostaldean
Jai egunak lausotzetik gertu izan diren egoerak bizi izan dira egunotan, eta erreskate ugari egin behar izan dira itsasoan, bai marearen igoerak ezustean harrapatu dituen pertsonenak, bai korronteek arrastan eramandako edo olatuek harrapatutako pertsonenak. Zorionez, ez da biktimarik izan.
25 eta 28 urteko bi gizon atxilotu dituzte Gasteizen, bikotekideari eta bikotekide ohiari eraso egitea egotzita
Gasteizko Udaltzaingoak pasa den ostegunean eta ostiralean egin zituen atxiloketak, astearte honetan jakitera eman duenez.
Martinezek esan du garrantzi handikoa dela ohitura osasungarriak izatea, osasunari eragiten dioten faktoreen % 50 baitira
Osasun sailburuak ariketa fisikoa egitera, elikadura zaintzera eta alkohol eta kalamu kontsumoa murriztera animatu ditu herritarrak, Osasunaren Nazioarteko Eguna dela eta.
Mugikorrak alboratu eta familiaz gozatzeko gonbita, apirilaren 18an, EAEko hiriburuetan
Eusko Jaurlaritzak antolatuta, Mugikorrik Gabeko Eguna Familian izango da Donostian, Bilbon eta Gasteizen. Familia inguruan teknologiaren erabilera kontzienteagoa sustatzea du helburu egitasmoak. “Ongizate emozionala zaintzeko eta senideekin egotearen balioa berreskuratzeko keinu txiki” gisa aurkeztu du Nerea Melgosa Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko sailburuak.