Egokitutako menuek betiko eraldatu dituzte eskoletako jangelak
Gero eta ohikoagoa da eskola-jantokietan ikasleek dieta bereziak behar izatea, erlijio-arrazoiengatik, intolerantziengatik, elikagai jakin batzuekiko alergiengatik eta bestelako osasun-arazoengatik. Gaur gaurkoz, EAEko ikastetxeetako jangeletan banatzen diren 8 menutatik 1 egokitutakoa da.
Intolerantzien eta alergien gorakadak, edo menu begetarianoen eskaerek nabarmen areagotu dute egin dute Hego Euskal Herriko eskola-jantokietan zerbitzatzen diren menu berezien kopurua. Duela 15 urte menu guztien % 2a baziren, gaur gaurkoz % 9 dira eskola-sukaldaritzako enpresek prestatu behar dituzten plater bereziak.
Euskal Autonomia Erkidegoan, adibidez, jangeletara joaten diren 88.524 ikasleetatik 10.000tik gora dira menu bereziren bat behar dutenak, hau da, 8 ikasletik 1, Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailak emandako datuen arabera.
Nafarroan, jantoki zerbitzua erabiltzen duten eskualdeko ikastetxe publikoetako Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako, Hezkuntza Bereziko eta Bigarren Hezkuntzako 6.074 ikasleetatik 404 ikaslek menu bereziren bat behar dute osasun arrazoiengatik edo arrazoi kultural, etiko edo erlijiosoak tarteko, Hezkuntza Departamentutik adierazi dutenez.
Duela urte batzuk ez bezala, gaur egun edozein elikagai da potentzialki alergenoa, eta horrek eragiten du menu bereziak areagotzea. “Gaur egun arroza edo kalabazinari ere sentikorrak diren umeak ditugu, beraz, ikusi dugu bilakaera bat izan dela alergia motetan”, azaldu du Amaia Txakartegi Ausolaneko kalitate-arduradunak.
Hego Euskal Herriko milaka ikastetxeetan ematen du zerbitzua Ausolanek, eta azken 15 urteetan menu berezien kopurua asko hazi dela adierazi du: "Duela 15 urte, haurren % 2k jaten zuen menu berezi bat; gaur egun, berriz, % 9 inguruk", dio.
Ausolanetik adierazi dutenez, gehiegizko higieneak eta mikreoorganismoekiko esposizio txikiagoak alergiak eta gaixotasun autoimmuneak izateko arriskua areagotu dute. Gaur egun gizartearen dieta aldaketak ere (ultraprozesatuak, gehigarriak, osagai berriak) eragina izan dezakete hazkuntza horretan, eta eragileak izan daitezke, baita ere, faktore hereditarioak eta genetikoak eta klima-aldaketa eta ingurumen-kutsadura.
Testuinguru horretan, eskola-jantokietako kudeaketa gero eta konplexuagoa da gaur gaurkoz, eta alergiak areagotu direnez, eskola-sukaldaritzako enpresek oso protokolo zorrotzak jarri dituzte abian, ezustekorik ez izateko: dieta berezietarako bereizitako sukaldeak, kasu.
Zure interesekoa izan daiteke
Albiste izango dira: Venezuelako lurrikaren biharamuna, baso-sutea Ezkabarten eta irteera operazioa hasiko da
Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.
Honela geratu da La Guaira, 7,2 eta 7,5 graduko lurrikaren ostean
Tragediaren isla dira eroritako eraikinak, kalteak jasan dituzten azpiegiturak eta milaka biktima. Larrialdi-taldeek eremu kaltetuenetan lanean jarraitzen dute, kalteak neurtzen eta biktimak erreskatatzen.
Euskal Udalekuak elkarteak bere proiektua mehatxatzen duten erabaki politikoak salatu ditu, eta ekitaldi handi bat deitu du abuztuaren 29rako, Bernedon
Proiektuaren jarraipena arriskuan jartzen duten erabaki politikoak salatu dituzte. Egoera horren aurrean, euren ekimena defendatzeko eskura dituzten "baliabide guztiak" erabiliko dituztela adierazi dute, eta ekitaldi handi bat deitu dute abuztuaren 29rako Arabako udalerrian. Aldi berean, haur eta gazteei zuzendutako udako kanpaina berri bat prestatzen jarraitzen dute.
Ezkabarteko sutea berpiztu egin da egonkortuta egon ostean
SOS Nafarroak jakinarazi duenez, ez dute oraindik egonkortzea lortu. 17:40 inguruan piztu da, eta haizearen ondorioz, berehala zabaldu da.
Mattin Aiestaran:"Baskoiek, iberiarrek eta Erdi Aroko euskaldunek abar hitza konpartitzen zuten"
Javier Velaza katedradunak eta Mattin Aiestaran adituak Irulegiko indusketetan "abar" hitzaren aurkikuntzaren garrantzia azaldu dute. Hizkuntza iberikoak, baskoiak eta euskaraz zaharrak (Erdi Arokoak) hiztegia konpartitzen zutela ondorioztatu dute.
28 urteko gazte bat itota hil da Arga ibaian, Uharten
Nafarroako Gobernuak jakinarazi duenez, istripuz uretara erori eta Dorraburuko presaren inguruan desagertu da.
Uda honetan Euskadiko errepideetan saihestu beharreko puntu kritikoak
Irteera Operaziorako dispositibo berezia bihar, ostirala, jarriko da martxan 15:00etan, orduantxe espero baitira uda honetako lehen auto-ilarak errepideetan. Eusko Jaurlaritzaren aurreikuspenen arabera, nazioarteko 2,27 milioi ibilgailuk zeharkatuko dute erkidegoa uda honetan, hau da, iaz baino % 6 gehiagok.
Nola baloratuko da euskararen ezagutza enplegu publikoan lege berriarekin?
Eusko Legebiltzarrak onartutako lege-aldaketak aukera emango du euskararen ezagutza lanpostua eskuratu ondoren egiaztatzeko, eta sistema berri bat ezarriko du hizkuntzaren ezagutza eskatuko duten lanpostuen kopurua kalkulatzeko.
Lehen zenbaki baskonikoa aurkitu dute Irulegin, "abar", eta gaur egungo "hamar" zenbakiaren aurrekaria izan daiteke
Aranzadi Zientzia Elkarteak egin du aurkikuntza, Irulegiko baskoien kanpamenduan (Arangurengo ibarra, Nafarroa). "Abar" inskripzioa, Irulegiko eskua agertu zen etxebizitza bereko biltegi-ontzi batean aurkitu dute, eta hamar zenbakiari erreferentzia egiten diola uste dute.
Hamabost lagun atxilotu eta hamar emakume askatu dituzte Gipuzkoan, gizakien trafikoaren aurkako operazio batean
Atxilotuak 10 emakume eta bost gizon dira. "XXI. mendeko esklabotza da; emakumeen eta nesken trafikoak gizakion duintasunaren eta gizateriaren beraren aurka egiten baitu", azpimarratu du Marisol Garmendia Espainiako Gobernuak EAEn duen ordezkariak.