Gero eta gutxiago kozinatzen dugu: aurrez prestatutako plateren kontsumoa % 150 hazi da Euskadin, eta % 133 Nafarroan
Euskadik eta Nafarroak etxeko elikagaien kontsumoa murriztu dute janari prestatuaren erosketa handitzen den bitartean.
Hego Euskal Herrian elikatzeko modua aldatzen ari da. Etxean prestatzeko elikagaien kontsumoa gutxitzen ari den bitartean, prestatutako platerek gero eta leku handiagoa dute erosketa-saskian.
EITB Dataren azken txostenaren arabera, aldaketa hori ez da berria, baina azken bost urteetan nabarmen azkartu da. Azken 25 urteetan, aurrez prestatutako plateren kontsumoa % 150 hazi da Euskadin, eta % 133 Nafarroan.
Joera hori bereziki indartu da 2019tik 2025era bitartean. Urte horietan, etxean kozinatzeko erosten diren elikagaien kontsumoak behera egiten jarraitu du, eta, aldi berean, kontsumitzeko prest dauden plateren kontsumoak gora egin du.
Euskadi eta Nafarroa prestatutako plateren kontsumoan Estatuko batez bestekoaren azpitik dauden arren, joera argia da: gero eta gutxiago egiten dugu jatekoa, eta otorduak prestatzeko lana gero eta gehiago kanporatzen dugu.
Ez gara pizzaz eta janari lasterraz bakarrik ari
Prestatutako plateren inguruan dugun irudiak ez du beti bat egiten datuek erakusten duten errealitatearekin. Janari prestatuaz hitz egitean, ez gara pizza izoztuez edo janari lasterraz bakarrik ari. Kategoria horretan sartzen dira tortillak, zopak, kremak, entsaladak, plater hoztuak eta kontsumitzeko edo berotzeko prest dauden askotariko errezetak.
Txostenak erakusten du, gainera, produktu horiek eguneroko etxeko kontsumoaren parte direla. Izan ere, prestatutako plateren % 86,6 etxean bertan kontsumitzen dira.
Zergatik ari da hainbeste hazten prestatutako plateren kontsumoa?
Kontsumitzaileek gehien aipatzen duten arrazoia denbora falta da. Hamar lagunetik seik baino gehiagok hori jotzen dute produktu horietara jotzeko arrazoi nagusitzat.
Horrez gain, beste faktore batzuk ere badaude: erosotasuna, plater-eskaintza zabalagoa izatea edo une jakin batzuetako otorduak sukaldatu beharrik gabe konpontzeko aukera.
Lan-ohituren bilakaerak, familia-antolaketaren aldaketek eta egunerokoari erantzun azkarrak emateko beharrak laguntzen dute azaltzen urteak daramatzan joera hau sendotzen.
Ostalaritzarekiko konbergentzia
Prestatutako plateren gorakadak supermerkatuen eginkizuna ere aldatzen ari da. Txostenaren arabera, prestatutako plateretan gastatzen diren hamar eurotik zortzi baino gehiago supermerkatuetan, hipermerkatuetan eta antzeko saltokietan gastatzen dira.
Saltoki horiek ez dira jada etxean kozinatzeko osagaiak erosteko toki hutsak. Gero eta gehiago dira kontsumitzeko prest dauden otorduak erosteko gune ere. Azken urteotan ugaritu egin dira prestatutako janarien atalak, erakusmahai espezializatuak eta establezimendu barruan bertan jateko egokitutako espazioak.
Azken batean, supermerkatuak ez dira elikagaiak erosteko tokiak bakarrik; gero eta gehiago dira eguneroko otorduak konpontzeko gune ere.
Euskadin eta Nafarroan aurrez prestatutako janarien kontsumoa Estatuko batez bestekoaren azpitik dago oraindik. 2025ean, Euskadiko herritar bakoitzak batez beste 14,9 kilo kontsumitu zituen, eta 87,5 euro gastatu zituen produktu horietan; Nafarroan, berriz, 14,3 kilo eta 72,7 euro.
Hala ere, azken hamarkadetako joerak argi erakusten du produktu horiek gero eta leku handiagoa hartzen ari direla etxeetako elikaduran.
EITB DATA
Eguneko menuen prezioa soldatak eta inflazioa baino gehiago igo da azken hiru urteetan
Euskadin, eguneko menuek 15,8 euro balio du batez beste, Balear Uharteekin batera Estatuko preziorik altuena. Nafarroan, berriz, 14,9 eurokoa da batezbestekoa, Estatukoa (14,2 euro) baino handiagoa.
Zure interesekoa izan daiteke
Madrilgo eta Avilako suteek 88.500 pertsona ebakuatzera edo konfinatzera behartu dituzte
Suteek ia 45.000 hektarea kiskali dituzte. Espainiako Gobernuak Toledoko probintziara zabaldu du suteengatik ezarritako larrialdi nazionala. Marlaska ministroak gau "oso zaila" iragarri du, suteen "batasun teknikoaren" ostean.
Pertsona bat hil da eta bost ospitaleratu dituzte sute baten ondorioz Manisesen
Sua larunbatean piztu da, 12:45 aldera, sasi-eremu batean. Suhiltzaileen arabera, sua egonkortu dute jada.
Zornotzan istripua izan eta hil den txirrindulari bati gertatutakoaren lekuko bila ari da Ertzaintza
Istripua larunbat goizeko lehen orduan gertatu da, eta pertsona batek aurkitu du txirrindularia errepidean botata. Zauritua larri eraman dute Gurutzetako Ospitalera eta bertan hil da handik ordu batzuetara.
Galarren piztutako sutea itzali dute jada
Suhiltzaileek erabat itzali dute Galarko zelai batean piztutako sutea. Getze Galarko etxeetatik metro gutxira iritsi da sua.
Suteek eragindako kutsaduragatik, Madrilen aire zabalean ez egoteko eskatu du Osasun Ministerioak
Airean esekita dauden mikropartikula kutsatzaileen kontzentrazioak aise gainditzen du Madril ia osoan Osasunaren Mundu Erakundeak onargarritzat jotzen duena.
Blusa eta Nesken Eguna Gasteizen, baratxuri eta upel artean
Jaien atarian, Blusa eta Nesken Eguna ospatzen ari dira gaur gasteiztarrak. Basatiak kuadrilla izan da aurten ere kupel lasterketako irabazlea.
Abelburuak bueltan dira ganadu ferietan, dermatosi nodularraren aurkako neurriak lausotuta
Behiek ardi, asto, behor eta hegaztiekin partekatu dute azoka, Jaurlaritzak dermatosi nodular kutsakorraren aukako neurriak lausotu ostean. 2025eko urriaz geroztik, abere horiek debekatuta egon dira azoketan, gaitza hedatzea ekiditeko. Abereak txertatu eta gero, bueltan dira ganadu azokak.
Bizkaiko suhiltzaileak Madrilgo Erkidegora abiatu dira sua itzaltzen laguntzeko
Bizkaiko Foru Aldundiak larrialdietan espezializatutako talde bat bidali du bertara, suteak itzaltzeko lanetan lagundu eta larrialdi zerbitzuen erantzuna indartzeko.
Sanchezek Estatu ituna eskatu du larrialdi klimatikoen aurrean
Espainiako Gobernuko presidenteak Cenicientosen Aginte Postu Aurreratua bisitatu du, eta Madrilgo eta Avilako suteak koordinatzeko aginte bakarra iragarri du. Gainera, sua kontrolatzeko "aukera-leiho bat" dagoela esan du.
Baso-sute batek sei hektarea inguru erre ditu Elbeten
Sua larunbat goizaldean piztu da, eta sastrakadiari eta uztondoei eragin die batez ere; pinudi batzuk ere hartu ditu. Ez da etxebizitzarik hustu behar izan, eta ez da inor zauritu.