764 sarea, Gipuzkoako 10 ikastetxetan tiroketa-mehatxuak egin zituen erakunde kriminala
Ertzaintzak, Esquadra Mossoekin eta Guardia Zibilarekin batera, 17 urteko adingabe bat atxilotu du Gipuzkoan. Gazte hori Espainiako Estatuan nazioarteko erakunde kriminal horren erreferente nagusia da, eta gazte kalteberen sextortsio, mehatxu eta manipulazio delituengatik ikertzen ari dira.
764 sarea Estatu Batuetan sortutako nazioarteko erakunde kriminala da, eta Internet bidez jarduten du batez ere. Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailaren arabera, sare horren helburua adingabe eta gazte kalteberak detektatzea eta haiengana erakartzea da, manipulazio psikologikoaren, xantaiaren eta menderatze tekniken bidez.
Euskal Herrian azken egunetan egin da ezagun sarea, Espainiako Estatuko ustezko burua, 17 urteko mutil bat, atxilotu baitute Gipuzkoan.
EITBk jakin duenez, sare horrek mehatxuak bidali zituen Gipuzkoako 10 ikastetxetara. Hain zuzen ere, tiroketak eta hilketa masiboak egingo zituela ohartarazi zuen talde kriminalak. Horren ondorioz, Ertzaintzak zainketa bereziak ezarri zituen zentro horietan, astebetez.
764 sarea: jatorria eta egozten zaizkion delituak
Erakundearen izena Stephenvilleko (Texas) posta kodearen lehen hiru digituetatik dator; herri hori fundatzailearekin lotuta dago. Denboraren poderioz, sareko komunitate marjinal bezala hasi zenak eboluzionatu egin du, nazioarteko presentzia duen talde bihurtu arte.
Sare sozialak, mezularitza-plataformak eta nerabeek erabiltzen dituzten espazio digitaletan ibiltzen dira, hala nola bideojokoen komunitateetan, biktimekin harremanetan jartzeko.
Hainbat herrialdetan egindako polizia-ikerketek zenbait deliturekin lotu dute erakundea, besteak beste:
Haurren sexu-esplotaziorako materialarekin sextortsioa egitea eta edukia banatzea.
Pertsonen eta erakundeen aurkako jazarpen antolatua egitea eta jazarpen-kanpainak zabaltzea.
Presio psikologikoaren bidez autolesioak eginaraztea.
Muturreko indarkeriako edukiak zabaltzea.
Animalien aurkako tratu txarrak eta mehatxuak egitea, larderia-helburuekin.
Euskadin ikertutako kasuan, atxilotutako adingabeari 2026ko urtarriletik apirilera bitartean mehatxu ugari egin izana egozten zaio, ikastetxe, udal, liburutegi, gizarte-elkarte, erakunde publiko eta partikularren aurka.
Mezuetan tiroketekin, eraso armatuekin eta indarkeriazko beste ekintza batzuekin mehatxu egiten zuen. Azkenean ez ziren gertatu, baina alarma soziala eragin zuten eta segurtasun-dispositibo bereziak aktibatu behar izan zituzten.
Mehatxuak, identitateak ordeztea eta jazarpena Interneten
Ikertzaileek, halaber, swattinga (Poliziak esku hartzea eragiteko abisu faltsuak), doxinga (datu pertsonalak baimenik gabe zabaltzea) eta identitate-ordezpen tekniken erabilera detektatu zuten.
Praktika horien helburua da hirugarren pertsonak seinalatzea, arrisku-egoerak sortzea eta polizia-ikerketak zailtzea. Gutxienez bi pertsona (bata Euskadin eta bestea Katalunian) gertaera horiekin lotutako jazarpen-kanpainen biktima izan dira.
Manipulazio psikologikoan oinarritutako egitura
Ikertzaileen arabera, 764ko delitugileek adingabeak eremu digitalean detektatzen dituzte, adiskidetasun-harremanen bidez edo komunitate bereko kide direlakoan, eta, ondoren, kontrol-, isolamendu- eta xantaia-dinamiketarantz eboluzionatu egiten du.
Ikertutako praktiken artean, autolesioak sustatzea eta ekintza umiliagarriak eginaraztea daude. Ekintza horien grabazioak, ondoren, komunitatean zabaltzen zituzten, biktimei presioa egiteko mekanismo gisa.
Zer egin horrelako egoera bat detektatzeko?
Segurtasun Sailak familiek, ikastetxeek eta adingabeek Interneteko kontaktu susmagarrien aurrean prebentziozko jarrera izatea gomendatzen du.
Alerta-seinaleak
Argazki pribatuak bidaltzeko eskatzen dute.
Elkarrizketak ezkutuan izan nahi dituzte.
Erronka humiliagarrietan parte hartzeko presionatu egiten dute.
Nork bere burua zauritzeko proposamenak egiten dituzte.
Biktima bere ingurune hurbiletik isolatu dadin saiatzen dira.
Agintariek gogorarazi dute detekzio goiztiarra eta senideei, ikastetxeko langileei zein segurtasun-indarrei jakinaraztea funtsezkoak direla horrelako erakunde kriminalek adingabeak erakartzea saihesteko.