Estatu Islamikoa eta Boko Haram, munduarentzako mehatxu nagusiak
Eraso terroristetan hildako biktimen % 51 Estatu Islamikoak eta Boko Haramek akabatu zituzten 2014an, Mundu Mailako Terrorismo Indizearen arabera. Atentatu gehienak Iraken, Afganistanen, Nigerian, Pakistanen eta Sirian egin zituzten.
Pariseko atentatuen ondoren Estatu Islamikoak komunikabideen arreta bereganatu du, baina Boko Haramen erasoek ia 80 hildako utzi dituzte azken egunetan, Afrikan. Hala, Nigerian eta Nigerren hiru eraso egin ditu Boko Haramek astebete eskasean.
Guztira, terrorismoak 32.685 pertsona hil zituen 2014an, 2013an baino % 80 gehiago, eta biktimen ia erdia zibilak izan ziren.
31 hildako Europan
Europan 290 atentatu izan ziren, eta 31 hildako utzi zituzten erasoek. Hortaz, Mendebaldean eraso ?hilgarriak eta sofistikatuak? egiteko gaitasuna agerian utzi zuten terroristek.
2014ko atentatuetan ia 15.000 zibil hil ziren erasoetan, 2013an baino % 172 gehiago. Steve Killelea Ekonomia eta Bake Institutuko (IEP) presidentearen hitzetan, terroristek ?gero eta gehiago, izua orokortzea bilatzen dute?.
Parisen, ostiralean, erasoek 129 hildako utzi baino lehen egin zuten indizea. Horrela, terrorismoaren eraginari dagokionez, Frantzia 36. tokian dago.
2000az geroztik, atentatuen biktimen % 2,6 soilik izan dira Mendebaldean, Killeleak azpimarratu duenez, Dorre Bikietan hildakoak barne (I-11ko biktimarik gabe, % 0,5).
Boko Harameko kideak. Artxiboko irudia: EiTB
'Otso bakartiak'
Mendebaldean egindako atentatu gehienak ?otso bakartiek? aurrera eraman dituzte; izan ere, Europako eta AEBetako hildakoen % 70en arduradunak dira 2006az geroztik.
Bakarrik eraso egiten duten terroristek taldeek baino hildako gutxiago uzten dituzte, baina etorkizunean joera alda daiteke, Sirian eta Iraken borroka egin duten terroristak Europara itzultzen ari direlako.
2014an jihadistekin bat egin zuten atzerritarren % 20 Europakoak ziren, eta ?borrokalari-oldeak ez du etenik?, Killeleak ohartarazi duenez. 2011z geroztik, 25.000-30.000 pertsona Siriara eta Irakera joan dira helburu horrekin, horietako 7.000 2015eko lehen seihilekoan.
?Otso bakartiak ez dira hain hilgarriak izaten, entrenamendu militar eskasa dutelako. Siriatik itzultzen diren borrokalariek hori aldatuko dute?, adierazi du IEPeko arduradunak. Parisko erasoak ?talde batek antolatu zituen eta egileek entrenamendu militarra zuten?, esan du Killeleak.
Mundu Mailako Terrorismoaren Indizeak jaso duenez, Frantziatik ia 1.700 pertsona joan dira Siriara eta Irakera, Alemaniatik 700 eta Erresuma Batutik beste 700. Bestalde, Espainiatik 50-100 pertsona joan dira aurten.
Zure interesekoa izan daiteke
Su-etena urratuta, Israelek Libano bonbardatu eta gutxienez hiru pertsona hil ditu
Israelgo eta Libanoko ordezkariek bake elkarrizketen hirugarren txanda egingo dute Washingtonen (AEB) maiatzaren 14an eta 15ean, AEBko Estatu Departamentuko funtzionario batek ostegun honetan jakitera eman duenez.
Energia nuklearra, berriztagarriak… Europa norabide bila ari da, energia-mendekotasunari aurre egiteko
Energia-mendekotasuna da Europar Batasunak aurrean duen erronka nagusietako bat. Kontsumitzen duen energiaren % 57 kanpotik dator, eta % 43 baino ez da Europan ekoizten. Frantzian, energia nuklearraren auzia eztabaida handia sortzen ari da, eta iritzi kontrajarriak eragin ditu. EITB ekoitzitako "Europa norabide bila" erreportaje-sortak aztertu duen gaietako bat da.
"Europa norabide bila" erreportaje-sortak kontinentearen egoera aztertuko du, egungo agertoki geopolitiko nahasian
Aldaketak etengabe ari dira gertatzen taula geopolitikoan, eta Europa norabide bila dabil. Mikel Reparaz EITBko Nazioarteko arlo-buruak zuzendu duen erreportaje-sorta berriak Europak aurrean dituen erronkak aztertu ditu, egungo bidegurutze geopolitikoan. Gaurtik aurrera izango da ikusgai.
'MV Hondius' gurutzaontzian hantavirus agerraldiak izan duen bilakaera: lehen kasuetatik, kontaktuen jarraipenera
Munduko Osasun Erakundeak jakinarazi du geldialdietan gurutzaontzitik atera ziren bidaiarien eta haien kontaktuen jarraipena egingo duela. Dagoeneko jarri dira harremanetan geldialdi horiek egin ziren herrialdeetako agintariekin.
Iranen aurkako erasoaldia amaitu dela eta Ormuzko itsasartean fase berria abian dela iragarri du Marco Rubiok
Bestalde, Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak bertan behera utzi du Ormuzen blokeatuta dauden ontziei laguntza emateko Askatasuna proiektua. Horrez gain, Estatu Batuek Ormuzen nabigazioa eta segurtasuna bermatzeko ebazpena aurkeztuko du NBEko Segurtasun Kontseiluan.
Irango erasoen aurrean defentsa indartuko duela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako "rave" jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, horrelako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzeko.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.