Notre Dame, Frantziako historiaren sinbolo
Sutea Parisko Notre Dame katedralean, Parisko bihotzean, Frantziaren historiaren sinboloan. Urtero 13 milioi pertsona joaten dira arte gotikoaren harribitxi hau ikustera, eta horregatik da, hain justu, Frantziako monumenturik bisitatuena.
Duela 800 urte baino gehiago eraiki zuten, eta denbora luze horretan Frantziako historiaren une garrantzitsuenen lekuko eta agertoki izan da.
Maurice de Sully artean Parisko gotzaina zenaren aginduz hasi ziren eraikitzen, 1163. urtean, eta mende bat baino gehiago behar izan zuten amaitzeko: 1272.ean bukatu zituzten lanak.
Kristautasunaren sinbolo
Garai batean, mendebaldeko eraikuntza kristaurik handiena izan zen, Parisko aberastasunaren eta boterearen erakusle.
Hiriaren uhartean, Parisko bihotzean, dago, aurrez gutxienez lau eraikin erlijioso egon ziren tokian: IV. mendeko eliza paleokristau bat, Meroveoren garaiko basilika bat, Karlomagnoren garaiko katedral bat eta eliza erromaniko bat.
Notre Dameren historia Frantziaren historiara hertsiki lotua dago. 1793an, Frantziako Iraultzaren garaian, "Arrazoiaren Tenplu" izendatu zuten.
Urte batzuk geroago, Napoleonek bere koroatzerako aukeratu zuen, 1804ko abenduan.
Une historikoen agertoki
Paris naziengandik askatu zutenean ere, katedrala bihurtu zen ospakizunen tokia. 1944ko abuztuaren 26an elizkizuna egin zuten, Charles de Gaulle jenerala bertan zela.
Frantziako buruzagi politiko ezagunenen hileta elizkizun nazionalak Notre Damen egin dituzte; De Gaullerena, Georges Pompidouena eta François Mitterrandena, besteak beste.
2015eko azaroaren 15ean, Parisko atentatu jihadistak gertatu eta bi egunera, katedralean egin zituzten 130 hildakoen eta 350 zauritutakoen aldeko omenaldiak.
Atentatu gune ere izan da. 2017ko ekainaren 6an, gizon batek mailu batekin eraso zion polizia bati bertan, "Hau Siriakoaren ordainetan" oihuka esaten zuen bitartean.
Gaur egun, konpontzeko lanetan ari ziren. Sei milioi euroko aurrekontua zuten lanek, eta 2022ra arte egon behar ziren beharrean.
Zure interesekoa izan daiteke
Hamar palestinar zauritu dituzte, bi tiroz, Israelgo kolonoek Zisjordanian egindako beste erasoa batean
Aita Santuak "Zisjordaniako populazio zibil palestinarraren aurkako indarkeriak bertan behera uztea" eskatu du, eta nazioarteko komunitateari premiaz eskatu dio "bi Estatuen konponbidea aurrera eraman dezatela, bake justu eta iraunkor baterako".
Gazan "gauero 30-40 pertsona hiltzeko" deia egin du Ben Gvir Israelgo ministroak
"Uste dut hilketa selektiboak egin beharko liratekeela Gazan, gauero 30-40 pertsona desagerraraziz. Ez soilik berehalako mehatxua direnak; badira han bizitzea merezi ez duten pertsonak. Ez lukete bizi behar. Ez dira pertsonak ere", esan du Segurtasun ministroak.
Landetako suteak hobera egin du, baina oraindik ez dute kontrolpean
Suak 1.700 hektareari eragin dio jada eta 550 suhiltzaile inguru ari dira itzaltzeko lanetan. 650 lagun atera behar izan dituzte euren etxeetatik eta kanpingetatik eta 50 pertsonak gaur gauean itzultzeko baimena jaso dute.
AEBk Hamasi hitzeman dio Israel Gazatik erretiratuko dela armagabetzeak aurrera egin ahala
Jared Kushnerrek Egipton azpimarratu du 2025ean adostutako bake-plana ez dela berriro negoziatuko eta haren baldintzak beteko direla.
Landetako baso-sutea berpiztu egin da eta 1.600 hektarea erre ditu
Luglon udalerriaren hegoaldean hasi zen sua, Mont-de-Marsanetik 30 kilometrora, eta Garein ingurura zabaldu da. 700 pertsona inguru ebakuatu dituzte prebentzioz.
7,7 graduko lurrikara batek hildakoak eragin ditu Indonesian
Lurrikarak Flores uhartea astindu du goizaldean, eta iparraldeko kostaldearen parean eta 15 kilometroko sakoneran izan du epizentroa. 2.000 pertsona ebakuatu dituzte, baina zaurituak eta kalte materialak eragin ditu.
Trumpek esan du Ormuzko itsasartea AEBko lurraldetzat joko duela "laster"
Iran "garaitu" ostean egingo duela eta Washingtonen baimenik gabe itsasontziek ezingo dutela itsasartea zeharkatu adierazi du. Teheranen hitzetan, "ezin da txioak, hegazkin-ontziak, dekretuak edo hauteskundeetako hitzaldiak baliatuta bereganatu".
Frantziako Konstituzionalak baliogabetu egin du 15 urtez azpikoei sare sozialak erabiltzeko debekua
Epai horren harira, Emmanuel Macron Frantziako presidenteak Sebastien Lecornu lehen ministroari eskatu dio Gobernuak "testu juridikoki sendoa" presta dezala, epaia bera eta Europako araudia aintzat hartuta, eta erreforma "2027ko udaberria baino lehen" indarrean sartzeko asmoari eusten diola gaineratu du.
Kolonbian 285 dira jada lurrikararen ondorioz hildakoak, eta 379 desagertu daude oraindik
7,4 graduko lurrikararen epizentroa San Jose del Palmarren izan zen, Ozeano Bareko kostaldean dagoen Choco departamenduko herrian. Azken datuen arabera, 3.975 pertsona zauritu eta 45.523 familia kaltetu dira. Horrez gain, 12.828 etxebizitza suntsitu dira.
20 elefanteren heriotza misteriotsuak alarma piztu du Kenyan
Amboseli parke nazionalean, Kenyako turismo-gune nagusietako batean, gutxienez 20 elefanteren heriotza zerk eragin duen ikertzen ari dira. Animaliek sintoma berberak dituzte: paralisia, ibiltzeko zailtasunak eta arnasa hartzeko arazoak. Fauna basatiak garrantzia handia du bertako ekonomian, eta kezka gero eta handiagoa da. Albaitariek, zientzialariek eta agintariek ikertzen jarraitzen dute heriotza horiek zerk eragin dituen argitzeko.