Perez Iglesiasek Elhuyar anaien ondarea aldarrikatu du Bergarako Wolframioaren lehen Egunean
243 urte bete dira Elhuyar anaiek wolframioa isolatu zutenetik, mugarri garrantzitsua izan zena kimika modernoaren garapenerako. Efemeridearekin bat eginez, 2026ko Bergarako Enbaxadore Saria eman diote Jesus Ugalderi, EHUko Kimika Fisikoko katedradunari.
Ugalderi saria eman ondoren, familia-argazkia Bergaran. Argazkia: Irekia
Juan Ignacio Perez Iglesias Eusko Jaurlaritzako Zientzia, Unibertsitate eta Berrikuntzako sailburuak Elhuyar anaien ondarea aldarrikatu du Bergaran, wolframioa isolatzea lortu zutenetik 243 urte bete direnean.
Wolframio Eguna ospatu dute lehen aldiz astelehen honetan, Udalak eta Laboratorium Museoak bultzatuta, industria eta teknologia arloetan funtsezko garrantzia hartu duen historia zientifikoaren lorpen nagusietako bat ezagutarazteko helburuz.
Lehen edizio honen baitan, 2026ko Bergarako Enbaxadore Saria eman diote Jesus Ugalde Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) Kimika Fisikoko katedradunari, haren ibilbidea eta arlo zientifikoan egindako ekarpena aitortzeko, eta Jokin Oregi, Sortwo eta Mikel Larrañaga artista bergararrek sortutako wolframioari eskainitako mural bat inauguratu dute Seminarixoaren arkupeetan.
Saria urtero Bergararekin lotura duten pertsonak saritzeko asmoarekin sortu dute. Izan ere, ikerketa, berrikuntza, kultura zientifikoa, garapen teknologikoa edo ezagutzaren transferentzia bezalako esparruetatik herriaren izena proiektatzen laguntzen dute. Gainera, belaunaldi berrientzat erreferentzia izan daitezkeen ibilbideak ere aitortu nahi dituzte, eta talentuaren, ezagutzaren eta lurraldearen artean lotura berriak sortu.
Ekitaldian Juan Ignacio Perez Iglesias kontseilariak, Gorka Artola Bergarako alkateak eta Rosa Errazti Laboratorium Museoko zuzendariak parte hartu dute.
Elhuyar anaiei eta Ugalderi aitortza
Elhuyar anaiek Laboratoriumean eta Bergarako Errege Seminarioan egindako lan zientifikoa goraipatu du Perez Iglesiasek. Azken horretan, euren omenezko plaka bat dago.
Elhuyar anaien aurkikuntzaren balioa azpimarratu du sailburuak, baita zientziaren historiaren atal hau "zaintzearen eta zabaltzearen" garrantzia ere. Ildo horretan, Wolframioaren Egunaren ospakizunak elementu horren isolamendua gogoratzeko eta jendarteari "Euskadiko ondare zientifikoaren parte" den aurkikuntza hurbiltzeko aukera ematen duela adierazi du.
"Juan Jose eta Fausto Elhuyar anaiak garaian garaiko gizonak izan ziren, benetako ilustratuak. Zientzialari kosmopolitak izan ziren; Parisen egin zituzten goi-mailako ikasketak eta Suedian osatu zuten prestakuntza. Euskal Herriarekin zuten konpromisoa Euskalerriaren Adiskideen Elkartean gauzatu zuten jarduera zientifikoan. Elkarte horren laborategian, Bergarako Errege Seminarioan, wolframioa isolatu zuten 1783an, gaur egun duela 243 urte", adierazi du.
Perez Iglesiasek nabarmendu duenez, Ugalde "zientzialari bikaina da -ikerketako Euskadi saria merezi du-, akademiko eredugarria -horren erakusgarri da sortu duen eskola- eta bere herrialdearekin eta hizkuntzarekin konprometitutako pertsona. Justiziazkoa da 'Bergarako enbaxadorea' saria jasotzea, bere jardueraren nazioarteko proiekzioagatik, eta, horren ondorioz, bere udalerriarena ere egiteagatik", adierazi du.
Elhuyar anaiak eta Jesus Ugalde "kosmopolitak" direla ere azpimarratu du sailburuak. Hala, gogorarazi duenez, "hirurek goi mailako ikasketak egin zituzten eta zientzialari gisa trebatu eta hazi ziren Euskaditik kanpo, eta hirurek modu esanguratsuan lagundu dute Bergara, Gipuzkoa eta Euskadi gure mugetatik haratago ezagutarazten eta, hurrenez hurren, herri, lurralde eta zientzia herrialde gisa aitortzen", amaitu du.
Zure interesekoa izan daiteke
Leon XIV.a abusuen zazpi biktimarekin bildu da, pederastiaren aurrean "zaintzarik handiena" eskatu ostean
Bost atxilotu lehergailuekin lotuta, AEBk erabiltzen duten base britainiar batetik gertu
Jendetza batu da Parisen, Leon XIV.aren meza dela eta
Trumpek ez du onartu Iranek Ormuzeko itsasartea berriro irekitzeko aurkeztutako zazpi eguneko plana
Gerrari amaiera emateko zazpi eguneko plan bat proposatu dio Iranek AEBri
Ordezkari ugarik NBEren batzarra utzi dute Netanyahuren hitzaldia hastean
Trumpek elkarrekin lan egitea eskaini dio Xi Jinpingi, bi herrialdeentzat "etorkizun hobea" lortzeko
Kontrola galdu aurretik AA arautzeko beharraz ohartarazi dute gobernuek eta adimen artifizialaren sektoreko buruek
