Milaka hektarea kiskali ditu suak Amazonian
Brasilgo Amazoniako eskualdea azken urteetako suterik latzenak pairatzen ari da, deforestazioaren ondorioz bereziki, baina Brasilgo Jair Bolsonaro presidenteak GKEak egon daitezkeela hondamendiaren atzean iradoki du.
Gero, ez diela erakunde ekologistei suteak sortzearen errua bota azaldu du presidenteak, eta esandakoa bere mesfidantzetan eta ustetan oinarritzen zela onartu du. Gobernua Amazonia erretzen ari diren suak ikertzen ari dela gehitu du Bolsonarok.
Espazio Ikerketako Institutu Nazionalaren arabera (INPE), herrialdeko suteen fokuak % 83 igo dira 2018ko datuekin alderatuz.
Zabaldutako txostenean, urtarrilaren 1etik abuztuaren 18ra bitartean 71.497 foku erregistratu direla herrialdean zehaztu du INPEk, % 52,5 Amazonian izan direlarik.
Ingurumen Ministerioak iparraldeko eta mendebaldeko lehorteei leporatu die egoera. Hala ere, hainbat talde ekologistek suteak gizakien ekintzen ondorioa direla mantentzen dute, bereziki, Bolsonarok eskualdeko meatzaritza eta nekazaritza ustiaketarekin jarraitzeko helburua dutenena.
Suteak deforestazioaren ondorioa direla susmatzen den arren, Amazoniako suteak GKEek eragin zitzaketela iradoki du Bolsonarok bere Gobernuaren irudia zikintzeko.
Bere hipotesia indartzeko, Gobernuak "ustez" Amazonia zaintzeko proiektuak egiten ari ziren GKEentzako zihoan diru publikoa moztu duela gogorarazi du.
"Horrela, diru falta sentitzen ari dira", gehitu du Bolsonarok, eta orain planetako biriki handieneko suteak eragindakoak izan diren zehaztu behar dela.
Hala ere, ez dagoela ikerketarik martxan onartu du, eta "zaila" izango litzatekeela GKEen erruduntasuna frogatzea.
Erakundeak kriminalizatzeagatik kritikatu dute Bolsonaro
Greenpeacek eta WWFk deitoratu dutenez, Bolsonaroren politikek eta deklarazioek Amazonia suntsitzen ari diren suteen zigorgabetasuna elikatzen dute. Kasu gehienetan, abeltzaintzarentzako eta, batez ere, abereak elikatzeko produktuak lantzeko, lurrak irabazteko eragindako suak direla esan dute erakundeek.
Miguel Angel Soto Greenpeaceren Basoen kanpainaren arduradunaren arabera, urtero erretzen da oihana garai hauetan, eta horrek eskualde tropikaletan eta azpitropikaletan azkartzen ari den deforestazioa laguntzen du.
"Oihana garbitu nahi dute. Hori urtero 'queimaden' garaian egiten den prozesua da, soja, palma-olioa edo kautxua landatzeko, eta deforestazioa arazo larri bat bihurtzen ari dira", esan du.
Bolsonaroren Gobernuaren lehentasunak eta mezuak deitoratu ditu Sotok, Brasilen garapena bultzatzeko Amazonia deforestatu, agroindustriari lagundu, GKEak kriminalizatu eta herri indigenen eskubideak eta espazioa babestu gabe utzi behar direla iradokitzen duelako.
"Gizarteak ez du onartuko lurraldea orain dela 500 urte bezala hartzen jarraitzea, basoak eraitsiz", adierazi du Ingurumen Batzordeko Rodrigo Agostinho presidenteak.
Agostinhoren arabera, "deforestazioak desberdintasuna eragiten du, eskubideak hondatzen dira eta urak kutsatzen dira, eta brasildarrek etorkizun desberdin bat nahi dute".
Zure interesekoa izan daiteke
Nobel Institutuak berretsi du Machadoren saria filtratu egin zela, baina ezin du zehaztu nola
"Iragarpena egin baino ordu batzuk lehenago hainbat pertsonak diru kopuru esanguratsuak jarri zituztenez apustu-webguneetan, ziur esan dezakegu aktore batzuk gai izan zirela iazko erabakiari buruzko informazioa legez kanpo eskuratzeko", adierazi du Institutuak ohar batean.
X sare sozialak Frantzian dituen lokalak miatu dituzte eta Elon Musk deitu dute galdeketa egiteko
Frantziako Fiskaltza X sare soziala (lehen Twitter) ikertzen ari da, bere bulegoetan egindako miaketa baten ondoren, eta enpresaren jabea deklaratzera deitu du, duela urtebete irekitako ikerketaren ondoren.
Ilargirako misio tripulatua martxora arte atzeratu da, gaur erregai-ihesagatik probak gelditu ostean
"Misio historiko honi ekiteko prest gaudela uste dugunean bakarrik egingo dugu jaurtiketa", esan du Jared Isaacman NASAko buruak, eta gaineratu du taldeak datuak "sakon" berrikusiko dituela, "atzemandako arazo bakoitza konponduko" duela, beharrezko konponketak egingo dituela eta probetara itzuliko dela.
Mikel Reparazek egungo egoera geopolitikoari buruz egindako dokumentala proiektatuko dute gaur Bilbon
EITBren nazioarteko arduradunak lehia geopolitikoaren eremu liskartsuenetan grabatutako bideoak ikusentzunezko lan batean bildu dituzte. Dokumentala BBK Aretoan izango da ikusgai, eta ondoren, solasaldia antolatu dute.
Mila eraikin baino gehiago berkuntzarik gabe geratu dira Kieven, Errusiak egindako bonbardaketa baten ondorioz, -20 gradurainoko tenperaturak direnean
Darnitsia eta Dniprovski auzoetako etxeak dira. Energia-instalazioen aurka Errusiak egindako lehen erasoa da, joan den ostegunean energiaren aurkako bonbardaketetan aldi baterako su-etena ezarri zuenetik.
Petro eta Trump Etxe Zurian bilduko dira gaur, tentsioa baretzeko ahaleginean
Kolonbiako presidenteak kafez eta txokolatez betetako saskia eramango du AEBko presidentearekin egingo duen bilerara. Trumpek bilera "ona" izatea espero du, AEBk Maduro preso hartu zuenetik agintari kolonbiarra "oso atsegin" jokatzen ari dela esanda.
Libano hegoaldean "substantzia kimiko ezezagun bat" botatzea leporatu dio UNFILek Israeli
Nazio Batuen Libanoko Bitarteko Indarrak adierazi du kezkatuta dagoela kimiko horiek osasunerako kaltegarriak izan daitezkeelako, baita nekazaritza-lurretan eta zibilak beren etxeetara itzultzeko izan dezaketen eraginagatik ere.
AEBk irlaren kontrola bereganatzeko helburua izaten jarraitzen duela ohartarazi du Groenlandiako lehen ministroak
AEBko presidenteak diskurtsoa leundu eta indarra erabiltzeko mehatxuetan atzera egin duen arren, Groenlandiak uste du presioak bere horretan jarraitzen duela.
Ehunka hildako Kongoko meategi batean izandako luizi batean
Luizia joan den ostegunean gertatu zen, M23 matxino-taldearen kontrolpean dagoen meategi batean. Hildako gehienak artisau-meatzariak dira, baina meategiaren inguruan lan egiten zuten merkatari txikiak eta inguruko herrixketako bizilagunak ere hil dira.
Grammy sarien aurkezlea salatzeko mehatxua egin du Trumpek, Epsteinen uhartean egon zela esan zuelako
Trevor Noahk egindako bakarrizketetako batean esan zuenez, Trumpek "Epstein ez dagoenetik beste uharte bat behar du Bill Clintonekin egoteko", Groenlandiari erreferentzia eginez.