EBk zatituta ekingo dio gaur pandemiaren osteko susperraldiari buruzko eztabaidari

Europar Batasuneko (EB) estatuburuek eta gobernuburuek gaur, osteguna, ekingo diote ekonomia suspertzeko funtsari buruzko negoziazioari, bideokonferentzia bidez egingo duten beste goi-bilera batean. Alabaina, arratsaldeko hitzorduan ez da espero erabaki handirik hartzea, ezta akordiorik lortzea ere, estrategia horren ildo nagusiei buruzko lehen eztabaida izango baita; COVID-19 gaitzak eragindako osasun arloko krisia atzean uzten denerako.

Ildo horretatik, Europako liderrek funts horren inguruko oinarrizko ezaugarriak adostea da Charles Michel Europar Kontseiluko presidentearen asmoa, Europako Batzordeari berrabiarazte-plan horren xehetasunak eskatzeko eta datozen zazpi urteetarako EBren aurrekontu berria egiteko.

Oraindik goiz da plan horren irismena zehazteko, baina Bruselak 1,6 bilioi eurora iritsi beharko lukeela aurreratu du azken egunetan. Antza denez, Europar Batzordeak 320.000 milioi euroko zorra jaulkitzea proposatuko die Ursula von der Leyen Europar Batzordeko presidenteak EBko buruzagiei.

Agintariek lehen bilera egingo dute gaur arratsaldean, baina ez dirudi ados jartzea posible izango denik. Hala, badirudi ekainera arte, gutxienez, ez dutela pandemiaren ostean ekonomia suspertzeko funts horren inguruko akordiorik lortuko, EBko agintariek "azkar erantzun" behar dutela "oso jakitun" izan arren.

Negoziazio mahaian hiriburuek azken asteotan iragarri dituzten hainbat proposamen izango dira, besteak beste Pedro Sanchezen gobernuarena, Europar Batzordeak 1,5 bilioi euroko funtsa jaulkitzea eskatzen duena. Baina azken ideia horrek, eta gobernuen esku diru-laguntzen bidez eta ez maileguen bidez uzteak, ez ditu beharrezko babes guztiak.

Sanchezen plana "oso interesgarria" da, Europako goi funtzionario batek adierazi duenez, Europako gobernuen arteko "adostasun elementuak" jasotzen dituelako, susperraldia ez delako "asimetrikoa" izan behar eta merkatu bakarra zatitzea saihestu behar delako.

Alabaina, zorraren mutualizazioa desadostasun handiak sortzen dituen gai polemikoa da, eta gauza bera gertatzen da betierekoa izatearen ideiarekin. "Hitz batzuk ulertzeko zailak dira estatu kide batzuentzat", aitortu dute Europar Batasuneko iturriek.

Alemaniak bezala, Herbehereak ez daude Bruselak bonuak jaulkitzearen aurka, baina bai zor horrek epemugarik ez izatearen aurka. "Batzordeak eperik gabe zorra izatea fenomeno arraroa da, ez da Batzordearen zeregina", diote iturri holandarrek, eta Europako Batzordearen izaera "teknokratikoari" erreparatzen diote, mota horretako zorra estatu kideek soilik jaulki dezaketela azpimarratuz.

Gauzak horrela, badirudi argi dagoela Batzordea arduratuko dela berreskuratze funtsa finantzatzeko bonu komunak jaulkitzeaz, baina eztabaida, hortaz, dirua estatuei transferitzeko moduan dago. Espainiak transferentzia zuzenen egitea eskatu du, baina, Iparraldeko herrialdeek, egin beharreko inbertsioak egin ondoren itzuli behar diren maileguak nahiago dituzte.