Arrazismoarekin lotzen dituzten pertsonaien estatuen aurkako erasoak zabaldu dira
AEBko Poliziak George Floyd afroamerikarra hil izanak arrazakeriaren aurkako protestak eragin ditu mundu osoan, eta esklabismoa sustatu zuten eta kutsu arrazista duten pertsonaien omenezko monumentuak eta estatuak daude orain jomugan.
Hala, arrazakeriaren aurkako protestariek Cristobal Colonen eta buruzagi konfederatuen estatuak behera bota dituzte edo eraso egin diete AEBko hainbat hiritan.
Richmonden, Virginian, manifestariek Jefferson Davis presidente konfederatuaren estatua behera bota dute Cristobal Colonena eraitsi, erre eta laku batera bota eta biharamunean.
Azken orduetan konkistatzailearen hainbat estatuari egin diete eraso edo txikitu dituzte, Bostonen eta Miamin, besteak beste.
Bostonen, Colonen estatua bururik gabe agertu da; izan ere, natibo amerikarrek gehiegi maite ez duten pertsonaia da.
Esklabotzaren alde borrokatu ziren militar konfederatuak dira protestarien jomugan dauden beste batzuk. Izan ere, azken urteetan eztabaida iturri izan dira, batzuek uste baitute esklabotzaren aldekoak omentzeko modu bat dela, baina beste batzuek, tartean historialari ugarik, diote ez liratekeela kendu beharko, "iraganetik ikastea" ahalbidetzen dutelako.
Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidentea komandante konfederatuen izena daramaten base militarrak berrizendatzearen aurka agertu da asteazken honetan.
Trumpek adierazi zuen komandante konfederatuen izenak dituzten base militarrak AEBko herentzia handi baten parte bihurtu direla, eta "garaipen eta askatasun historia" ordezkatzen dutela.
Indigenen protestak Ozeanian
Ozeanian, John Hamilton kapitain britainiarraren estatua, XIX. mendean lurren jabetzagatik izandako gatazka batean maoriak hil zituena, Zeelanda Berriko plaza batetik kendu zuten ostiralean, Zeelanda Berrian eta Australian indigenak egiten ari diren protesten erdian.
2013an jarri zuten monumentu hori, Hamilton hirian (Ipar Uhartea), eta atzo kendu zuten, maori batek asteburuan hiri horretan arrazakeriaren aurka egingo dituzten protestetan eraisteko asmoa zuela publikoki adierazi ostean.
Edward Colston esklabo-trafikatzailearen eta Cristobal Colonen estatuak kentzeak ere oihartzuna izan zuen Australian, aborigenak eta uhartetarrak abusu eta tratu txarren biktima izan baitziren XIX. mendean britainiarren kolonizazio-garaian.
Herrialde horretan, James Cook kapitainaren estatua kentzearen inguruan izan da eztabaida biziena. 1770ean iritsi zen Australiara, eta "Terra Nullius" (jenderik gabeko lurra) izendatu zuen, aborigenak bertan 50.000 urte baino gehiago zeramaten arren.
Scott Morrison Australiako lehen ministroak ostegunean 2GB irratiari adierazi zionez, Cook "bere garaiko pertsonarik argienetako bat" izan zen, eta "Australian ez zen esklabotzarik izan", gaineratu zuen indigenen eta historialarien haserrerako.
Prebentzio-neurriak
Robert Baden-Powell militar britainiar ohiaren estatua (1908an Boy Scouts gazte mugimenduaren sortzailearena) kendu egin dute aldi baterako Ingalaterrako Poole Quay herrian, erasoei aurrea hartzeko, faxismoa eta nazismoa gustuko izatea leporatzen baitiote pertsonaia horri.
Londresen Robert Milligan esklabo-trafikatzaile eskoziarraren estatua ere kendu dute, eta igandean manifestari talde batek Edward Colston beltzak esklabotzara eraman zituen gizonaren estatua behera bota zuten Bristolen (Ingalaterra).
Netflix
Bestalde, Netflixek Chris Lilley umoregilearen lau telesail kendu zituen Australiako eskaintzatik, aurpegia beltzez edo marroiz margotzen baitzuen, arrazakeriaren aurkako protestei buruz hitz egiterakoan.
Zure interesekoa izan daiteke
Global Sumud ontzidian zihoazen beste bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud ontzidian zihoazen beste bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea izan da Loiuko aireportuan lurreratu dena, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak".
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.
Melenchon ezkertiarra 2027ko Frantziako presidentetzarako hautagai izango da
"Pribilegioek eta arrazakeriak egiten diote min gehien gure herrialdeari", salatu du politikari ezkertiarrak, eta Frantziako presidentetza lortzen badu, Espainiarekin eta "Latinoamerikako herrialde batzuekin" aliatuko dela ziurtatu du, Donald Trumpen eta Israelen AEBei aurre egiteko.
Flotillako bi aktibisten atxiloaldia bi egunez luzatu dute
Thiago Avila brasildarra eta Saif Abukeshek palestinar-espainiarra dira Global Sumud Flotillan parte hartzeagatik Israelgo indarrek atxilotuta dituztenak. Tratu txarrak jaso diuztela salatu dute euren abokatuek. Ekintzaileak "segurtasunez eta duintasunez" tratatzeko eskatu du Anitta Hipper Europar Batasuneko (EB) Kanpo Arazoetako bozeramaileak.
Estatu Batuetako bi soldadu desagertu dira Marokon, maniobra militarretan ari zirela
"African Lion 2026" izeneko ariketa militarretan parte hartzen ari ziren bi militar estatubatuar desagertu ziren larunbat gauean Cap Draa-ko entrenamendu-gune batean, Tan-Tan hiritik gertu, Maroko hegoaldean. Indar estatubatuarrak, marokoarrak eta African Lioni lotutako beste militar batzuk buru-belarri ari dira bilaketa-lanetan, lurreko zein aireko baliabideak erabiliz.
33 intoxikatu, 600 isun eta bi obus desaktibatuta, hiru egun iraun dituen 'rave' jendetsu batean, Frantzian
Le teknival izeneko ravean, 40.000 lagun elkartzera iritsi ziren larunbatean. Legez kanpoko musika topaketa hauek debekatzeko prozesu legegilea martxan da Frantzian, eta hain zuzen ere, horren kontra protesta egiteko antolatu zuten jaia, Barne ministroaren jaioterrian, eremu militar batean.
Iran aztertzen ari da bere 14 puntuko bake planari AEBk emandako erantzuna
Besteak beste, hauxe da Iranek proposatu diona: eraso militarrik egongo ez dela bermatzea, AEBren tropak Irandik ateratzea, itsas blokeoa altxatzea, izoztutako Iranen aktiboak libratzea, konpentsazioak ordaintzea, zigorrak kentzea eta gerra fronte guztietan bukatzea (Libanon ere bai).
Adur Ramirez de Alda, Global Summud Flotillako kidea: “Denboralea igarotakoan, Turkiara abiatzea da asmoa”
Israelek bidaia geldiarazi ondoren, Kreta Greziako uhartean daude une honetan lau euskal herritar. Ondorengo orduetan erabakiko dute ontzidian jarraitu ala Euskal Herrira itzuli.
830 pertsona hil ditu Israelek Gazan, 2025eko urrian su-etena indarrean jarri zenetik
Guztira, 72.608 gazatar hil eta 172.445 zauritu ditu Israelgo Armadak 2023ko urriaren 7an erasoaldia hasi zuenetik.