Charles III.a, Ingalaterrako errege koroatua
Londres monarkaren koroatzearen zeremonia hartzen ari da larunbat honetan, lehenengo aldiz zazpi hamarkadatan. Charles III.ak, 2022ko irailaren 8an ama hil zitzaionetik errege denak, tradizioak markatutako zeremonia batean jaso du koroa, baina garaira egokitutako berrikuntzekin, tartean ikus-entzunezko jarraipen berezia egiteko aukera eman duen karroza batekin.
Isabel II.ak mugarria ezarri zuen tronuan denbora gehien egon den monarka gisa, eta 1953ko ekainaren 2an izan zen bere koroatzea. Telebistaz zuzenean eman den lehen zeremonia da, beraz, larunbat honetakoa, eta 1937tik lehenengo aldiz, erregeak ez ezik, erreginak, Camilak, ere jaso du koroa.
Prozesioa
Ekitaldiak 10:20 aldera (Euskal Herriko 11:20ean) hasi dira Buckingham Jauregitik abiatu den prozesioarekin. Monarkak kustodia militarra eta familiarra izan du, baina 1953an Isabel II.ak izan zuen lagun kopurua baino dezente txikiagoa, orduan beste errege familia batzuetako kideek eta buruzagi politikoek ere parte hartu baitzuten.
Charles III.ak berrikuntza nabarmena sartu du prozesioan erabili duen karroza bereziarekin, ez baita 1762an egindakoan joan, 1831tik aurrera egindako koroatze guztietan erabilitakoan, baizik eta 2012an Isabel II.aren Diamantezko Jubileua ospatzeko egindako arinago eta erosoago batean.
Prozesioa 11:00ak (Euskal Herriko 12:00ak) baino lehentxeago iritsi da Westminsterreko abade-etxera. Jada 13 koroatze egin dituzte tenpluan (lehenengoa 1066an), eta eguneko ekitaldi garrantzitsuenak bertan izango dira. Errege Etxeak 2.000 gonbidapen bidali zituen zeremoniarako.
Gonbidatuen artean daude egungo Gobernuko kideak, tartean Rishi Sunak lehen ministroa, lehen ministro ohiak, eta baita beste herrialde batzuetako estatuburu, gobernuburu eta errege etxeak ere.
Hala ere, fokua Erresuma Batuko errege etxeko kideetan dago jarria. William Galeseko printzeak, lehenengo oinordekoak, paper garrantzitsua jokatu du, ohorezko paje izan baita. Henry seme gazteena, familiarekin aurrez aurrekoak izan dituena, ere bertan izan da, baina Meghan Markle emaztea AEBn geratu da.
Zeremonia
Hala, herriaren aurrean aurkeztu dute Charles III.a, "errege ukaezin" gisa 700 urteko aulki baten ondoan (Erresuma Batuko altzari zaharrena da eta 26 errege izan ditu). Justin Welby Canterburyko artzapezpikuak irakurri du lehenengo adierazpena, eta bertaratutakoek "Jainkoak gorde dezala erregea" esan dute aldarrikapen publiko bakoitzaren ostean.
Horren atzetik, zin-egiteak etorri dira, legezkoak eta erlijiosoak (Charles III.a eliza anglikarraren buru ere bada), eta ondoren iritsi da zeremoniaren puntu gorena: monarkak tunika kendu du koroatze aulkian eseri eta artzapezpikuak gantzutu aurretik.
Ondoren, Charles III.ak 'supertunika' brodatua jantzi du eta bere etxearen ikur garrantzitsuenak erakutsi zaizkio, tartean Koroatzearen Eraztuna eta Usodun Aginte Makila. Erregeak lehenengo eta azken aldiz jarriko du Saint Edwarden koroa, XVII. mendean Charles II.arentzat egindakoa eta bi kilotik gora pisatzen duena.
Abade-etxeko kanpai errepikak bi minutu iraun du, eta erregearen omenezko salbak egon dira Erresuma Batu osoan, Charles III.a tronuan eseri eta leialtasun publikoa jaso aurretik, tartean seme zahar eta oinordekoarena.
Ondoren, eta modu laburragoan, erreginaren txanda izan da. Gantzutu egin dute, koroatu eta tronua eman, baina zeremonia xumeago batean, zin-egiterik gabe. 1911ko Mary erreginaren koroa jarri diote.
Azken agurra
Errege-erreginak 13:00 aldera (Euskal Herriko 14:00ak) aterako dira abade-etxetik Buckingham jauregira itzultzeko, eta oraingoan bai, karroza historikoan. 2,3 kilometroko ibilbidea herritarrez josia egongo da, segurtasun neurri zorrotz artean.
1902an Edward VII.ari koroa jarri ziotenetik, tradizioa da monarka berriak herritarrak agurtzea jauregiko balkoi nagusitik, hegazkinen joan-etorriak ikusten dituen bitartean. Errege Etxeak dagoeneko baieztatu du tradizio horri eutsiko diola.
Agintariak
Amerikako agintari nagusiek ez dute zeremonian parte hartu, eta kantzilerrak, enbaxadoreak edo bikotekideak bidali dituzte. Dena den, bertan izan dira Lula da Silva Brasilgo presidentea eta Justin Trudeau Kanadako lehen ministroa.
Etxe Zuriak apirilaren 4an iragarri zuen Joe Biden AEBetako presidentea ez zela joango, eta bere ordez Jill Biden joango zela.
Emmanuel Macron Frantziako presidentea eta Felipe VI.a eta Letizia Espainiako errege-erreginak, berriz, bertan izan dira.
Karibeko zazpi kolonia britainiar ohietako goi-ordezkariak ere bertaratu dira: Bahamak, Guyana, San Cristobal, Nieves, Belize, eta San Vicente eta Granadinak.
Frantzisko aita santuaren ordez Pietro Parolin kardenala joan da, Vatikanoaren Estatu idazkaria. Aita santuak ibiltzeko arazoak ditu belauneko lesio baten ondorioz, eta ospitaleratu egin zuten martxoan pulmonia batengatik.
Zure interesekoa izan daiteke
Irango erasoen aurrean defentsa gaitasunak indartuko dituela esan du Arabiar Emirerri Batuetako presidenteak
Defentsa Ministerioak astearte honetan jakitera eman duenez, "Iranek jaurtitako" misilak eta droneak atzeman dituzte; hala ere, Teheranek ez du onartu eraso horien erantzulea denik.
Sei jendarme zauritu dira joan den ostegunean hasitako ‘rave’ jendetsuan izandako liskarretan
Egunotan lege-prozesu bat dute martxan Frantzian, halako jai klandestinoak saihesteko legea gogortzea aurreikusten duena.
Global Sumud ontzidiko bost euskal ekintzaile itzuli dira
Global Sumud flotillako bost euskal ekintzaile itzuli dira astelehen honetan. Goizean, Salim Malla Gutierrez Gasteizko unibertsitateko irakaslea Loiuko aireportuan lurreratu da, eta publikoki salatu du "kontzentrazio eremu flotatzaile batean bahitu" izana, bai eta jasan zituzten "tratu txar fisiko eta psikikoak" ere.
Ormuz zeharkatzen saiatzen diren ontziei eraso egingo diela ohartarazi du Iranek
Bien bitartean, Ameriketako Estatu Batuek iragarri dute gaurtik aurrera Ormuzko itsasartean harrapatuta dauden itsasontziak "askatzeko" operazioa egingo dutela.
Polymarket: apustuen eta gerraren jokoa
Polymarket kriptotxanponetan eta anonimatuan oinarritutako apustu-plataforma bat da, gertaera geopolitikoen inguruan apustu egiteko aukera ematen duena; Eric Trump, Donald Trumpen semea, da horren bazkide eta inbertitzaileetako bat. Borja Macias EHUko irakasleak ohartarazi du informazio pribilegiatua darabiltela; eta adibide moduan jarri du Maduro noiz bahituko zuten zehatz-mehatz asmatu zuen apustu bat.
Melenchon ezkertiarra 2027ko Frantziako presidentetzarako hautagai izango da
"Pribilegioek eta arrazakeriak egiten diote min gehien gure herrialdeari", salatu du politikari ezkertiarrak, eta Frantziako presidentetza lortzen badu, Espainiarekin eta "Latinoamerikako herrialde batzuekin" aliatuko dela ziurtatu du, Donald Trumpen eta Israelen AEBei aurre egiteko.
Flotillako bi aktibisten atxiloaldia bi egunez luzatu dute
Thiago Avila brasildarra eta Saif Abukeshek palestinar-espainiarra dira Global Sumud Flotillan parte hartzeagatik Israelgo indarrek atxilotuta dituztenak. Tratu txarrak jaso diuztela salatu dute euren abokatuek. Ekintzaileak "segurtasunez eta duintasunez" tratatzeko eskatu du Anitta Hipper Europar Batasuneko (EB) Kanpo Arazoetako bozeramaileak.
Estatu Batuetako bi soldadu desagertu dira Marokon, maniobra militarretan ari zirela
"African Lion 2026" izeneko ariketa militarretan parte hartzen ari ziren bi militar estatubatuar desagertu ziren larunbat gauean Cap Draa-ko entrenamendu-gune batean, Tan-Tan hiritik gertu, Maroko hegoaldean. Indar estatubatuarrak, marokoarrak eta African Lioni lotutako beste militar batzuk buru-belarri ari dira bilaketa-lanetan, lurreko zein aireko baliabideak erabiliz.
33 intoxikatu, 600 isun eta bi obus desaktibatuta, hiru egun iraun dituen 'rave' jendetsu batean, Frantzian
Le teknival izeneko ravean, 40.000 lagun elkartzera iritsi ziren larunbatean. Legez kanpoko musika topaketa hauek debekatzeko prozesu legegilea martxan da Frantzian, eta hain zuzen ere, horren kontra protesta egiteko antolatu zuten jaia, Barne ministroaren jaioterrian, eremu militar batean.
Iran aztertzen ari da bere 14 puntuko bake planari AEBk emandako erantzuna
Besteak beste, hauxe da Iranek proposatu diona: eraso militarrik egongo ez dela bermatzea, AEBren tropak Irandik ateratzea, itsas blokeoa altxatzea, izoztutako Iranen aktiboak libratzea, konpentsazioak ordaintzea, zigorrak kentzea eta gerra fronte guztietan bukatzea (Libanon ere bai).