Txilek Konstituzio proiektu berria idatziko duen taldea aukeratuko du igande honetan
Txilen, hauteskunde eguna dute gaur, Konstituzioa idazteko zeregina izango duen Konstituzio Kontseilu berria aukeratzeko bozkatzera deituta baitaude gaur 15,1 milioi txiletar. Augusto Pinochet diktadorearen babesean 1980an onartutakoa ordezkatuko duen Konstituzio berria idatziko duten 25 emakumeak eta 25 gizonezkoak hautatzeko euren botoa (derrigorrezkoa) eman dute txiletarrek 08:00etan hasita (14:00ak Euskal Herrian).
Herritarren interes faltak markatutako hauteskundeak dira, aurreko prozesuan ez bezala. Konstituzio berri baterako lehen saiakerak porrot egin zuen joan den irailaren 4an, txiletarren % 62k plebiszitu batean gehiengo ezkertiarrak idatzitako konstituzio-testuaren lehen proposamena errefusatu zutenean.
Konstituzio berri bat idaztea izan zen Sebastian Piñerak 2021ean presidente zela egin zuen promesa nagusia, eta 'eztanda soziala' deituriko protesta-oldea baretzea lortu zuen hala. Garbiel Boric boterera iritsi zenean, ezkerreko joera izan arren, independenteen gehiengoa zuen Konbentzio Konstituziogile batek lehen saiakerari ekin zion, baina 2022ko irailean atzera bota zuten txiletarrek.
Ofizialismoa banatuta iritsi da hauteskunde hauetara, eta bi zerrendarekin aurkeztu da: bata, Alderdi Sozialistak eta Gobernuko alderdi ezkertiarrenak (Fronte Zabala eta Alderdi Komunista) osatzen dute, eta bestea, zentro-ezkerreko alderdi ofizialistek eta Demokrazia Kristauak osatzen dute, berez oposizio ez dena baina Gobernuan ere ez dagoena.
Eskuina ere hiru zerrendatan banatuta dator: Chileo Vamos (UDI, RN eta Evopoli), Alderdi Errepublikano ultraeskuindarra eta Jendearen Alderdi populista.
Jardunaldiaren gakoetako bat azken bi alderdi horien emaitzak izango dira; izan ere, sortu berriak dira, eta ez zuten duela bi urteko hauteskundeetan parte hartu. Inkestetan asko igo dira, nahiz eta diktaduratik (1973-1990) indarrean dagoen egungo Karta Magna defendatzen duten.
Hiru eskuindarren artean 30 eserleku edo gehiago lortzen badituzte, organo konstituziogilearen erabateko kontrola izango dute, eta negoziatzeko beharrik gabe onartu ahal izango dituzte arauak.
Bozkalekuak 18:00ak arte egongo dira zabalik (gauerdia Euskal Herrian), eta lehenengo emaitzak ordu pare bat geroago izatea espero da.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek 2023an hil zituen 50 pertsonen gorpuzkiak lurperatu dituzte Gazan
Gazako hiru familitako kideak dira denak, tartean 19 adin txikiko. Defentsa Zibileko erreskatatzaileek orain lortu dute haien gorpuzkiak 2023an bonbardatu zituzten eraikinaren hondakinen azpititik ateratzea. Gazatarren Osasun Ministerioak egindako kalkuluen arabera, 73.400 pertsona baino gehiago hil dira Gazan Israelen erasoaldia hasi zenetik eta 7.500 gorpuk hondakinen azpian jarraitzen dute.
Sussexeko dukeak, Harry eta Meghan, Erresuma Batura itzuliko dira, baina Errege Etxetik kanpo jarraituko dute
Sussexeko dukeek, Harryk eta Meghanek, Erresuma Batura itzultzea erabaki dute, eta han matrikulatu dituzte bi seme-alabak, Archie eta Lilibet, oraindik identifikatu gabeko ikastetxe batean. Bikoteak Errege Etxetik urrun jarraituko du eta Londrestik kanpo biziko da, hedabide britainiarren arabera.
Gutxienez 15 pertsona hil dira Errusiak Kieven aurka egindako erasoan
Ukrainako presidenteak salatu duenez, erasoan etxebizitza eraikinak, haurrentzako ospitale bat eta eskola bat kaltetu dira, eta Odesa eskualdean mugako postu bati eta gas azpiegitura bati eraso egin diete errusiarrek.
Gutxienez 107 pertsona hil dira urre-meategi bat hondoratuta Afrika Erdiko Errepublikan
Ustiategi irregularra Kamerungo mugatik gertu dago. Tokiko agintariek ohartarazi dute biktima kopuruak gora egingo duela erreskate-lanetarako baliabide urriak direla eta.
Eutanasia eta heriotza lagundua ahalbidetuko dituen legea promulgatu du Macronek
Legea Frantziako Aldizkari Ofizialean argitaratu da, legea indarrean sartu aurretik eman beharreko ezinbesteko pausoa.
Haurrak Facebook eta Instagramera katigatu nahi izana ukatu du Metak epaiketa federalaren hasieran
29 estatu estatubatuarrek Facebook eta Instagram nahita manipulatu izana eta Interneten Haurren Pribatutasuna Babesteko Legea (COPPA) urratu izana leporatzen diote Metari.
AEBko bandera, kolono israeldarren aurrean babesteko erreminta
Loui Ridik Ohio utzi eta Zisjordaniara itzultzea erabaki du bere etxea eta familia kolono israeldarrengandik defendatu ahal izateko.
Bruselak Ceutan dauden migratzaile adingabeak Marokora itzultzearen alde egin du
Europako Batzordeko bozeramaile Markus Lammertek berretsi du hiri autonomoan legez kanpo dauden migratzaile guztiak itzuli behar direla, eta espero duela Espainiako eta Marokoko agintariek hori bermatzeko lan egingo dutela.
Baso-suteek ez dute tregoarik ematen Europan
Dozenaka sutek kontinente osoa kiskali dute uda honetan. Baso Suteei buruzko Europako Informazio Sistemaren (EFFIS) datuen arabera, abuztuaren 12ra arte 576.027 hektarea erre ziren lurraldean. Hauek dira sugarren suntsipena erakusten duten satelite-irudi batzuk.
AEB eta Iran bake-elkarrizketa "estraofizialak" egiten ari dira, Trumpen arabera
Bake Memorandumean ezarritako 60 eguneko epea amaitzen den egunean, AEBko presidenteak berretsi du Iranek amore eman beharko lukeela. Horrez gainera, Oman bonbardatzearekin ere mehatxu egin du, honek Ormuzeko itsasartearen kudeaketan esku hartuko balu.