Aita santua aukeratzeko bozketa, urratsez urrats
Hasi da konklaberako atzera kontaketa. Gaur arratsaldetik aurrera, aita santua aukeratzeko ardura duten 133 kardinalak Vatikanoan erabat isolatuta egongo dira, harik eta Frantziskoren ondorengoa nor izango den erabakitzen duten arte. Gehiengo kualifikatua beharko da horretarako, hau da, gutxienez 89 boto (bi heren).
10:00etan 'Pro eligendo Pontifice' meza solemnean elkartuko dira kardinal guztiak. Kardinalen kolegioaren deanak zuzenduko du eukaristia, eta homilian kideei Kapera Sistinora joateko gonbita egingo die: "Eliza osoak, otoitzean gurekin bat eginda, Espiritu Santuaren grazia aldarrikatzen du etengabe, guk Kristoren artalde osoaren artzain duina hauta dezagun".
Ondoren, 16:30ean, kardinalak Kapera Paulinoan egingo dute azken errezoa, Kapera Sistinorako bidea hartu aurretik. Bertara iritsitakoan, 'Veni, Creator Spiritus' abestu eta zin egingo dute. Lehen egun horretan bozketa bakarra egingo da, arratsaldeko 17:00etatik aurrera, eta amaitzean, konklabe honetako lehen fumata izango da.
Bozketa horretan gehiengo nahikorik lortzen ez bada, maiatzaren 8tik aurrera, konklabeak irauten duen bitartean, lau bozketa egingo dituzte kardinalek (bi goizean eta bi arratsaldean) eta egunean bitan aterako da kea Kapera Sistinoko tximiniatik, goizean eta arratsaldean.
Ia segurutzat ematen da bozketa bat baino gehiago egongo direla. Hiru egun igarota ez badute aita santua aukeratu, etenaldia egingo dute, egun batekoa, gehienez. Errezatzeko eta elkarrekin hitz egiteko erabiliko dute kardinalek denbora hori. Kardinal deanak zuzendutako otoitza ere egingo dute.
Ondoren, bozketari berrekingo diote, eta zazpi bozketaren ondoren ez badute aita santua aukeratu, beste eten bat egingo da, berriro otoitz egiteko. Oraingoan, presbiteroen ordenako kardinal nagusiak bideratutako errezoaren ondotik, atzera berriz bozkatzeari ekingo diote. Beste zazpi bozketa eta gero ados jarri ezean, errepikatu egingo da prozesua: etenaldia eta otoitza.
Beste behin egingo da gauza bera, eta hori ere antzua izanez gero, ondorengo bozketan joko-arauak aldatu egingo dira. Aurreko bozketetan boto gehien jaso dituzten bi hautagaiak pasatuko dira hurrengo fasera, eta bi horien artean aukeratu beharko dute kardinalek. Kasu horretan ere, gehiengo kualifikatua beharko da (bi heren). Hori bai, hautagaiek ez dute boza emateko aukerarik izango.
"Eligo in Summum Pontificem"
Kardinalek txartel errektangular bat izango dute boto-kutxan sartzeko: goiko aldean "Eligo in Summum Pontificem" ("Aita santu izendatzen dut") jarriko du, eta beheko aldean norberak nahi duen hautagaiaren izena eskuz idatzi beharko du.
Behin idatzitakoan, txartela tolestu eta, dagokien ordenean, eskua goian dutela, aldarera joango dira, kutxan txartela sartzera. Aurrena, ontzi gainean dagoen platerean utziko dute botoa, eta, ondoren, barrura sartu. Aldare parean burua makurtu eta bere eserlekura itzuliko dira. Zenbatzaileek zainduko dute prozesua.
Ke zuria eta beltza
Boto-paper denak bilduta direla, lehen zenbatzaileak kutxa astindu egingo hainbat aldiz, eta jarraian, beste zenbatzaile bat bozkak zenbatzen hasiko da: banan-banan aterako ditu eta ontzi batean utziko ditu.
Boto kopurua eta kardinalena bat ez badatoz, erre egingo dira txartel guztiak eta beste bozketa bat egingo da.
Zenbaketa amaitutakoan, hautagaien izen-abizenak eta boto kopurua orri batean idatziko dituzte. Txartelak, zenbatu ahala, jostorratz batekin zulatu eta hari batean sartuko dira, gordetzeko. Amaieran, hariaren mutur biak lotu eta ontzi batean sartuko dira.
Aita santua izateko, hautagaietako batek botoen bi herenak eta bat lortu behar ditu. Hori gertatzen bada, aita santu izateko mandatua onartzen ote duen galdetuko diote eta, erantzuna baiezkoa bada, Elizaren agintari goren gisa zein ize izango duen galdetuko diote. Orduan, botoak lasto lehorrarekin erreko dira, eta tximiniatik gora ke zuria irtengo da.
Inork ez baditu botoen bi herenak lortzen, paperak lasto bustiz nahastuko dira. Kasu horretan, tximiniatik gora ke beltza irtengo da.
Zina
Aita santua aukeratzen denean, kardinal guztiek berriro zin egin beharko dute eta hautaketa prozesuari buruzko informazio guztia sekretuan gorde beharko dute.
Frantziskoren lekukoa hartzeko hautagaien izen-dantza aspaldi hasi bazen ere, ez dago faborito argirik. Dena dela, izen bat kiniela ia guztietan ageri da: Pietro Parolin (70 urte) italiarra, Vatikanoko estatu-idazkaria eta Frantziskoren oso gertukoa azken urteotan. Eliza Katolikoaren nazioarteko politikan pieza ezinbestekoa izan da.
Konklabean parte hartuko duen kardinalik zaharrena Carlos Osoro 79 urteko madrildarra da. Gazteena, berriz, Mikola Bychok 45 urteko australiarra. Jatorriari dagokionez, 53 europarrak dira, 37 amerikarrak, 23 asiarrak, 18 afrikarrak eta 4 Ozeanikoak.
Zure interesekoa izan daiteke
Bruselak esan du EBk "lanak ondo" egin dituela Ceutan, eta "migrazio erreformak bizkortzeko" eskatu du
Magnus Brunner Europako Barne eta Migrazio komisarioaren hitzetan, Ceutan lehertutako krisitik ateratako ondorio nagusia da Europar Batasuneko kideek "bat eginda" kudeatu behar dituztela migrazio politikak.
EBko Barne ministroek Ceutako krisia aztertuko dute gaur, ezohiko bilera batean
Europar Batasuneko Barne Ministroen Ezohiko Kontseilua gaur bilduko da, Espainiak eskatuta eta 22 estatu kidek babestuta, Ceutako migrazio-krisia aztertzeko eta Marokotik etorritakoen gorakadari erantzun bateratua emateko.
Marokok mafiei, desinformazioari eta itzulketei buruzko gaizki-ulertuei egotzi die Ceutako krisia
Marokoko Barne Ministerioak migratzaileak Ceutan masiboki sartu izanari buruzko lehen balorazioa egin du, eta 11 pertsona hil direla adierazi du. Rabaten esanetan, giza trafikoko sareek, desinformazio kanpainek eta Espainiako Auzitegi Gorenaren epai baten interpretazio okerrak eragin dute egoera. Epai horren ondorioez ohartarazi zion Marokok Espainiari, bertako iturri baten arabera.
Ormuzko itsasartearen eta Iranen desnuklearizazioaren inguruko akordioa "berehala" helduko dela uste du Trumpek
Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak adierazi duenez, gaur arratsaldean bilduko da Teheranekin, Golkoko zenbait herrialderen eskaeraren ostean. Irango Atzerri ministroaren arabera, ordea, Washingtonek ez du Ormuzko itsasartearen inguruko elkarrizketetan parte hartzen.
Idahoko tiroketaren osteko izua: bideo batek jendea oihuka ihesi erakusten du
Auto batetik grabatutako irudietan hainbat pertsona korrika ihesi hasten diren unea ikus daiteke, tiroketa baten berri izan ostean. Gutxienez hiru pertsona hil dira, eta bi zauritu. Ustezko erasotzailea hilda aurkitu dute bertan.
Trumpek bertan behera utzi du Iranen aurkako erasoa, eta berehalako akordioa eskatu dio Teherani
AEBko presidenteak esan du erasoaldia bertan behera utzi duela, akordio baterako oinarriak adostu ostean, eta negoziazioek porrot eginez gero, "Bigarren Mundu Gerratik ikusi gabeko" indar militarra erabiliko duela ohartarazi du.
Haize bolada bortitzek hainbat sute elikatzen jarraitzen dute Atenaseko eskualdean
Hiriburutik 60 kilometro ipar-mendebaldera dagoen Porto Germenon sugarren kontra ari dira suhiltzaileak. Haizea da etsairik handiena une honetan; izan ere, bolada bortitzek sugarrak elikatu dituzte, eta egoera kritikoa da herrialde osoan.
Europar Batasunak premiazko bilera egingo du asteartean Ceutako migrazio krisia aztertzeko, barne ministroak bilduta
EBko Kontseiluaren buru den Irlandak ezohiko bideokonferentzia deitu du, Pedro Sanchezek eta Europako beste 22 liderrek idatziz eskatu ostean.
EBko 22 estatuk Ceutako migrazio krisiaren aurrean erantzun bateratua eskatu dute
Italiak eta Danimarkak bultzatutako gutunean, EBko Barne ministroen ezohiko bilera eskatu dute kanpo-mugen kontrola indartzeko, eta ohartarazi dute erregularizazio masiboek "erakarpen-efektua" izan dezaketela.
Von der Leyenen ustez, Europako mugen kontrola "are gehiago indartu behar da"
Europako Batzordeko presidenteak ohartarazi duenez, "adi egon behar dugu sarbide kritiko guztietan, eta agintari guztien arteko koordinazio estua izan". Era berean, “ikasgaien azterketa-prozesu bat" abiatzeko eskatu du, "Europaren erresilientzia hobetzeko".