Liher: "Gure abestietan ia beti ageri da intentsitatea"
"Eta hutsa zen helmuga" diskoaren hasiera-hasieratik, agerian uzten du Liherrek zer aldartetan datorren eta zein osagaik gorpuzten duten beren proposamena. Play botoia sakatu, eta hahor bere soinu identifikagarria: gitarra melodia jostariak, paisaia musikal osoaren oinarri diren rock gitarra zorrotzak, baxu pikordun eta melodiatsua, bateria kolpe sakon eta indartsuak, eta, horren guztiaren gainetik, Lideren ahots indartsua, ezinegona eta ezintasuna nagusi izan den garaiotan beratutako sentimendu eta hausnarketak oihuka azaleratzen ("Hautsi ginen baina zati guztiak hartu / arrakalak urrez bete eta aurrera jarraitu", kantatzen dute "Kintsugi"n).
"Hemen herensugeak daude" aurreko disko kontzeptualaren soinu perfekzioa eta batasuna hautsiago, zakarrago eta libreago ageri dira "Eta hutsa zen helmuga"n. Estilo aldetik ere, gorabehera handiagoak daude soinu bidaia honetan, hard rocketik eta rock alternatiboa deritzon horretatik abiatuta, soularen, amerikar musikaren eta bluesaren printzak ("Aint' no lullaby", "Hasi", "Orri zuri batek"eko koru eta gitarra konponketa horiek…) eta stoner, metal eta, "Arrastaka" kantuaren leloan, mathcore inarrosaldiren baten (Dillinger Escape Plan Garaten ibili dira?) zipriztinak ageri dira.
Hitzetan, nabari dira pandemiaren astinduak taldean eragin dituen zauriak, baita berorietatik ateratako irakatsiak ere; ez dira, agian, garai onenak, baina gure garaiak dira.
Lide Hernando taldeko gitarrista eta abeslariarekin hitz egin dugu.
Inoiz baino gehiago, erraietatik egindako diskoa dirudi "Eta hutsa zen helmuga"k. Konposizio eta ekoizpen aldia aurreko lanetan baino bat-batekoagoa, libreagoa, izan da?
Zeharo. Inongo planifikaziorik gabe sortu ziren abestiak, gehienak Iñigo Etxarriren (gitarra) buru eta eskuetan, eta komeni zena baino askoz ere lehenago.
Aurreko diskoaren irteerak pandemiarekin bat egin zuen bete-betean, eta, beraz, oraindik aurreko diskoari aurkezpen duinik egin gabe geundela, itxialdian sortu ziren abesti gehienak. 2020ko maiatzerako, disko honen oinarri musikala sortua zegoen!
Lehen apur bat azaldu dudan bezala, disko hau aurrekoetatik bereizten duen gauzetako bat da lokaleko lanketa amankomun gutxiago izan duela. Pandemiak ez digu utzi gehiegi elkartzen, eta Etxarri soinu ingeniari izanda bere lantokian grabazio ekipo bat duenez, berak sortu ditu hasiera batean zuk aipatutako gitarra melodiak, baxu lerroak eta bestelako konponketak.
2020ko uda pasata, hainbat hilabetez gordeta zituen abesti horiek entzun genituenean, flipatu egin genuen, eta esan genuen: hau disko berri batean erabili beharra dago.
Gero, noski, beti daude Anderrek (bateria) edota Joshkak (baxua) sartutako ideiak; eta ni hitz eta melodiez arduratu naiz.
CONTENIDO NO ENCONTRADO
Zer eduki behar du kantu batek lihertarrak bertan gogoz lan egiten jartzeko?
Bada gauza bat ia beti ageri dena gure abestietan, intentsitatea, modu ezberdinetan azaleratua: abesti progresibo moduan, doinu leunetatik hasita potente bukatzeraino; soinu dinamika aldakorrak; edo koroek lagundutako pasarte emotiboak dituena.
Halaber, niri pertsonalki hitzek bigarren buelta bat eduki dezaten ziurtatzea gustatzen zait; hasiera batean ulertu bai, baina bigarren batean esanahi gehiago topatzen dizkiozun horietakoak. Ezin esan beti lortzen dugunik, baina saiatu, behintzat, bai!
Soinu zakar, klasiko eta pikordunagoa du disko berri honek, nire ustez. Santi Garciarekin (berak ekoitzi zuen "Hemen herensugeak daude") lortu ez zenuten zeren bila jo duzue oraingoan Kaki Arkarazorengana eta zer aurkitu duzue Garaten?
Egia da zakartasunarena. Hain zuzen ere, Santi Garciarekin Liherrek inoiz lortutako soinurik onena lortu zuen, askoren iritziz; baina egia da hori pentsatzeko arrazoietako bat dela gaur egungo musikak, eta rock modernoak, dituen parametroak erabili zirela disko horretan. Adibidez, bateria xamurrago sartzen da belarrira aurreko diskoan, bonboaren eta kaxaren kolpe guztiak berdinak direlako.
Disko hau "inkorrektoagoa" da, naturalagoa, guk jotzen dugun modua imitatzen duena, eta horrek ere balio handia duela iruditzen zaigu; eta noski, horren bila joan ginen Garatera.
Nola bete duzue aurreko diskoa merezi zuen bezala garatu ezin izateak eragin zizuen eta disko honen hitzetan oso presente den hutsunea? Zeri oratu diozue "arrakalak urrez bete eta aurrera jarraitzeko"?
Bada, lehenik eta behin, sormenari. Sortzeko gai izan ez bagina, garai honen frustrazioa oraindik ere frustragarriagoa zatekeen. Bestetik, gertuko jendeari: familia, lagunak eta bikotekideak. Zer egingo genuke haiek gabe!
Eta amaitzeko, nola ez, musikaren alorrean elkarri lagundu diogun jende horri ere oratu diogu; musikarion artean sortutako komunitatea eta bidea erraztu diguten eta aliatu bilakatu diren hedabideren bat edo beste.
Zertan aldatu da, aldatu bada, orri zuriaren aurreko zuen jarrera, taldeak pisua eta jarraitzaile kopurua, hortaz aurreikuspenak, handitu ahala?
Izua baino gehiago, erantzukizuna handiagoa bilakatzen da diskotik diskora. Dena den, zorionez edo zoritxarrez, ez dugu oraindik topatu gure abesti edota disko bat birala bihurtzeko formula magikorik, eta, beraz, horri esker, gehien gustatzen zaiguna egiten jarraitzen dugu lan berri bakoitzean: esploratzen, estilo berriak jorratzen ("Arrastaka" kasu), erritmo berriak sartzen.
Hard rocka, rock alternatiboa, stonerra, soula, estatubatuar sustraietako musikaren, metalaren eta mathcorearen oihartzunen bat… Bistan da gustu musikal zabala duzuela. Zer entzuten duzue eta zein lurralde musikal komun dituzue?
Nik uste Liherren musika estiloen abaniko anitza dela taldea osatzen dugunon jatorri musikal heterogeneo horren adierazlea. Baxu-jotzaileari System of a Down, Tool eta horrelakoak gustatzen zaizkio; bateria-jotzaileak denetik entzuten du, runbatik hardcorera; gitarristak The Mars Voltaren psikodelia eta irregulartasuna maite ditu; eta ni gehiago nator blues edota souletik, musika beltzetik.
Hala ere, denok melomanoak garen heinean, baditugu puntu amankomunak: At the Drive-In taldea, Jack White eta Queens of the Stone Age etortzen zaizkit orain burura.
Kontzertu batzuk eman dituzue dagoeneko diskoa kaleratu zenutenetik. Zelan funtzionatu dute kantu berriek errepertorioan? Nolakoak dira orain Liherren zuzenekoak?
Lau disko kalean edukitzeak duen gauza ona da bakoitzetik abesti onenak edo, behintzat, kuttunenak hartuta, set list hobea egin dezakezula. Hasieratik gure ondoan egon den entzulegoak gehiago disfrutatuko ditu zuzeneko hauek, abesti gogoangarrienak sartzen saiatu garelako.
Hala ere, egia da gu batzuetan korrontearen kontra goazela, eta saiatzen garela oso gogoratuak izan ez diren abestiak jendearen belarrietan sartzen, ea behingoz konbentzitzen ditugun abesti horiek ere onak direla! Kar-kar.
Bertsioren bat ere prestatzekotan gabiltza, bira bakoitzean berri bat sartzen dugulako, baina ideien faltan gaude...
Eta nola moldatzen zarete kolaborazioak dituzten kantuak (diskoko lau kantutan abeslari gonbidatuak daude) zuzenekora eramateko?
Egia esan, guregatik kontzertu guztietara ekarriko genituzke artistatzar horiek, baina, ezinezkoa denez, gehienetan saiatzen gara abesti horiek nire ahotsarekin bakarrik funtziona dezaten bermatzen.
Argi gelditu da planak oso hauskorrak direla, baina non eta nola egon nahiko zenukete talde moduan urtebete barru?
Esan duzun moduan, pandemiak emandako irakaspenik erabilgarriena planak ez egitea eta itxaropen puztu horiek apur bat lasaitzea izan da.
Urtebete barrurako nahi dugun bakarra da jotzen jarraitzea, gure arteko erlazioa orain arte bezain ona izatea eta hurrengo disko hipotetiko batean oraindik ez pentsatzea, gehiegi jotzen baitugu etorkizunera! Orainaldiaz gehiago disfrutatu nahi dugu.
Aukeratu, mesedez:
Atzerriko talde edo bakarlari bat: Jack White
Euskal talde edo bakarlari bat: Zozo taldea (bide motza izan zuen, baina ufa!)
Disko ezinbesteko bat: "Where the Light Is", John Mayer live in LA
Zuzeneko ahaztezin bat: Rivals Sonsen kontzertua Mad Cool jaialdian, 2018.
Abeslari bat: Whitney Houston (Lide)
Gitarrista bat: Frank Zappa (Etxarri)
Baxu-jotzaile bat: Flea (Joshka)
Bateria-jotzaile bat: Aric Improta (Ander)
Jotzeko toki kutuna: Kanpora joko dugu honetan. Friburgoko KTS espazioa! Bi kontzertu gogoangarri izan ditugu bertako jendearekin.
Zure interesekoa izan daiteke
ETSk iragarri du hirugarren kontzertu bat egingo duela Buesan, aurreko bietarako sarrera guztiak saldu ondoren
Talde arabarrak iragarri du martxoaren 13an ere eskainiko duela "Etxean" ikuskizuna Gasteizen, martxoaren 19ko eta 20ko kontzertuetarako 30.000 sarrerak 24 orduan saldu ondoren.
Saldu dira ETSren Gasteizko kontzerturako sarrera guztiak, eta beste emanaldi bat iragarri dute
Arabako taldeak beste kontzertu bat emango du Buesa Arena pabiloian, martxoaren 19an, Gasteizen martxoaren 20rako iragarri zuten "Etxean" kontzerturako sarrerak berehala, ordubete luzean, agortu baitituzte.
ETSk kontzertua emango du 2027ko martxoaren 20an Buesa Arenan
Horixe iragarri du taldeak Madrilen emandako kontzertu jendetsuan. ETB On eta Primeranen ikusgai dago jada Madrilgo kontzertua.
Iñigo Etxezarreta: “ETSren formatu ezberdinak egongo dira etorkizunean”
ETS taldeak “Bihotzen konkista” kontzertua emango du larunbatean Madrilen, Movistar Arena beteko duten 16.000 lagunen aurrean eta ETB1en eta ETB ONen pantailez bestaldeko ikusleentzat. Iñigo Etxezarreta kantari eta gitarristarekin hitz egin dugu, horren aitzakian, honetaz eta hartaz, luze eta zabal.
Pantxoa eta Peiok jasoko dute Adarra saria
Lapurtar bikote aitzindariak ekainaren 21ean jasoko du Donostiako Udalaren eta Donostia Kulturaren saria, Victoria Eugenia antzokian, eta kontzertua egingo du jarraian.
Pello Reparazek hiru kantu abestu ditu kalean, Bilbon,"Mitoaroa III" ikuskizunaren aurkezpenean
Zetak taldeko abeslariak Begi beltz, Hileta kantu nafarra eta Itzulera kantuak abestu ditu Bilbon, kalean.
“Mitoaroa III” ikuskizun “futurista eta aldarrikatzailea” izango da
Zetak taldeak agerraldia egin du gaur Bilbon, ekainaren 19an eta 20an San Mamesen zabalduko duen ikuskizunaren zertzelada batzuk aletzeko.
Zetakek Bilbo erdialdera eraman du "Mitoaroa III"
Mitoaroa III unibertsoko figurak Bilboko Kale Nagusira agertu dira, Zetak taldeak San Mamesen ekainaren 19an eta 20an egingo duen ikuskizunaren lagintxo bat erakusteko.
Live Nationek eta Ticketmasterrek kontzertuen merkatuan monopolioa ezarri dutela ebatzi du AEBko epaimahai batek
Bost astez epaiketa gidatu duen epaileak enpresek zer zigor jasoko duten zehaztu beharko du orain: isunak, kalte ordainak edo negozio eredua aldatzeko eginbideak. Live Nationek adierazi du “handia eta arrakastatsua izatea” ez dela legez kanpokoa.
Xabier Anduagak “Werther” Masseneten opera egingo du Bartzelonan
Maiatzaren 2tik 17ra taularatuko du donostiar tenorrak Goetheren eleberrian oinarritutako opera. Lehenago, apirilaren 19an, gala liriko bat egingo du Liceun bertan, Pretty Yende hegoafrikar sopranoarekin batera. Gainera, Talia Arte Eszenikoen Espainiako Akademiaren sarietarako izendatuta dago Anduaga, lirikako gizonezko interprete onenaren atalean, La sonnambula operan egindako lanagatik.