Na+ taldeak proposatutako euskararen ordenantza onartu dute Iruñean, PSNren botoekin

Iruñeko Udalak aurreko agintaldian onartu zuten euskararen ordenantza bertan behera utzi du gaur, eta ordura arte indarrean zegoena, 1997. urtekoa, berreskuratu du.

Osoko bilkuran ez da ezustekorik izan eta aurreikusitakoa bete da. Navarra Sumak sozialisten babesa izan du aurreko agintaldian onartutako euskararen ordenantza baliogabetzeko eta 22 urte atzera egiteko.

Enrique Maya Iruñeko alkatearen ustez, EH Bilduren udal-gobernuak maiatzean onartutako araudiak "euskara inposatzen zuen", eta, arrazoi horregatik, euskararen erabilerari "normaltasuna emateko beharra" Udalari dagokiola esan du. Ordenantza berriaren arabera, euskara meritu gisa aurreikusten da udal-administrazioan lanpostu bat lortzeko orduan. Halaber, araudi berriak ez du bermatzen herritarrek arreta euskaraz jasotzea, eta zalantzan jartzen du hizkuntza-paisaia elebiduna.

Maria Garcia-Barberena Na+ taldeko zinegotziaren arabera, Iruñeko "herritarren % 3k baino ez du erabiltzen euskara" eta "errealitate horretara egokitutako" ordenantza da gaur onartu dutena. "Zenbat herritarrek hitz egiten dute euskaraz Iruñean?", galdetu dio oposizioari.

Bestalde, Maite Esporrin PSNko bozeramailea "publizitatearen edo informazioaren alorrean" euskararen erabilera mantentzearen alde agertu da, baino aurreko agintaldian onartutako araudiak "euskara inposatu" egiten zuela uste du. "Euskara babestu eta zabaldu egin behar dugu, baina ez inposiziotik", gehitu du.

Joseba Asironek, berriz, argi utzi du  1997koa baino "murriztaileagoa" izango dela ordenantza hau. "Gezur handi bat helarazi diete herritarrei. 97ko udal-araudia berrezarri nahi badute, artikulu guztiekin ezar dezatela", esan du.

"Ezin dugu utzi hizkuntza politikaren kudeaketa euskara gorroto dutenen esku. Hiri honen hizkuntza paisaia ezin dute marraztu euskara gorroto dutenek eta euskarafobia bultzatzen dutenek",  nabarmendu du.

Osoko bilkura egiten ari ziren bitartean, dozenaka herritar bildu dira Udalaren atarian, Hizkuntz Eskubideen Behatokiak egindako deiari erantzunez. Herritar guztien eskubideak errespetatzeko eskatu diete Maya alkateari, eta gogor salatu dute gaur onartutako testuak euskarari egiten dion erasoa. 

Ordenantzaren xehetasunak

Maria Garcia-Barberena Kultura eta Berdintasun zinegotziak joan den astean alkatearekin batera egindako agerraldi batean jakinarazi zuenez, 1997ko testutik bi artikulu aldatuko dituzte, elebitasunaren exijentzia kentzeko.

Udalaren iruditeriari ere eragingo dio proiektuak, eta aurrerantzean hartzaileen arabera erabakiko du informazioa elebitan jarri edo gaztelania hutsean. Gainera, iragarkien % 25 izango da gehienez elebiduna; aurreko arauak, aitzitik, iragarkien % 100a elebiduna izatea behartzen zuen.

Lanpostuak eskaintzen direnean ere ez da nahitaez euskararen balorazioa ezarriko eta, euskaldunei bideratutako lanpostuak egongo badira ere, ez da eskakizun orokorra izango eta Udalak erabakiko du zein postuk duen behar handiagoa eta zein maila.

Euskarazko profilik eskatzen ez duten deialdietan, euskara gainerako hizkuntzak baino % 25 gehiago baloratzeko aukera egongo da. Balorazio hori, baina, aukerakoa izango da, lanpostuaren ezaugarrien araberakoa, hain zuzen.

"Pertsona batek eskaera bat euskaraz eginez gero, euskaraz jasoko du erantzuna", baina ezingo du eskatu funtzionario jakin batek euskaraz erantzutea; izan ere, horrek "guztiek euskaraz hitz egiten jakitera behartzen du", eta hori ez du zuzen ikusten alkateak.