Enplegu duina eta aberastasunaren bidezko banaketa aldarrikatuko dituzte sindikatuek Maiatzaren 1ean
Krisi ekonomiko berri baten zantzuak gero eta nabarmenagoak diren honetan, pandemia aurreko normaltasuna berreskuratuko dute Langilearen Eguneko mobilizazioek. Aldarrikapenen norabidea antzerakoa bada ere, azken urteotan bezala, sindikatuek bakoitzak bere aldetik deitu dituzte protestak; zaintza, enplegu duina edota aberastasunaren banaketa egongo dira pankartetako izenburuen erdigunean.
ELA euskal sindikatu nagusiak prekarietateren kontrako oihua zabalduko du, 'Borrokan ari gara' leloa hartuta. Zentral horren arabera, Hego Euskal Herrian 541.600 langile baino gehiago egoera prekarioan daude (407.300 EAEn eta 134.330 Nafarroan), eta, batez ere, emakumeak dira okerren daudenak. "Enplegu prekario horiekin amaitzea da sindikatuaren zeregin nagusia, eta errealitateak erakusten digu borroka sindikala dela biderik eraginkorrena", erantsi du.
Hego Euskal Herriko lau hiriburuetan deitu dituzte manifestazioak:
- Bilbao, 11:30, Jesusen Bihotza
- Iruñea, 11:30, Gurutzeko plaza
- Gasteiz, 12:00, Andre Maria Zuriaren plaza
- Donostia, 11:30, Alderdi Eder
Era berean, LAB sindikatuak ere hiriburuetara eta herri nagusienetara eramango ditu protestak, 'Altxa! Egin dezagun posible. Zaintza lanak, enplegua eta aberastasuna banatzearen alde' lemapean. Sindikatu horren arabera, "kapitalismoak planeta ustiatzen du eta pertsonak esplotatzen ditu. Langile-klasea desjabetzen ari da, zaintza-lanak ez ditu aintzat hartzen, lan-harremanak prekarizatzen ari da eta zerbitzu publikoak desegiten. Horrela, laneko errentak kapitalaren errentetara pasatzen ari dira, eta, hala, prekarizazioa bizitzaren esparru guztietara hedatzen ari da, bizitza etengabe garestitzen, eta ondorioz, langileak pobretzen".
LABen iritzian, egungo krisia "kapitalismoak" eta "azken hamarkadetan ezarritako politika neoliberalek" eragin dute, eta ez "pandemiak edo Ukrainako gerrak".
LABek deitutako protesta nagusiak:
- Iruñea, 12:00, Gaztelu plaza
- Bilbo, 11:00, Zabalburu
- Donostia, 12:00, Easo plaza
- Gasteiz, 12:00, Andre Maria Zuriaren plaza
- Baiona, 11:00, Lan Burtsa eraikina
Ipar Euskal Herrian, bestalde, LABek hainbat sindikatu eta eragilerekin batera antolatu ditu Maiatzaren Leheneko mobilizazioak. CGT, BIZI!, FSU, ALDA, EBA, CFDT eta ETORKINEKIN Solidarite migrants-ekin aterako dira kalera, bi manifestaziotan: 11:00etan abiatuko dira bi martxak Baionan (Lan Burtsatik) eta Maulen (Gurutze Xuritik). "Mundu justu, jasangarri, solidario eta baketsu baten alde: gu gara alternatiba!" izango dute leloa.
Eta ohi bezala, CCOO eta UGT elkarrekin aterako dira gaur kalera, "Konponbidea: prezioak mugatu, soldatak igo eta berdintasun handiagoa" goiburu hartuta. Bi zentralok bat etorri dira esatean helburua dela "langile bakar batek ere ez galtzea erosteko ahalmena". "Kaleak normaltasunez berreskuratu" nahi dituztela adierazi dute, bi urteko pandemiaren ondoren, gobernuei eta patronalei prezioak jaisteko eta soldatak igotzeko neurri eraginkorrak exijitzeko.
Azken eskari horri dagokionez, CCOOk eta UGTk ohartarazi dute ez dutela sinatuko "soldaten erosteko ahalmena galtzen duen hitzarmenik".
EAEko hiruburetan antolatu dituzte mobilizazioak:
- Bilbo, 11:30, Jesusen Bihotza
- Donostia, 12:00, Alderdi Eder
- Gasteiz, 11:00, Andre Maria Zuriaren plaza
Zure interesekoa izan daiteke
Abian dira Eusko Jaurlaritzaren hileko 220 eurorainoko laguntzak adingabeak dituzten familia zaurgarrientzat
Gurutze Gorriak kudeatutako eta Europako funtsekin finantzatutako programak laguntza materiala eskainiko die bost kide edo gehiagoko familiei 2026ko abendura arte.
Guztira 3.764 pertsonak eman dute izena Ertzaintzaren 35. promozioko LEPrako
Horietatik 2.383 gizonak dira eta 1.381 emakumeak. Prozesuak, oposizio-fasean, lau fase izango ditu, guztiak derrigorrezkoak eta baztertzaileak.
Euskadik Gizarte Segurantzako afiliazio errekor historikoarekin itxi du 2025a
Hala ere, Euskadiko langabeziaren beherakada joera eten da 107.434 langaberekin, 2024an baino 54 gehiagorekin; Nafarroan, aldiz, 872 pertsonako jaitsiera izan du.
Trumpek petrolioaren merkatua kontrolatu nahi du, adituen arabera
Venezuela munduko petrolio-potentzia izan daiteke laster, nazioarteko enpresei lizentziak emanez gero, Trumpek aurreikusi bezala. Hala ere, urre beltza ez da helburu bakarra; izan ere, Latinoamerikako herrialdeak mineral, gas natural, nikel eta koltan erreserba handiak ere baditu.
Euriborra % 2,267ra igo da abenduan, baina jaitsi egin da urteko bilakaeran, Espainiako Bankuaren arabera
Martxotik izan duen tasarik altuena lortu du urte amaieran. Hala ere, urteko beherakadari esker, urtero berrikusten diren hipoteka aldakorren kuotak merkatuko dira, nahiz eta aurreko hilabeteetan baino apalago.
Autoen salmenta % 16,4 handitu da Euskadin 2025ean, baina dieselen salmentak % 45 murriztu dira
Abenduan, matrikulazioak % 5,7 murriztu dira Euskadin, 2.728 autoraino. Horien artean, 448 gasolina-auto (-%32,9) eta 65 diesel-auto (-%49,2). Beste erregaienak, berriz, % 5,58 handitu dira, 2.215 unitateraino.
Guggenheim Bilbaok 1,3 milioi bisitari baino gehiagorekin itxi du 2025a
Museoak 3.660 bisitari gehiago izan ditu, 2024ko datuekin alderatuta, eta bertaratutakoen % 90 atzerritik etorritakoak izan dira.
Eusko Jaurlaritzak 928.000 euro bideratuko ditu Euskadiko mahastiak modernizatzeko
Dirulaguntzak 105 hektarea baino gehiago berregituratzen eta birmoldatzen lagunduko du, "mahastizaintza- eta ardogintza-sektorearen lehiakortasuna eta iraunkortasuna hobetzeko".
Alokairuko etxebizitzen prezioa % 3,8 igo da Euskadin 2025ean, eta % 5,6 Nafarroan
Azken urtean, alokairuko etxebizitzen hileko errentek gora egin dute Hego Euskal Herria osoan. Nafarroa igo dira gehien (% 5,6), ondoren Bizkaia (% 4,5), Araba (% 4) eta, azkenik, Gipuzkoa (% 1,9). Batez besteko prezioaren koadroan, zerrendak bueltaerdi ematen du eta eta Gipuzkoa dago prezio-gailurrean (16,4 euro/m2); ondoren, Bizkaia (14,7 euro/m2), Araba (12,1 euro/m2) eta Nafarroa (11,1 euro/m2).
Talgok Uzbekistanen duen kontraturik handiena ziurtatu du, 80 milioikoa
Konpainiak hamar urteko akordioa sinatuko du herrialdeko trenbideen enpresa publikoarekin, sei Talgo 250 trenen mantentze integrala egiteko.