Etxebizitza arloko premiazko neurrien legea onartu dute EAJk eta PSE-EEk, azkarrago eta gehiago eraikitzeko

Etxebizitza Arloko Premiazko Neurrien Legea onartu du ostegun honetan Eusko Legebiltzarrak, EAJ eta PSE-EEren babesarekin. Besteak beste, tramite administratiboak azkartzea eta eremu tentsionatuetan etxebizitza turistiko gehiago onartzea debekatzea ahalbidetuko du. Oposizioko alderdi guztiak bat etorri dira eta adostasuna ez bilatzea aurpegiratu diote koalizio gobernuari. 

EAJk eta PSE-EEk bultzatu eta aurkeztu dute lege proiektua, premiazko prozedura erabilita. Ondorioz, lege testuak Eusko Legebiltzarrean gainditu beharreko epeak eta tramiteak (aurretiazko txostenak eta memoria ekonomikoa) nabarmen murriztu dira. Horregatik, talde parlamentarioek ezin izan dute osoko zuzenketarik aurkeztu. 

Aurreikusi bezala, EH Bilduk, PPk, Sumarrek eta Voxek aurka bozkatu dute, eta horiek aurkeztutako zuzenketa partzialak atzera bota dituzte EAJk eta PSE-EEk. Lege-testua Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratu eta biharamunean sartuko da indarrean. 

Ganberako eztabaidan zehar, Jonatan Moreno EAJko diputatuak esan du "erdigunean kokatutako legea" dela hau, "klase ertainaren eta gazteen arazoak konpontzeko helburua" duena. Bere iritzian, aurrerantzean "gehiago eta azkarrago eraikiko da".

Euskal sozialisten buru Eneko Anduezak berretsi du pertsona zaurgarrienekin eta klase ertainetik pentsatuta egindako legea dela, maizterrak babestuko dituena, eta tramiteei azkartasuna emango diena. 

Oposizioa aurka, baina kontrako arrazoiengatik

EH Bilduko Xabier Astigarraga legebiltzarkidearentzat lege honek ez du etxebizitzaren arazoa konponduko. Tramiteak arintzearen alde agertu bada ere, babestutako etxeen kopurua jaistea arbuiatu du eta legeak kontrolerako mekanismoak ezerezean uzten dituela baieztatu du. Bere hitzetan, "etxebizitza eskuragarria lortzean jarri behar dira indarrak, ez interes pribatuaren onuretan".

Ana Moralesek, PPko legebiltzarkideak, kontrako arrazoiak eman ditu legea errefusatzeko. Alokairuaren merkatuari tentsio handiagoa ezarriko diola uste du, jabeei zigorrak jartzea aurreikusten duelako. Horrez gainera, etxe babestuen kopurua gehiago jaitsi behar dela defendatu du eta EAJri eta PSE-EEri esan die "Espainia osoko arau esku-hartzaileena" onartu dutela.

Sumarreko diputatu Jon Hernandezek Jaurlaritzari leporatu dio "espekulazioarekin amaitzeko inolako asmorik ez" izatea eta etxe babestuen estandarrak igotzearen alde egin du.

Azkenik, Voxeko Amaia Martinezen hitzetan, legeak jabegoaren aurkako neurri "inbasiboak" ditu eta biztanle asko bizitegi-pobreziara kondenatzen ditu.

Etxebizitza eta Hiri Agendako sailburu Denis Itxasoren ustez, Eusko Jaurlaritza erdiko bidetik doa, eskuinetik eta ezkerretik iristen zaizkien kritikei aurre eginez. "Etxebizitzaren arazoak konponbidea" daukala uste du eta Euskadi gaur "gertuago" dagoela.

Eusko Legebiltzarretik kanpo, arauak ELA eta LAB sindikatuen kritikak ere jaso ditu. "Galdutako aukeratzat" jo dute, "interes pribatuei mesede egiten dielako eta bizitegi-krisiari irtenbiderik emango ez diolako".

Ohar batean, ELAk egiaztatu du lege horrek "azken hamarkadetako logika bera" jarraitzen duela: "Etxebizitzen salerosketa sustatzea eta etxebizitza libre gehiago eraikitzea, eraikuntza-enpresek eta bankuek gehiago irabaz dezaten". Halaber, kritikatu du ez dela aukera baliatu Espainiako Estatuko araua garatzeko tentsioan dauden eremuen inguruan.

LABek uste du "higiezinen patronalaren neurrira egindako lege bat" onartu dela, eta ez duela "neurri bakar bat ere jasotzen langileak babesteko eta prezioen etengabeko igoera geldiarazteko". Sindikatu horren arabera, egungo etxebizitza-krisiaren aurrean, "alokairu publikoa, merkea eta iraunkorra sustatu behar da".

Gakoak

Testuak beste lege batzuen artikuluak aldatuko ditu, hala nola lurzoruarena, hirigintzarena, etxebizitzarena eta turismoarena. Bost dira aldaketa edo gako nagusiak.

Lurzorua mobilizatzea ahalbidetuko du etxebizitza libre eta babestuak eraikitzea bultzatzeko, tramite administratiboak gutxituko ditu, eta tentsio handiko eremuetan etxebizitza turistiko gehiago izatea debekatuko du. 

Halaber, etxebizitza babestuen kopurua % 75etik % 60ra murriztu ahal izango da. Orain arte, etxebizitza berriak eraikitzen zirenean gutxienez % 75 gorde behar ziren etxebizitza babestuak egiteko. Aurrerantzean, portzentajea % 60ra jaitsi ahal izango dute udalek. Azkenik, dagoeneko eraikita dauden etxebizitza blokeetan solairu gehiago eraiki ahal izango dira.