Movember ez da moda kontua, osasuna da
Azaroa Movember mugimenduaren hilabetea da eta Movember mugimenduak Ordizian duen buruarekin, Euskal Herrian hiru hamarkada daramatzan Nick Knight britainiarrarekin, hitz egin nahi izan dugu mundu mailako ekimen horren nondik norakoak eta, zehazki, Ordizian egiten duen lana bertatik bertara ezagutzeko.
ZER DA MOVEMBER
Gizarteak gizonezkoen osasunaren inguruan kontzientzia hartzeko -batez ere, prostatako eta barrabiletako minbizia- eta ikerketarako dirua biltzeko mundu mailako mugimendua da Movember -ingelesezko "moustache" (bibote) eta "november" (azaroa) hitzen laburdura-. Gizartean geroz eta mugimendu ezagunagoa da, batez ere, mugimendu horri babesa ematen diotenek azaroan bibotea uztea dutelako ezaugarri. Dena den, hori baino gehiago da; mundu mailako mugimendua da eta Euskal Herrian ere indarra hartzen ari da.
Movember mugimendua 2003. urtean jaio zen Australian. Melbourneko hainbat lagunek bibotea uztea erabaki zuten -bibotea inork gutxik uzten zuen garaian- prostatako eta barrabiletako minbizia mahai gainean jartzeko asmoz. Hurrengo urtean, ehunka lagunek utzi zuten bibotea Australian eta Movember Fundazioa eratu zuten. Pixkanaka-pixkanaka, ekimena beste lurralde batzuetara zabaldu zen (Kanada, Zeelanda Berria, Erresuma Batua, AEB, Espainia) eta gaur egun mundu osoan zabalduta dago.

Argazkia: Facebook Ordizia Motown
MOVEMBER MUGIMENDUAREN HELBURUAK
Movemeberrek bi aurpegi ditu: kontzientzia hartzea eta dirua biltzea. "Kontzientziazioa diodanean gizonen osasunaz gizonekin eta emakumeekin hitz egiteaz ari naiz. Oro har, gizonok osasun arazoak ezkutatzeko joera daukagula uste dut, bereziki, prostatako edota barrabiletako gaitzak. Sei lagunetatik batek prostatako minbizia izan dute edo izango dute beren bizitzan zehar. Gai horretan oso garrantzitsua da gaitza garaiz antzematea, izan ere, garaiz antzemanez gero sendatu daiteke. Horretarako, ordea, oso garrantzitsua da osasun frogak garaiz egitea. Beraz, gai hortaz naturaltasun osoz hitz egin behar da gizonak osasun frogak egitera animatu daitezen. Kalean gizon askok galdetzen didate: 'Zergatik joango naiz ni urologoarengana? Behatza ipurdian sartuko dit-eta. Ni ez noa'", azaldu du Nick Knightek.
Bigarren helburua dirua biltzea da. Mugimendu horrek mundu mailan batzen duen dirua kutxa bakar batera doa eta, hortik, mundu osoko ikerketa zentroetara bideratzen dute dirua. "Aipaturiko ikerketa gune horietako bi hemendik gertu daude: Vall d´Ebron ospitalea Katalunian eta CIC Biogune zentroa Euskal Herrian", zehaztu du. Diru hori, oro har, gizonen osasuna hobetzeko eta, bereziki, prostatako eta barrabiletako minbiziari aurre egiteko erabiliko da.
NOLA EGIN DEZAKET EKARPENA?
Mugimenduko kideek bibotea uzten dute azaroan ekimenari babesa emateko. Bigarren pausoa, ordea, diru ekarpena egitea.
Nola?
Movember mugimenduaren webgunearen bitartez. Aipaturiko orrialdean izena eman behar da eta gero interneten bitartez egiten da ekarpena, interneten egin ohi diren bestelako erosketetan bezala. Ondoren, erabiltzaileek bibotedun argazkiak igotzeko aukera ere badute.
MOVEMBER ORDIZIAN

Argazkia: Motown Ordizia
Ampo Ordizia errugbi taldeko jokalarien eskutik iritsi zen Movember mugimendua Ordiziara. Taldeko hainbat jokalari bibotea uzten hasi ziren azaroan ekimenari babesa emateko. "Ni 2012an hasi nintzen honetan -hau nire laugarren kanpaina izango da- eta bibotea uzteaz haratago, zerbait gehiago egin beharra zegoela pentsatu nuen", aitortu du.
"Horrela, nire kasa dirua biltzen hasi nintzen. Nire iritziz, oso hotza da dirua sarearen bitartez batzea. Nik nahiago dut kalera irten, jendeari Movember zer den azaldu eta dirua kalean eskatu. Gauzak horrela, erregistrorako orri batzuk atera nituen. Diru ekarpena egin nahi dutenek beren izena, posta helbidea eta diru kantitatea idazten dituzte eta, gero, eskura ematen didate dirua. Ordizian ezaguna naizelako edota, fidatzeko pertsona naizela uste dutelako, jende askok ematen dit dirua zio honetarako", nabarmendu du.
2014an Ordizia Motown taldeak 3.695 euro batu zituen (seigarren kopururik handiena Espainia mailan).
Aurtengo kanpainari begira, 50 itsulapiko, 200 kartel, 1.000 pegatina eta beste horrenbeste txapa (euro batean salgai Ordiziako tabernatan eta dendatan) banatu dituzte Ordizian.

Argazkia: Facebook Motown Ordizia
ORDIZIAN ANTOLATUTAKO EKITALDIAK
Horrez gain, izaera ezberdineko elkarteek eta erakundeek bat egin dute ekimenarekin.
? Ordizian merkatari elkarteak Miss eta Mister Movember lehiaketa antolatu du azaroan. Parte-hartzaileek beren argazkia partekatu behar dute Ordizian Merkatari Elkartearen Facebook orrialdean, bibotea erakutsiz, azaroaren 26ra bitartean. Bi pertsonentzako hiru afari daude jokoan.
? Ampo Ordizia errugbi taldeak Movember mugimenduarekin bat egin du eta azaroaren 8an, Altamiran Quesos Entrepinares taldearen aurka jokatutako partidan, kanpaina egin dute. Gaztetxeko gazteek pankarta bat egin dute eta partidaren atarian zelaira atera dute jokalariek. Halaber, jokalariek sinatutako kamiseta bat zozkatu dute Movember mugimenduaren alde.
? Garagunerekin elkarlanean, bibotedun 1.000 txotx banatuko dituzte Ordiziako tabernatan pintxo-bibote egunean zabal ditzaten.
? Herriko eskulan tailer batekin elkarlanean, haurrek herriko panel informatiboetan jartzeko kartelak egingo dituzte.
? Lau bizargin biboteak doan txukuntzen ari dira.
? Asuncion klinikako Jesus Mendivil urologoaren hitzaldia izango da azaroaren 18an Ordiziako D'Elikatuz zentroan, 19:30etik aurrera.
? Basic talde donostiarrak kontzertua eskainiko du azaroaren 28an herriko plazan.
Zure interesekoa izan daiteke
Iñigo Urkulluk eta Patxi Lopezek Garaikoetxea gogoratu dute, zendu berritan
Lehendakari biek doluminak eta esker ona adierazi dituzte Carlos Garaikoetxea zendu ondoren. Iñigo Urkulluk adierazi du beretzat "gertukoa" zela Euskadiri buruzko planteamentuetan. Lopezek, berriz, "erreferentea" dela esan du.
Lekuko batek adierazi du Maialenen ustezko hiltzailea “noraezean" zebilela eta biktimari “familia aurka jartzea" leporatzen ziola
Maialenen hilketaren epaiketaren bigarren egunean, hainbat lekukok deklaratu dute. Maialen maiatzaren 27an hil zuen omen bikotekideak, Gasteizko hotel batean, 13 labankada emanda. Akusazioek diote hiltzeko asmoz jardun zuela, eta 45 urteko espetxe-zigorra eskatu dute. Defentsak, berriz, "errealitatetik deskonektaturik" zegoela alegatzen du.
Epaileak ikertu gisa deitu du El Bocaleko pasabidearen diseinatzailea
Egitura diseinu eta eraikuntza akatsen ondorioz erori izana posible dela adierazi du epaileak bere autoan. Ingeniariak ekainaren 5ean deklaratuko du.
OMEk baieztatu egin du bi hantabirus kasu izan direla gurutzaontzian, eta zazpi kasu aztertzen ari dira
Hiru bidaiari hil dira hantabirusak jota, eta laugarren bat zainketa intentsiboetan dago. 23 nazionalitatetako 149 lagun (88 bidaiari) zeramatzan itsasontzia Argentinatik irten zen martxoaren 20an, Cabo Verderantz. Egun, han jarraitzen du, Kanaria Handian edo Tenerifen lehorreratzeko zain. OMEk uste du gaixo eta hildakoak gurutzaontzitik kanpo infektatu zirela.
Zer da hantabirusa, karraskariek transmititzen duten eta gaixotasun larriak eragin ditzakeen birusa?
Martxoaren 20an Ushuaiatik (Argentina) abiatu zen gurutzaontzi batean agerraldi bat izan da, eta dagoeneko hainbat hildako utzi ditu. Agerraldiak gaixotasun zoonotiko horren gainera eraman du fokua.
Pertsona bat zauritu da BI-10 errepidean, Bilbon, istripu baten ondorioz
Ezbeharra Errekalde parean gertatu da, Galdakaorako noranzkoan, eta hiru erreietako bi itxi dituzte. Hala ere, 07:00ak aldera errepidea erabat zabaldu dute.
Hiru pertsona hil dira, ustez hantabirusak jota, gurutzaontzi batean
Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) adierazi duenez, "kutsatze-arriskuak txikia izaten jarraitzen du" eta "ez dago izutzeko arrazoirik". MV Hondius gurutzaontzia lehorreratzeko portu bila ari da, Cabo Verdek baimena ukatu baitio. Ontzian doazen 149 lagunetatik 14k Espainiako nazionalitatea dute.
Eric Courdyren heriotzagatik auzipetutako boxeolari ohiak barkamena eskatu eta bere gain hartu du hilketa
"Egindakoa onartzen dut eta barkamena eskatzen diot biktimaren familiari", esan du lehen saioan. 09:00etan hasi dira Verin epaitzen, hilketa gertatu zenetik ia bi urtera.
Bikotekideak 13 labankada eman zizkion Maialen Mazoni, "hiltzeko asmoarekin", fiskalaren arabera
Fiskaltzak hiltzaileak 45 urteko espetxe zigorra bete dezala eskatu du, Zigor Kodeak baimentzen duen handiena. Zehazki, 25 urte azpikeriaz eta ankerkeriaz egindako hilketagatik (emakumea labankadaz hil zuen), 16 urte bi abortu delituengatik eta 4 urte adingabea (onik atera zen 2 urteko alaba) abandonatzeagatik.
34 urteko gizon bat atxilotu dute Iruñean, sexu-erasoa egotzita
Atxiloketa Nafarroako hiriburuko Udaltzaingoak egin zuen, igandeko lehen orduan.