Cassini espazio-ontzia, Saturnoko eraztunetan barrena
Cassini espazio-ontziak Saturnoko eraztunetan barrena egingo du gaur, eta, horrela, bere misioaren azken fasean sartuko da. Irailaren 15ean emango dio amaiera, hain zuzen ere, planeta horretako atmosferan sartuta, desegin arte.
Europako Espazio Agentziak (ESA) eta NASAk sustatutako misio hau 1997an abiatu zen, espazio-ontzia aireratu zenean.
Apirilaren 22an, Saturnoko ilargi handienaren (Titan) inguruko azken itzulia egin zuen, 127.a, eta hurrengo urratsa planetako eraztunen artean sartzea izango da.
ESAren esanetan, misioan “aurrekaririk gabeko datuak” bildu dituzte, batik bat Saturnoren eta haren eraztunen jatorriari buruzkoak.
1997an aireratu eta gero, Cassinik zazpi urteko bidaia egin zuen Eguzki Sisteman zehar, 2004an Saturnora iritsi zen arte. Hurrengo urtean, Huygens zunda europarra askatu zuen, eta hura Titan ilargian lurreratu zen.
Saturnoren inguruan eman dituen 13 urteetan, Cassinik planeta horren orbitaren ia erdia egin du (29 urtekoa da), eta, horrela, Titan ilargiko bi estazioren lekuko izan da. Hala, Lur planetaren iragana eta etorkizuna hobeto ezagutzeko datuak bildu ei ditu.
Espazio-ontziari erregai gutxi geratzen zaionez, irailaren 15ean emango diote amaiera misioari, Saturnoko atmosferan deseginda.
Zientzialariek planetaren grabitatea nolakoa den ezagutu nahi dute, eraztunek ontzian duten eragina neurtuta.
Gainera, eraztunetako partikulen osagaiak eta Saturnoko atmosferaren geruzak ere aztertuko dituzte.
Zure interesekoa izan daiteke
Uharteko bizilagunak haserre, herriko apaizak Ceutako migrazio-krisiari buruz egindako adierazpenengatik
Uharteko (Nafarroa) biztanleak haserre daude Javier Aizpun herriko parrokoarekin, X sare sozialean (lehengo Twitter) migratzaileak Ceutara iristeari buruz zabaldu zituen mezuengatik. Kritiken ostean, apaizak barkamena eskatu du eta bere kontua ezabatu du. Argitalpenetako batean, apaizak zioen "Rabat bonbardatu" egin behar dela, Marokoren aurkako neurri gogorrak ezartzearen aldeko hainbat mezurekin batera. Aizpunek adierazi zuen, halaber, suarekin erantzun beharko litzaiekeela Ceutan sartzen saiatzen diren migratzaileei, eta Maroko "errekonkistatzea" proposatu zuen, haren hitzetan, "jatorrizko Espainia" berreskuratzeko, Erromatar Inperio garaiko Hispaniari erreferentzia eginez.
Nola ikusiko da eguzki-eklipsea zure herritik? Kontsultatu hemen fenomeno historikoari behatzeko mapak
Ilargiak erabat ezkutatuko du Eguzkia 2026ko abuztuaren 12an: Euskal Herrian 2183. urtera arte ez da berriro ikusiko horrelako fenomenorik. Eguzki-eklipse osoa ilunabarrean hasiko da, eta egunak "bi ilunabar" izango ditu. Eklipsea Orain.eus-en bidez zuzenean jarraitu ahal izango da.
Perez-Iglesias: "Eklipsea ikusiko den lekuetan milioi bat bisitari izango dira"
Eklipsea etxetik gertu eta urrun joan gabe ikusteko gomendioa egin du sailburuak. Milaka betaurreko banatu dituzte iada mugarritzat jo duen fenomenoa ikusteko. Pozik agertu da eklipseak zientzia plazara eramateko balio izan duelako.
Kolon eta ondesteko minbiziaren baheketak erdira murriztu du hilkortasuna Euskadin
Biogipuzkoako eta EHUko ikertzaileak buru ditu ikerketak eta JAMA Network Openen argitaratu dute. Horren arabera, kolon eta ondesteko minbiziaren baheketaren programak % 50 murriztu du hilkortasuna 50 eta 69 urtekoen artean, bi hamarkadatan.
2.200 bat emakumeri eraso die gizon bikotekideak edo bikotekide ohiak, Euskadin, 2026ko lehen seihilekoan
Emakunderen arabera, % 7 igo da 2025aren aldean. Familia barruko indarkeriaren biktimen kopurua % 20 hazi da Araban, eta erasoa jasan duten biktimen kopurua % 10 igo da Gipuzkoan.
Bi pertsona zauritu dira A-8an, trafiko-istripu batean, Muskiz parean, Kantabriarako noranzkoan
Istripua bi kilometroko auto-ilarak eragin ditu. Kantabriarako zirkulazioa 236. irteeratik bideratzen ari da.
Guardia zibil batek bikotekide ohia hil du Llanesen, hura ere agentea
Hilketaren ondoren, ihes egiten saiatu da erasotzailea, eta ahalegin horretan, inguruan zeuden beste agente batzuk tiroka erantzun diote. Bertan zendu da.
Lizarran hildako gizonaren bikotekide ohiak azaldu du indarkeria fisikoa eta psikologikoa pairatu zituela hainbat urtez
Gizona balkoi batetik erorita hil zen, Poliziarengandik ihesi zihoala, azken horiek indarkeria matxistagatik abisua jaso ondoren.
Donostiako Udalak eraso sexisten aurkako Aste Nagusirako kanpaina aktibatu du: puntu morea Boulevardean egongo da
Ane Oyarbide Berdintasun zinegotziak adierazi duenez, "elkarbizitza, errespetu eta askatasun gunea izan behar du Aste Nagusiak, pertsona guztientzat".
Uharteko parrokoak barkamena eskatu eta sareak utzi ditu
Ohar baten bidez argitu duenez, Iruñeko eta Tuterako elizbarrutia ez dago ados Javier Aizpunek zabaldutako mezuekin, eta aita santuaren hitzak aipatuta, "giza duintasunak pasaporterik ez" duela esan du.