Covid-19a: txertoei buruzko 10 galde-erantzun
Txertaketa abenduaren 27tik aurrera hasiko da Hego Euskal Herrian. Zalantza ugari eragin ditu herritarren artean txertaketak, eta Amos Garcia Rojas Espainiako Txertaketa Elkarteko presidenteak hainbat zalantza argitu ditu prozesu honen inguruan. Argi eta garbi azaldu du albo-ondorio "okerrena" txertoa ez jartzea dela.
1-Seguruak al dira txertoak, azkar garatu badituzte ere?
Bai. Organo arautzaileek botika bat baimentzen badute, produktua segurua delako eta arrazoizko eraginkortasuna duelako da. Bestela, segurtasun osoz, ez lukete baimenduko.
2-Txertoak infekziotik babesten du edo gaixotasuna arintzea besterik ez dakar?
Txertoak gaixotasunetik babesten gaitu. Baina ez dakigu, txertoa hartzeko denbora falta delako, infekziotik babesten ote duen.
Birusarekin kontaktuan egon naiteke eta gaixotasuna ez garatu, txertoa hartu dudalako. Baina, infektatu naiteke eta beste pertsona batzuei transmititu.
Horregatik, garrantzitsua da segurtasun neurriak hartzea, txertoa hartu badugu ere. Behin herritarren % 70ek txertoa jaso duenean, orduan hasi gaitezke erlaxatzen.
3-Beraz, musukoa erabiltzen, segurtasun distantziak mantenatzen eta eskuak garbitzen jarraitu behar al dut denbora luzez?
Bai. Txertaketa hasi arren, pandemiak jarraituko du. Printzipioz, ekainean edo uztailean herritarren ehuneko handi bat txertoa hartuta izango dugu. Halere, ez dago argi % 70era iritsiko den ala ez.
4-Zein dira txertaketaren albo-ondorio ohikoenak?
Sukarra, nekea eta txertoa jarri den tokian mina izatea.
5-Zergatik bi dosi? Zer gertatuko litzateke bigarrena hartuko ez banu?
Bi dosiak hartzea ezinbestekoa da, behar bezala babesteko eta babes-erantzunaren eraginkortasuna handitzeko.
6-Arriskutsua al da txertoa hartzea alergiarik badut?
Txertoaren osagairen batek alergiarik eragiten badu, ondo azalduta egongo da.
7-Zenbatekoa da txertoaren eraginkortasuna?
Pfizerren eta Modernaren txertoek % 95eko eraginkortasuna dute, gutxi gorabehera.
8-Covid-19a gainditu badut ere, txertoa hartu behar al dut?
Bai. Ongi etor daiteke, ez baitakigu gaixotasuna modu naturalean pasatzeak eragina duen babes-erantzunaren iraupenean.
9-Zenbat denbora iraungo du txertoaren babesak? Urtero txertatu beharko al dut?
Ez dakigu. Oraindik ematen hasi ez denez, ez dakigu zenbat irauten duen babes-erantzunak. Hasieran hori ez da jakiten txertoekin, denbora kontua da.
10-Erresuma Batuko covid-19aren aldaera berriak orain arte egindako txertoak baldintzatuko ditu?
Ez luke zertan. Mutazioak txertoa egiteko erabiltzen den spike proteinari eragiten dion arren (birusak giza-zeluletan sartzeko erabiltzen duena), mutazio txikia da. Txertoek azalera osoan jarduten dute; hortaz, oso zaila da txertoari kalte egitea.
Zure interesekoa izan daiteke
"Manifestazio erraldoi batek" zaintza sistema eraldatzea eskatuko du 2027ko apirilaren 17an, Bilbon
Denon Bizitzak Erdigunean dinamikatik deitu du mobilizazioa. Izan ere, azaldu dutenez, oraindik ere badaude zaintza sistemaren "gabeziak" salatzeko nahikoa arrazoi, 2023ko azaroaren 30eko greba orokor feminista eragin zuten berberak, hain zuzen ere.
Ertzaintzak gizon bat atxilotu du Gasteizko Alde Zaharrean botila hautsi batekin eraso egin baitu
Ertzaintzako kalez jantzitako patruila batek gizon bat atxilotu du Gasteizko Alde Zaharrean, beste bati botila hautsi baten lepoarekin erasotzea egotzita. Barne ikerketa abiatu dute poliziaren jarduna aztertzeko.
Gizon bat atxilotu dute Iruñean, Arrotxapean emakume bati sexu-erasoa egiten saiatzea egotzita
Erasoa goizaldean gertatu da, Trinitarios inguruan, Iruñean. Hiru gaztek biktimaren oihuak entzun dituzte, eta horiek geldiarazi dute erasoa. Biktima sexu-erasoetarako protokoloari jarraituz artatu dute, eta atxilotua beharrezko izapideak betetakoan eramango dute epaile aurrera.
132 salaketa jarri dituzte Igorreko errugbi taldeak saldutako Gabonetako loteria txartelen auziagatik
Arratiko Zekorrak Rugby Taldeak onartu zuen 90.693 zenbakiaren partizipazio gehiegi saldu zituela, behar zuena baino 225 gehiago hain zuzen ere. Kaltetuek, hala ere, diote 286 direla kobratu gabeko txartelak, eta ia 2,8 milioi euroko zuloa dela hori.
Herri Urratsek Senpere bete du Seaskako ikastolen alde
Urtero bezala, milaka euskaltzale bildu dira gaur Senpereko lakuaren bueltan, aurten helburu zehatz bat jomugan: Donapaleun lizeo berria izan dezaten laguntzea. Jai giroa da nagusi goizetik arratsera, baina aldarrikapenak ere presentzia nabarmena du.
Angelun bukatu da gaskoiaren aldeko lasterketa, 2.000 kilometro baino gehiago eginda
Apirilaren 30az geroztik, lekukoak bide luzea egin du eta milaka lagunek hartu dute parte lasterketan.
ELAk, LABek eta Steilasek ausardia eskatu diete alderdi politikoei eta euskaldunen hizkuntza eskubideak aldarrikatu dituzte
Lakuntzak (ELA) adierazi du milaka pertsona batu dituen gaur arratsaldeko mobilizazioaren asmoa zela "euskarak bizi duen erasoaldi politiko eta judizialari erantzun antolatu bat ematea". Aranburuk (LAB), bestalde, iritzi dio "gaztelania inposatu nahi dutela eta administrazioko langileei euskaraz lan egiteko eskubidea zaildu nahi dietela.
Bi adingabe eta haien aita atxilotu dituzte Gasteizen ikaskide ohi bati estortsioa egiteagatik
Antza denez, dirua eskatu zioten bere argazki batzuk (biluzik ageri zen horietan) ez zabaltzearen truke. Mutilak ordainketa egin zuen, baina handik bi astera berriro jarri ziren berarekin harremanetan, sare sozialen bidez, diru gehiago eskatzeko. Biktimari makila batekin eta labana batekin ere egin zioten eraso.
Gizon bat atxilotu dute Madrilen, kalean hilda agertu den emakume baten heriotzarekin zerikusia duelakoan
07:30 aldera gertatu da guztia, Carabanchel auzoan. Osasun-zerbitzuek emakumearen heriotza baieztatu besterik ezin izan dute egin, kolpe larriak baitzituen buruan. Ikerketak aurrera egin ahala, biktima bizi zen etxebizitzatik gertu gizon bat aurkitu dute agenteek, eta atxilotu egin dute, hilketa delitua egotzita. Genero-indarkeria kasu bat izan den ikertzen ari dira.
Honela lehorreratuko dituzte 'MV Hondius' ontziko bidaiariak Kanarietan
Espainiako Osasun ministroak argitu duenez, ekipajearen zati bat eta hildako bidaiariaren gorpua ez dira Kanarietan lehorreratuko, eta tripulazioko kide batzuekin jarraituko dute ontzi barruan.