Indarkeria matxistaren biktimak artatzeko telefonoak 838 dei jaso ditu azken hiru hilabeteetan
2021eko bigarren hiruhilekoan indarkeria matxistaren biktima izan diren emakumeen 838 dei jaso ditu Eusko Jaurlaritzaren SATEVI zerbitzuak. Horren arduradunek kaleratu duten azken txostenaren arabera, Euskal Autonomia Erkidegoan 623 erabiltzailek deitu dute 900 840 111 zenbakira. Aurreko bi urteetako datuekin alderatuta, Jaurlaritzaren zerbitzuaren datuek gora egin dute azken boladan: 2020ko hiruhileko berean 68 dei gutxiago jaso zituzten; eta 2019an, 127 gutxiago.
Urteko lehen sei hilabeteetan, urtarriletik (114 dei) uztailera (221) bitartean, laguntza eskaerak bikoiztu egin dira. Martxoan nabarmen ugaritu ziren, 238 jaso baitzituzten, otsailean 170 izan ostean, eta hurrengo hiru hilabeteetan ez da aldaketa handirik izan.
Telefonoaren beste aldean dauden profesionalek Telecincoren Rocio, contar la verdad para seguir viva dokumentalaren emisioarekin lotzen dute deien kopurua handitzea. Bada, aipatutako iturrien hitzetan, Rocio Carrascori egindako elkarrizketa sorta prime time ordutegian eskaintzeak eragin "eztabaidaezina" izan zuen "gizartea indarkeria matxistaren inguruan sentsibilizatzeko".
Hizkuntza, naziotasuna eta adina
SATEVIren datuen arabera, biktimen gehiengo zabalak gaztelania erabili izan du, baita euskara ere. Gainera, arabieraz, portugesez eta txineraz —lehen aldiz— aritu izan dira emakumeak.
Kasuen % 72,63n, biktimak eta erasotzaileak euskal herritarrak dra; % 10,49n, biak ziren atzerritarrak; eta % 9,46n, espainiar naziotasuneko gizon batek atzerriko emakume bati eraso dio.
41 eta 50 urte bitarteko emakumeak izan dira gehien deitu dutenak (% 31,30), 31-40 urtekoen aurretik (% 20,49). Atzetik, 52 eta 60 urte bitartekoak (% 16,62). 60 urtetik gorakoen kasuan, baina, igoera izan da aurreko urteko datuekin alderatuta (% 4,91). Azkenik, deien % 1,06 adin txikikoek egin dituzte.
Egoera zibila, enplegua eta seme-alabak
Jaurlaritzak emandako datuen arabera, SATEVIren zerbitzua erabili duten emakumeen % 36,06 ezkongabeak dira, eta % 26,85, ezkonduak. Dibortziatutakoak, berriz, % 15,35 dira, eta banatzeko bidean daudenak, % 8,44.
Biktima gehienak ezkongabeak edo banatuak izan arren —dagoeneko ez dute erasotzailearekin harreman afektiborik—, bikotekide ohien indarkeria jasaten jarraitzen dute, baita biolentziaren ondorioak ere.
Enpleguari dagokionez, biktimen gehiengoak (% 56,76) lan kontratu bat du. Laguntza eskatu duten emakumeen % 12, 94k, aldiz, ez dute etxetik kanpo lanik egiten, ezta dirulaguntzarik jasotzen ere. % 8,82 dirulaguntzaren bat jasotzen duten emakume langabeak dira, eta % 12,35, erretirodunak edo pentsiodunak. Deitu duten emakumeen % 3, 82 ikasleak dira, eta % 1,18, ezkutuko ekonomiako langileak.
Artatutako erabiltzaileen erdiek baino gehiagok (% 57, 92) adin txikikoak dituzte, eta gainerako % 42,08ek ez dute adin txikikorik zaintzen edota seme-alaba helduak dituzte.
Indarkeria
SATEVIren laguntza jaso duten emakumeen % 32,80k 10 urtetik gora daramatzate indarkeria matxista sufritzen. % 35,95ek, aldiz, urtebete eta lau urte bitartean pairatu dituzte erasoak.
Biktima gehienek senarraren, bikotekidearen (gizona) edota bikotekide ohiaren erasoak salatu dituzte. Zehazki, % 34,76k bikotekide ohiaren tratu txarrak pairatu dituzte, eta % 22,50ek, senarrarenak.
Kasuen jarraipena
Aipatutako txostenean irakur daitekeenez, 2021eko bigarren hiruhilekoko biktimen salaketa telefoniko gehienek ez dute ibilbide juridikorik izan.
Zerbitzuko profesionalek argitzera eman dutenez, "emakumeek beren segurtasuna mehatxatuta ikusiz gero, konfiantza gal dezakete". Hala, SATEVIko langileek telefono bidezko kontaktuari eusteko hautua egin dute, harremana guztiz galtzea baino nahiago baitute "kontaktuarekin jarraitu eta biktimen bidelagunak" izan.
Hala ere, erregistratutako kasuen % 45,82 zerbitzu juridikoen esku utzi dituzte, Biktimen Arreta Zerbitzuen menpe, hain zuzen ere; salaketen % 16,01 Gizarte Zerbitzuen esku utzi dituzte, eta % 5,65, Poliziaren ardurapean.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.