2021ean EAEn egindako lau delitutik hiru ondarearen aurkakoak izan ziren
Josu Erkoreka Eusko Jaurlaritzako lehen lehendakariorde eta Segurtasun sailburuak gaur goizean aurkeztu du 2021eko Euskadiko delinkuentzia-memoria Eusko Legebiltzarrean. Aipaturiko txostenean, Euskal Autonomia Erkidegoan (EAE) gertatzen diren eta Ertzaintzak eta 15.000 biztanletik gorako udalerrietako udaltzaingoek zenbatutako lege-hausteak jasotzen dira.
Erkorekak azaldu duenez, 2021ean egindako delituen % 74,4 (82.989) ondarearen aurkakoak izan ziren, iruzurrak eta lapurretak batez ere. Ikertutako bost delitutik bat Internet bidez egindakoa da, eta, batez ere, iruzurrak, identitatea usurpatzea, mehatxuak eta hertsatzeak dira. Euskadin 2021ean egindako gainerako arau-hauste penalak pertsonen aurkako delituak izan ziren, eta, orokorrean, 2019an baino gutxiago izan ziren.
Horrela, Euskadiko delinkuentzia-tasa mila biztanleko % 50,4koa izan zen, eta % 8,4 jaitsi da, 2019koarekin alderatuta. Bestalde, Ertzaintzak 2021ean erregistratutako arau-hauste penalen kopuruan ere beheranzko joera hauteman da 2019ko datuekin alderatuta. Euskadi osoan, 111.594 arau-hauste penal izan ziren, 2019an baino % 8,1 gutxiago.
Datuak lurraldez lurralde aztertuta, Bizkaian erregistratu ziren delitu gehien (62.437, 2019an baino % 8,1 gutxiago), Gipuzkoan (33.108, % 3 gutxiago) eta Araban (16.049, % 17,2 gutxiago) baino gehiago.
Hiriburuei dagokienez, delitu-kopururik handiena Bilbon zenbatu zen (25.949, 2019an baino % 10 gutxiago), Gasteizen (13.217, % 13,4 gutxiago) eta Donostiaren aurretik (12.705, % 5,9 gutxiago).
Delitu motak
Homizidioak: 2021ean EAEn burututako 11 hilketetako (6 Gipuzkoan, 3 Bizkaian eta 2 Araban) 2 emakumeen kontrako indarkeria kasuak izan ziren.
Sexu-erasoak: Aurreko urteko datuekin alderatuta, % 29 hazi arren, oraindik ere pandemia aurreko mailaren azpitik daude (% 7,2). Horrelako delitu gehienetan, biktima eta erasotzailea ezagunak dira.
Genero-indarkeria: Delituak egonkor mantendu dira azken urteotan. Ertzaintzak horrelako 5.052 delitu erregistratu zituen iaz. Bikotekideak edo bikotekide ohiak emakume baten kontra erabiltzen du indarkeria hori, eta Euskal Poliziak egiaztatu du lesioak eragiten dituztenak ugaritu egin direla.
Ziberdelinkuentzia: Ertzaintzak ikertzen dituen bost delitutik bat Internet bidez egiten da. Delitu mota hori gora egiten ari da urtez urte. 2021ean, 16.103 erregistratu ziren, 2019an baino % 12,5 gehiago. Ziberdelinkuentziaren esparruan, gehien egiten den delitua iruzurra da (14.338 erregistratu ziren iaz, 2019an baino % 7,8 gehiago), eta ondoren identitatea usurpatzea (651, 2019an baino % 120 gehiago) eta mehatxuak eta hertsatzeak (584, 2019an baino bi aldiz gehiago).
Gorroto delituak: Salaketa kopuruak gora egin du. 2021ean, 277 zenbatu ziren, 2020an baino % 15 gehiago. Gorroto delituen artean ugarienak arrazakeria eta xenofobia dira, eta identitate edo orientazio sexualaren kontrakoak dira ondoren.
Covid-19arekin lotutako delituak: Lege-hauste horiek behera egiten ari dira koronabirusaren zabalkundea eragoztea ezarritako murrizketekin baitu zerikusia. 2021ean, 1.216 arau-hauste izan ziren, 2019an baino % 61 gutxiago.
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.