Frantziako hainbat hirigunetan sartzeko beharrezkoa da dagoeneko eranskailu ekologikoa
Zenbait herrialdek egin bezala, Frantziako Estatuan ere gero eta estuagoak dira mugak gehien kutsatzen duten autoentzat. Hala, 2025eko urtarrilaren 1etik derrigorrezkoa da Crit'Air eranskailua Frantziako Estatuko hiri handi askotan, Emisio Baxuko Eremuetan (ZFE-m) sartzeko.
Zehazki 150.000 biztanletik gorako hiri edo hiriguneak behartuta daude Emisio Baxuko Eremuak ezartzera, eta horietan dagoeneko debekatuta dute sartzea 1997a baino lehen matrikulatutako autoek, espresuki emandako baimenik ez badute behintzat. Aix-Marseilla, Clermont-Ferrand, Estrasburgo, Grenoble, Lyon, Montpellier, Niza, Paris, Reims, Rouen, Saint-Étienne eta Tolosako hiriguneak dira gaur-gaurkoz arau honen mende daudenak.
Dena den, Euskal Herriko Hirigune Elkargoa ere Emisio Baxuko Eremua zehazteko prozesuan dago, eta, ondo bidean, 2025eko apirilaren 1ean indarrean sartuko da Euskal Herriko ZFE-m eremua. Kostaldeko 11 udalerri (kutsadura atmosferikoaren eragin handiena duen sektorea) hartuko lituzke barne: Hendaia, Urruña, Ziburu, Donibane Lohizune, Getaria, Bidarte, Miarritze, Angelu, Baiona, Bokale eta Tarnose (A-63 errepidetik itsasora arte dagoen tarte osoan). Eremu horretan sartzeko baimenik ez dute edukiko Crit'Air 5 eranskalua (grisa) daramaten ibilgailuek.
Neurriak, Frantzian matrikulatutako ibilgailuei ez ezik, Frantziaz kanpoko ibilgailuei ere eragiten die, eta, beraz, ziurtagiria eraman beharko dute eremu horietan sartu nahi duten atzerriko ibilgailuek ere. Motordun ibilgailu guztiek eraman beharko dute eranskailua, auto, bi gurpileko ibilgailu, triziklo edo kuatriziklo, merkataritza-ibilgailu arin edo astun zein autobusa izan.
Eranskailu ofizialek Crit'Air hitza daramate goialdean, eremu ekologikoak bereizteko erabiltzen dena eremuetako sarrera-irteera puntuetan, esaterako. Ibilgailuan, bestelako derrigorrezko eranskailuen gisan, bistan eraman beharko da, Poliziak argi ikusteko tokian. Arauarekin batera doaz, nola ez, hura betetzen ez dutenentzako isunak ere.
Sei kategoria, koloreka
Sei kategoriatako eranskailuak daude Frantzian, kutsatze-mailaren arabera koloreka sailkatuta. Zirkulazio-baimenaren arabera ematen zaio kategoria bat edo beste auto bakoitzari.
Auto ekologikoenek bereizgarri berdea daramate, baina, gaur egun, ibilgailu elektrikoek baino ezin dezakete lortu bereizgarri hori.
Erregaiarekin dabiltzan ibilgailuetan 'garbienak' direnek eranskailu morea izango dute, 1 zenbakiduna, eta zenbat eta kutsatze maila handiagoa, zenbaki altuagoa duen eranskailua eramango dute: 2 (horia), 3 (laranja), 4 (gorri-morea) edo 5 (grisa).
1997a baino lehen matrikulatutako autoek eta 2000. urtea baino lehen matrikulatutako motozikletek ez dute bereizgarririk lortzeko modurik izango, eta, beraz, debekatuta izango dute gune horietan sartzea.
Hala ere, komeni da jakitea Emisio Baxuko Eremu bakoitzak bere arauak dituela. Baliteke zenbait tokitan zenbaki jakin batetik gorako bereizgarria duten ibilgailuek baimenik ez edukitzea, ordutegi-mugak indarrean egotea edo urtean aldi jakin batzuetan sartzeko baimena baino ez izatea, esaterako. Tokian tokiko neurriak hemen kontsulta daitezke.
Nola eskatu Crit'Air eranskailua?
Frantziako Estatuko nahiz atzerriko ibilgailuetarako bereizgarria Internetez eskura daiteke, helbide honetan (helbide ofizial bakarra). Autoaren datuak bete eta bertan jarritako helbidean jaso ahal izango da eranskailua, 5 euro baino gutxiago ordainduta (bidalketa gastuak barne).
Zure interesekoa izan daiteke
Olatu zuri gorriak Iruñea hartu du
Txupinazoarekin, lehertu da festa Iruñean eta ez du atsedenik hartuko datorren uztailaren 14ra arte. Urteroko ohiturei, gaur beste protagonista bat batu zaie: beroa. Festazaleek 40 graduko tenperaturekin abiatu dituzte 2026ko sanferminak.
Antzuola eta Urretxu artean piztutako baso-sutea kontrolpean dago
Gipuzkoako hiru parketako suhiltzaileak aritu dira Antzuolan 13:45ak aldera deklaratutako sutea itzaltzen. Sugarrak ordu batzuk geroago kontrolatu dituzte.
Kontrolatu dute Imarkoainen piztutako sutea
Lizarra, Azkoien eta Tafallako suhiltzaile etxeetako brigadek 15:30ak aldera lortu dute sutea kontrolpeak hartzea. Guztira 80 hektarea baino gehiago erre dira baso eta, batez ere, laborantza artean.
ELAk arreta euskaraz bermatzeko eskatu dio Osakidetzari
Oraindik hizkuntza ez dakiten langileak euskalduntzeko plana aldarrikatu du sindikatuak Osakidetzaren Gasteizko egoitzan.
Lesakako sanferminak hasi dira
Txupinaren jaurtiketak eman die hasiera Lesakako San Fermin jaiei astelehen honetan, 12:00etan. Jai-egitarauak 50 kultura-, kirol- eta jolas-jarduera baino gehiago biltzen ditu, datozen 6 eguneton burutuko direnak. Gaita jotzaileen, musika-banden eta txarangen ohiko soinuek herriko kaleak alaituko dituzte uztailaren 11ra arte, larunbata.
Arrautza frijituak, txistorra eta zapi gorria: Hasi da festa Iruñean
Urtero bezala, ohiko hamaiketakoak izaten dira uztailaren 6ko goizean, festei hasiera emateko zain. Mokadu sendoak beti ere, hau izango baita seguraski, eguneko otordu bakarra.
40 ikasleri ez diete, kautelaz, USaPen Euskarako nota zenbatuko
Auzitegiek arrazoia ematen ez badiete kasuaren funtsari buruz, nota horiek kontuan hartuko dira azkenean.
Asiron eta Chivite: "Jendeak asko goza dezala, baina errespetuz"
Joseba Asiron Iruñeko alkateak eta Maria Chivite Nafarroako presidenteak 2026ko sanferminetara hurbiltzeko deia egin diete herritarrei, jaiez eta hiriaz gozatzeko, baina "beti errespetuz".
Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza
Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka pertsonek Txistulari eta Gaitarien Bandaren doinuekin dantzan egin ahal izan dute.
3I/ATLAS izarrarteko kometa "Eguzkia baino askoz zaharragoa" dela ondorioztatu du astronomo talde batek
Aztarna kimiko espezifikoak neurtuz iritsi dira ondorio horretara, eta segur aski Eguzki sistematik kanpo sortu zela ere uste dute. Izarrarteko kometak eguzki sistemaren kanpoan sortu eta noizean behin eguzki sisteman sartzen diren izoztutako objektuak dira.