Espainiako sute-boladak nekazariak eta ekologistak batu ditu: "Sua neguan itzaltzen da mendiak garbituta"
Suteak prebenitzeko eta itzaltzeko operatiboen profesionalizaziorik eza eta prekarizazioa dira hainbat eragilek aipatutako beste faktore batzuk.
Pertsona bat A Ruan (Ourense) piztutako baso-sutea itzaltzeko lanetan. Argazkia: EFE
Abuztu honetan Espainian izaten ari den sute-boladak milaka hektarea erre eta hustu ditu. Horren aurrean, suhiltzaileek eta baso-agenteek sektorearen "prekarizazioa" salatu dute, eta nekazariek eta ekologistek, berriz, prebentzio handiagoa eskatu dute.
Horrela, UGT eta CSIF sindikatuetako arduradunek Europa Press agentziari egindako adierazpenetan, suteak prebenitzeko eta itzaltzeko operatiboen profesionalizaziorik eza eta prekarizazioa deitoratu dituzte. Ildo horretan esan dutenez, oraindik ez dago autonomia-erkidegorik baso-suhiltzaileen oinarrizko Legea aplikatzeko beharrezko izapideak egiten (lege hori 2024ko azaroan sinatu zuten, eta horretara egokitzeko urtebeteko aldi iragankorra eskaintzen zuen).
Horren harian, bai Ekologistak Martxan taldeak, bai SEO/BirdLife Espainiako Ornitologia Elkarteak, lan-baldintza duinak eskatu dituzte suteak itzaltzen dituzten langileentzat, eta hainbat neurri proposatu dituzte suteak saihesteko. Neurri horien artean, baso-masak kudeatzeko eredu bat dago, "nekazaritza eta basogintzako mosaiko bat" sortzen duena, eta hori posible da "oraindik bizirik dagoen landa-mundua dagoen eskualdeetan".
Greenpeacek zabaldu duenez, urtean 1.000 milioi euroko inbertsioa eginez gero, Espainiak 95.000 milioi euro aurrez ditzake sua itzaltzeko lanetan. Horren arabera, diru horrek 9,9 milioi hektarea kudeatu eta salbatuko lituzke, Portugalen edo Espainiaren ia bosten baten antzeko azalera.
Ildo beretik, Global Nature Fundazioak defendatu du badirela zenbait praktika, gero eta ezagunagoak, suteak saihesteko eta ekosistemak lehengoratzeko: abeltzaintza estentsiboa eta artzaintza.
Ekaitz lehorren denboraldia
Cristina Santín Biodibertsitatearen Ikerketarako Institutu Mistoko (IMIB-CSIC) ikertzaileak paisaiak Espainian izan dituen aldaketak aipatu ditu, eta herrialdea "inoiz baino berdeagoa" bada ere, klima-aldaketa dela-eta "lehorte eta beroaldi gehiago" izaten ari dela adierazi du, eta hori "suteetarako konbinazio ona" dela ohartarazi du.
Horri gehitu behar zaio Espainia ekaitz lehorren garaian dagoela, euririk gabeko ekaitz elektrikoak izaten diren sasoian alegia, eta tximistak deskargatzen direla lurrera edo zuhaitzetara. Era berean, giza faktorea aipatu du, suteak istripuek edo arduragabekeriek eragiten dituztelako edo gizakiek pizten dituztelako, zuzenean.
Galera naturalak alde batera utzita –besteak beste, Las Medulas parajekoa, Humanitatearen Ondarea–, sute-bolada honek hainbat zauritu eta hildako ere utzi ditu jada: Soto de Viñuelas urbanizazioan hipika batean lan egiten zuen 55 urteko gizon bat, Tres Cantosen (Madrilgo Erkidegoa); eta beste bi, 36 eta 37 urtekoak, Molezuelas de la Carballedako (Zamora) sutea itzaltzeko lanetan laguntzen ari ziren bi gizon. Oraingoz, Gaztela eta Leon eta Galizia (Ourense, gehienbat) dira suteek gehien jo dituzten autonomia erkidegoak.
Zure interesekoa izan daiteke
Gizon bat atxilotu dute Sarrigurenen, emaztea hiltzea eta ama larri zauritzea egotzita
Gertakariak Eguesibarrean (Nafarroa) jazo dira, arratsaldeko 19:30ak aldera.
Gaizki aparkatzeagatik jarritako isunak egiazkoak direla ziurtatu du Hendaiako Herriko Etxeak
Bidasoa eskualdeko hainbat bizilaguni isunak kobratzeko posta bidez bidalitako gutunak iruzurra zirela zabaldu zuen ostegunean Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak.
11 urteko zigorra ezarri diote gizon bati Bizkaian, bikotekide ohiaren etxera baimen gabe sartu eta hura bortxatzeagatik
Bikotekideak izan ziren sei urtez, nahiz eta ez ziren elkarrekin bizi. 2021eko azaroan neskak amaitutzat eman zuen harremana. Gizonak, ordea, kontaktuan jarraitzeko eskatu zion, eta 2021eko azaroaren 22ko goizean emakumearen etxera sartu zen, haren baimenik gabe, eta bortxatu egin zuen.
Baskoniak ehunka zaleren babesa jasoko du Valentzian
Baskoniaren mila jarraitzaile inguru joan dira Valentziara 2026ko Errege Kopa dela eta. Eguraldia lagun, giroa ezin hobea da Baskoniako zaleen bilgunea den "Araba Etxean".
65 urtetik gorako pertsonen artean alkohol eta psikofarmakoen kontsumo handiaz ohartarazi du Eusko Jaurlaritzak
Osasun Publikoaren eta Adikzioen Zuzendaritzak egindako txosten batek agerian jarri duenez, EAEko gizonen ia % 40k egunero kontsumitzen dute alkohola, eta emakumeen artean gora egin du lo-eragileen eta lasaigarrien erabilerak.
8 urteko kartzela-zigorra Legorretan kontrako norabidean zihoala hiru pertsonaren heriotza eragin zuen gidariarentzat
Akusazioek eta defentsak akordioa adostu dute, eta akusatuak erruduna dela onartu du. Hori dela eta, ez da beharrezkoa epaiketarekin jarraitzea. Ostiral honetan Gipuzkoako Auzitegian egindako saioan, auzipetuak barkamena eskatu die biktimen sendiei, malko artean.
Bost pertsona atxilotu dituzte Iruñean, emakume etorkinak prostituitzera behartzeagatik
Emakumeak haien jatorrizko herrialdeetan erakartzen zituzten, “lan-kontratu erakargarriak” eskainiz; Nafarroara iritsitakoan, baina, mehatxatu egiten zieten eta prostituitzera behartzen zituzten.
Gizon batek 10 urteko semea hil du eta emaztea larri zauritu du bart Tenerifen
Guardia Zibilak tiroz hil du ustezko hiltzailea, agenteei matxete batekin mehatxatu ostean.
Aturri ibaiak gainezka egin du Baionan
Aturri ibaiak gainezka egin du ostegun honetan Baionan. Azken egunetan pilatu den euriak eta itsasgorak bat egin dutenean, goizeko zein arratsaldeko seiak bueltan, ibaia bere bidetik irten da. Goizean urak eragin dituen eragozpenak ikusita, arratsalderako Baionako Herriko Etxeak zentzuz jokatzeko eta ibai ingurura ez hurbiltzeko deia egin badu ere, azkenean ez da eragozpen nabarmenik egon.
Zabaldu dute Zumaia eta Getaria arteko errepidea, olatu handiengatik itxita egon ostean
Itsasgora izan den unean egon da itxita, Pedro denboraleak eragin dituen olatu handiengatik. Ostiral goizeko itsasgoraren garaian ere, 05:00etatik 07:00etara, 4 metro inguruko olatuek joko dutela itsas-bazterra espero da.