Memoria eta erreparazioa: iraganeko krimenengatik hainbat Estatuk egindako barkamen keinuak
Hainbat Estatuk ofizialki onartu dituzte genozidioak, abusu kolonialak eta giza eskubideen urraketak, besteak beste, Alemaniak, Herbehereek, Belgikak eta Estatu Batuek barkamena eskatu dute. Gernikaren kasuan bezala, komunitateak sakonki markatu zituzten gertaerak izan ziren.
Indigenak beren eskubideak errespetatzearen aldeko manifestazioan. Argazkia: EFE
Alemaniak, Herbehereek, Belgikak, Estatu Batuek eta beste estatu batzuek barkamena eskatu dute genozidioengatik, abusu kolonialengatik eta giza eskubideen urraketengatik, memoriaren eta erreparazio sinbolikoaren garrantzia azpimarratuz.
Keinu horiek oroimenak eta erreparazio sinbolikoak gero eta garrantzi handiagoa dute, nahiz eta komunitate askok barkamen formaletatik haratagoko neurri eraginkorrak edo konpentsazioak ere eskatzen dituzten.
Jarraian, kasu nabarmenetako batzuk azalduko ditugu:
Ameriketako Estatu Batuak
Barkamena eskatu zuen afroamerikar komunitateei egindako esperimentu medikoengatik, Tuskegee kasu.
Herri indigenen aurkako erasoak eta diskriminazio sistematikoa aitortzea.
1940ko hamarkadan Guatemalan egindako esperimentu medikoengatik barkamena eskatu zuen, non zientzialari estatubatuarrek gonorrea eta sifiliarekin nahita infektatu zituzten ia 700 pertsona, presoak eta gaixo mentalak barne, haien baimenik gabe.
Alemania
Barkamena eskatu zuen Namibiako Herero eta Nama herrien aurkako genozidioagatik (1904-1908).
Alemaniako Ekialdeko Afrikaren garaian Tanzanian izandako abusu kolonialak aitortzea.
Namibian 1.100 milioi euroko garapen-funtsarekin konpromisoa.
Roman Herzog Alemaniako presidenteak gutun bat bidali zien 1997an Gernikako aire-erasotik bizirik atera zirenei, alemaniarrek aire-erasoan izandako "inplikazioa" aitortuz, eta barkamena eta "adiskidetzea" eskatu zien.
Gainera, Alemaniako gobernuak hiru milioi marko jarri zituen Gernikako kiroldegia egiteko.
Herbehereak
Barkamena eskatu zuen Rawagede sarraskiagatik Indonesian, bere domeinu kolonialean.
Indonesian 1945 eta 1949 artean egindako beste indarkeria batzuen aitorpena.
Australia
Barkamena eskatu zien herri indigenei haurrak beren familietatik bortxaz banatzeko politikengatik ("Stolen Generations").
Zure interesekoa izan daiteke
AEBk Israel uzteko eskatu die herritarrei, Iranek Ekialde Hurbilean egin ditzakeen erasoen beldur
Trumpek asteak daramatza Irani eraso egiteko mehatxua egiten, programa nuklearra mugatzeko akordiorik lortzen ez bada; Teheranek, berriz, helburu baketsuak baino ez dituela dio. Marco Rubio AEBko Estatu idazkaria Israelera joango da datorren astean, Netanyahuren Gobernuarekin biltzeko.
Clintonek dio ez zekiela ezer Epsteinen delituei buruz eta ez zuela "ezer txarrik" egin
Hillary Clinton emazteak atzo egin bezala, AEBko presidente ohiak telematikoki deklaratu du Jeffrey Epsteinekin zuen harremanaren berri emateko. Kongresuko ikerketa batzorde baten aurrean lekukotza ematera deitu duten AEBko lehen presidente ohia da.
Pakistanek gerra deklaratu dio Afganistani, eta Kabul bonbardatu du
Bi herrialdeek informazio kontrajarria eman dute erasoen emaitzei buruz, baina biktimak ehunka dira dagoeneko. Talibanen Gobernuak ziurtatu du, edozein erasori aurre egiteko prest dauden arren, beren azken helburua dela Pakistanekin duten krisiaren inguruan negoziatzea eta konponbide bat bilatzea. Handik ordu gutxira, baina, beste erasoaldi bat abiatu dute.
Europako Batzordeak iragarri du behin-behinean aplikatuko duela EB-Mercosur akordioa
Ursula von der Leyenek gogorarazi duenez, “akordioa ezin izango da erabat burutu Europako Parlamentuak bere onespena eman arte”.
Netflixek Warner erosteko borroka utzi du Paramountek beste eskaintza bat egin ostean
Enpresak azaldu duenez, Paramounten azken eskaintza berdintzeko behar zen prezioarekin, Warner Brosekin zuen akordioa "dagoeneko ez da finantzarioki erakargarria", eta, beraz, uko egin dio aste honetan eskaintza hobetu duen Paramounten zenbateko berbera eskaintzeari.
Hillary Clintonek ukatu egin du Kongresuaren aurrean Epstein ezagutzen zuela
Bill Clinton AEBko presidente ohiaren emazteak Epstein kasua ikertzen ari den batzordeari —errepublikanoek gehiengoa dute— egotzi dio "arreta desbideratu" nahi izatea eta Donald Trump presidentearen jokabideak "estaltzea". Fokua Trumpengandik aldentzeko deitu dutela deklaratzera esan du.
Ukrainak eta AEBk bilera amaitu dute, Errusiaren parte-hartzerik gabe, gerraosteko berreraikuntzan oinarrituta
Genevako bilera hiru aldekoa izatea espero zen, errusiar ordezkaritza batekin, gatazka armatua amaitzeko moduari buruzko eztabaidetan aurrera egiteko. Hiru aldeko hurrengo bilera martxoaren hasieran izango dela aurreikusita dago.
Ipar Koreak kongresua itxi du armategi nuklearra handitzeko promesarekin
Kim Jong-unek ateak zabalik utzi ditu Washingtonekin dituen harremanak hobetzeko, betiere, AEBek Pyongang estatu nuklear gisa onartzen badute. Gainera, alderdian duen lidergoa berretsi du.
Kubak AEBtik ateratako ontzi bateko lau kide hil ditu, AEBk "helburu terroristak" zituelakoan
Marco Rubio AEBko Estatu idazkariak Kubari ohartarazi dio ikertu egingo dutela zer gertatu zen, eta horren arabera erabakiko dutela nola jokatu.
Venezuelako petrolio gordina Kubako sektore pribatuari saltzeko aukera emango du AEBk
Transakzioak baimentzeko, lehengai hori saldu eta merkaturatzeko ezarritako murrizketa batzuk bete beharko dira; esaterako, salmenten diru-sarrerak Washingtonek kontrolatutako kontu batean uztea.