Ostiral gaua izango da Pertseidak ikusteko gaurik aproposena
Pertseidak edo Done Laurendiren malkoak ostiral honetan, abuztuak 12, ikusi ahal izango dira argien, eta, aurreko urtekoekin alderatuta, aurtengo izar iheskorrak bost aldiz biziagoak izango dira. Eguraldiaren iragarpenaren arabera, zerua oskarbi egongo da. Horrenbestez, ostegunean bezala, izar-jasa ikusteko aukera paregabea egongo da ostiral gauean.
Urtero ikus daitekeen fenomenoa da. Sasoi horretan, ‘Swift-Tuttle’ izeneko kometak utzitako hautsa zeharkatzen du Lurrak. Meteoro txiki horiek abiadura handian sartzen dira atmosferan, eta, ondorioz, izar iheskorrak sortzen dira.
Orduro 100 meteoro ikusi daitezke normalean, baina zientzialariek egin dituzten iragarpenen arabera, aurtengo Pertseidak biziagoak izango dira. Horrela ba, orduko 500 meteoro inguru ikusi ahal izango direla iragarri du Andaluziako Astrofisika Institutuak (IAA-CSIC).
Swift-Tuttle kometa 133 urtetik behin hurbiltzen da Eguzkira, eta bertatik gertu igaro zen azken aldia 1992ko abenduan izan zen. "Lurrak horren orbita zeharkatzen duen bakoitzean, Swift-Tuttle kometa berotu egiten da eta hauts partikulak uzten ditu bere atzetik”, azaldu du Alejandro Sanchez ikerlariak.
Kometak uzten dituen hauts partikula horiek oso txikiak dira, eta askok harea-pikor baten tamaina dute. Hala, Lurrarekin topo egiten dutenean, 210.000 kilometroko abiaduran sartzen dira lurrazaleko atmosferan.
Talka horrek, segundo batean 5.000 gradutara hel daitezkeen muturreko tenperatura altuak eragiten ditu. Arrazoi horregatik, atmosferan sartutako hauts partikulak desegin eta argi-distirak sortzen dira (izar iheskorrak).
Izar-jasak ikusteko aukerak
Orokorrean, Pertseiden izar-jasarekin gozatu ahal izateko toki ilun bat aukeratzea komeni da, baina ilargiak behaketa hori oztopatuko du aurten. Horrenbestez, Done Laurendiren malkoak ikusteko aholkuak ematen dituzten giden arabera, abuztuaren 12tik 13ra bitarteko gauean, goizaldeko 02:00etatik aurrera, izango da izar iheskorrak ikusteko unerik onena.
Pertseidak ikusteko ez da teleskopiorik edo bestelako tramankulurik erabili behar, gure begiekin nahikoa da. Lekurik aproposenak hiriguneetatik eta herrietatik urrun daudenak dira.
Zure interesekoa izan daiteke
Ertzaintzak 65 urtetik gorako pertsonen 11.976 biktimizazio erregistratu zituen 2025ean
Biktimizazio mota hauen erdia baino gehiago 50.000 biztanletik gorako udalerrietan kontzentratu ziren.
'Euskaltzaleon Martxak' euskaltzale guztiak batu nahi ditu ekainaren 13an Iruñean
Aldarrikapena eta ospakizuna uztartuko ditu jardunaldiak, "euskaraz bizitzeko baldintzak eskatzeko eta euskaltzale izatearen harrotasuna balioan jartzeko".
Gurutzaontzian hantabirusak kutsatutako hiru pertsonak Herbehereetara ebakuatuko dituzte
Espainiako Osasun Ministerioak adierazi duenez, pertsona horiek ebakuatu ondoren, "ez litzateke egongo arrazoi klinikorik" Kanariar Uharteetan eskala egiteko, Cabo Verde eta Uharteen arteko bidean "kasu sintomatiko berririk agertu ezean".
Seaskako ikasleek desobedientziara joko dute eta euskaraz erantzungo dute baxoko matematikako azterketa
Baionan dagoen Bernat Etxepare lizeoan egin duten agerraldian, Seaskako ikasleek iragarri dute desobedientziara joko dutela eta ekainaren 12an egin behar duten baxoko matematikako azterketa euskaraz egingo dutela. Azterketa guztiak frantsesez egitera behartuta daude, eta aspalditik ari dira baxoa euskaraz egiteko aldarrikapenarekin. Momentuz baina, ez dute aurrerapausorik lortu. Euskal gizarteari babesa eskatu diote, eta besteak beste, igandean Herri Urratsen izango diren mobilizazioetara batzeko deia egin dute.
Iñigo Urkulluk eta Patxi Lopezek Garaikoetxea gogoratu dute, zendu berritan
Lehendakari biek doluminak eta esker ona adierazi dituzte Carlos Garaikoetxea zendu ondoren. Iñigo Urkulluk adierazi du beretzat "gertukoa" zela Euskadiri buruzko planteamentuetan. Lopezek, berriz, "erreferentea" dela esan du.
Lekuko batek adierazi du Maialenen ustezko hiltzailea “noraezean" zebilela eta biktimari “familia aurka jartzea" leporatzen ziola
Maialenen hilketaren epaiketaren bigarren egunean, hainbat lekukok deklaratu dute. Maialen maiatzaren 27an hil zuen omen bikotekideak, Gasteizko hotel batean, 13 labankada emanda. Akusazioek diote hiltzeko asmoz jardun zuela, eta 45 urteko espetxe-zigorra eskatu dute. Defentsak, berriz, "errealitatetik deskonektaturik" zegoela alegatzen du.
Epaileak ikertu gisa deitu du El Bocaleko pasabidearen diseinatzailea
Egitura diseinu eta eraikuntza akatsen ondorioz erori izana posible dela adierazi du epaileak bere autoan. Ingeniariak ekainaren 5ean deklaratuko du.
OMEk baieztatu egin du bi hantabirus kasu izan direla gurutzaontzian, eta zazpi kasu aztertzen ari dira
Hiru bidaiari hil dira hantabirusak jota, eta laugarren bat zainketa intentsiboetan dago. 23 nazionalitatetako 149 lagun (88 bidaiari) zeramatzan itsasontzia Argentinatik irten zen martxoaren 20an, Cabo Verderantz. Egun, han jarraitzen du, Kanaria Handian edo Tenerifen lehorreratzeko zain. OMEk uste du gaixo eta hildakoak gurutzaontzitik kanpo infektatu zirela.
Zer da hantabirusa, karraskariek transmititzen duten eta gaixotasun larriak eragin ditzakeen birusa?
Martxoaren 20an Ushuaiatik (Argentina) abiatu zen gurutzaontzi batean agerraldi bat izan da, eta dagoeneko hainbat hildako utzi ditu. Agerraldiak gaixotasun zoonotiko horren gainera eraman du fokua.
Pertsona bat zauritu da BI-10 errepidean, Bilbon, istripu baten ondorioz
Ezbeharra Errekalde parean gertatu da, Galdakaorako noranzkoan, eta hiru erreietako bi itxi dituzte. Hala ere, 07:00ak aldera errepidea erabat zabaldu dute.