Klima aldaketa
Gorde
Kendu nire zerrendatik

2 °C-tik gorako berotzeak bizitza eragotziko luke munduko biztanleria osoaren erdia hartzen duten lurretan

Ikerketa zientifiko baten arabera, langa hori igarota muturreko tenperatura altuak eta hezetasun maila handia egongo lirateke, eta, ondorioz, bizi baldintzak jasangaitzak izango lirateke Pakistanen, Indian, Txina ekialdean eta Saharaz hegoaldeko Afrikan bizi diren 4.000 milioi lagunentzat.
Arrantzale bat lehortutako gune batean, Amazonian (Brasil).
Arrantzale bat lehortutako gune batean, Amazonian (Brasil). EFE

Munduko batez besteko tenperatura bi gradu baino gehiago igoko balitz, hainbat eskualdetako baldintzak ez lirateke biziarekin bateragarri izango. Hala ohartarazi du berotzeak giza osasunean izan litzakeen ondorioak ikertu dituen azterlan zientifiko batek. Ikerketaren arabera, tenperatura langa hori gaindituz gero, Pakistanen, Indian, Txina ekialdean eta Saharaz hegoaldeko Afrikan —4.000 milioi pertsona bizi dira gaur egun bertan, bestela esanda, biztanleriaren erdia— ez legoke bertan bizitzeko baldintza egokirik. 

Pennsylvaniako Unibertsitateko (AEB) hainbat departamentutako zientzialariek egin dute ikerketa, eta AEBko Zientzien Akademia Nazionalaren Proceedings aldizkarian kaleratu. Ikerlariek tenperatura globala 1,5 eta 4 gradu artean igotzeak osasunean dituen ondorioak aztertu dituzte, gizakiok jasan ditzakegun bero eta hezetasun mailak non gainditzen diren argitzeko.  

Ehunka esperimentu egin ostean, giza gorputzak jasan ditzakeen gehienezko tenperatura eta hezetasun mailak zein diren zehaztu dute (gorputzeko tenperatura 35 ºC-tik behera mantentzeko gai izateko baldintzez ari dira): 31 ºC eta % 100eko hezetasun maila, betiere pertsona gaztea eta osasuntsua izanda. Izan ere, bi baldintza horiek aldatuz gero, bizirautea zailagoa da. Hori horrela, tenperatura eta hezetasun maila horretatik gora bizia gero eta zailagoa da. 

"Bero egiten duenean, gizakiok izerdia bota eta odol gehiago ponpatzen dugu azalera gorputzeko tenperatura egonkor mantentzeko. Bero eta hezetasun maila jakin batetik aurrera, baina, gorputzak ezin ditu doikuntza horiek egin eta gorputzeko tenperatura igotzen hasten da. Bere burua freskatzeko modua arin topatzen ez badu, pertsona horrek bero kolpea edo bihotzekoa jasan dezake", azaldu du Harry Kenney Pennsyvaniako Unibertsitateko Fisiologia irakasle eta ikerketaren egileetako batek. 

Orain arte, muga horiek hainbat orduz bakarrik gainditu dira Asiako hego-ekialdean eta Ekialde Hurbilean, eta bihotzekoak, intsolazioak eta baldintza klimatikoekin lotutako osasun arazoak egon dira. 

Bada, ikerketaren arabera, tenperatura 2 gradu baino gehiago igotzen bada, munduko hainbat txokotan ezingo da bizi, muturreko tenperaturak eta hezetasun maila altua tarteko: hala nola, Pakistanen eta Indiako Indus ibaiaren haranean (2.200 milioi biztanle), Txina ekialdean (1.000 milioi biztanle) eta Saharaz hegoaldeko Afrikan (800 milioi biztanle). 

Zientzialariek ohartarazi dutenez, eskualdeotako errenta maila txikia edo ertaina da, eta, beraz, biztanleriaren gehiengoak ez du beroari aurre egiteko neurri eraginkorrik (aire girotua, esaterako). 

Agertoki makurrago batean, hots, tenperatura 3 gradu igoko balitz, egoera berdintsuan leudeke Hego Amerika eta AEBko ekialdeko kostaldea eta erdialdea

Hori horrela, tenperatura globalaren igoera 2 gradutik behera mantentzearen beharra azpimarratu dute ikerketaren egileek. 

Zure interesekoa izan daiteke

baxoa seaska ikasleak  bernat etxepare
18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Seaskako ikasleek desobedientziara joko dute eta euskaraz erantzungo dute baxoko matematikako azterketa

Baionan dagoen Bernat Etxepare lizeoan egin duten agerraldian, Seaskako ikasleek iragarri dute desobedientziara joko dutela eta ekainaren 12an egin behar duten baxoko matematikako azterketa euskaraz egingo dutela. Azterketa guztiak frantsesez egitera behartuta daude, eta aspalditik ari dira baxoa euskaraz egiteko aldarrikapenarekin. Momentuz baina, ez dute aurrerapausorik lortu. Euskal gizarteari babesa eskatu diote, eta besteak beste, igandean Herri Urratsen izango diren mobilizazioetara batzeko deia egin dute.

GRAFCAV2879. VITORIA, 05/05/2026.- Este martes se ha celebrado en la Audiencia Provincial de Álava la segunda sesión del juicio con jurado popular contra el presunto asesino de Maialen Mazón, la mujer de 32 años que estaba embarazada de gemelos en el momento de su asesinato en mayo de 2023. EFE/ L. Rico
18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

Lekuko batek adierazi du Maialenen ustezko hiltzailea “noraezean" zebilela eta biktimari “familia aurka jartzea" leporatzen ziola

Maialenen hilketaren epaiketaren bigarren egunean, hainbat lekukok deklaratu dute. Maialen maiatzaren 27an hil zuen omen bikotekideak, Gasteizko hotel batean, 13 labankada emanda. Akusazioek diote hiltzeko asmoz jardun zuela, eta 45 urteko espetxe-zigorra eskatu dute. Defentsak, berriz, "errealitatetik deskonektaturik" zegoela alegatzen du.

FOTODELDÍA Praia (Cabo Verde), 04/05/2026.- El crucero holandés MV Hondius se encuentra anclado frente a la costa de la ciudad de Praia, en la isla de Santiago, Cabo Verde, este lunes, tras la muerte de tres personas a bordo a causa de un síndrome respiratorio agudo. La Organización Mundial de la Salud (OMS) informó de un caso confirmado y cinco casos sospechosos adicionales de infección por hantavirus en el buque que navega en el océano Atlántico. Tres de los afectados han fallecido y uno se encuentra actualmente en cuidados intensivos en Sudáfrica. EFE/ Elton Monteiro
18:00 - 20:00
ZUZENEAN
Duela  min.

OMEk baieztatu egin du bi hantabirus kasu izan direla gurutzaontzian, eta zazpi kasu aztertzen ari dira

Hiru bidaiari hil dira hantabirusak jota, eta laugarren bat zainketa intentsiboetan dago. 23 nazionalitatetako 149 lagun (88 bidaiari) zeramatzan itsasontzia Argentinatik irten zen martxoaren 20an, Cabo Verderantz. Egun, han jarraitzen du, Kanaria Handian edo Tenerifen lehorreratzeko zain. OMEk uste du gaixo eta hildakoak gurutzaontzitik kanpo infektatu zirela.

Gehiago ikusi
Publizitatea
X