Delituak % 3,4 igo dira EAEn, indarkeria matxista ia % 7 eta sexu-askatasunaren aurkako erasoak % 24
Euskal Autonomia Erkidegoan (EAE) 138.180 delitu izan ziren 2023an, 2022an baino % 3,48 gehiago; horietatik % 80 aurrez aurre egindakoak izan ziren, eta % 20 teknologia berrien bidez.
Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak Euskadiko delinkuentzia-memoria argitaratu du gaur, Ertzaintzaren eta 15.000 biztanletik gorako udalerrietako udaltzaingoen datuekin.
Euskadin egin ziren delitu gehienak, bai aurrez aurre (% 57), bai teknologia berrien bidez (% 93 baino gehiago), ondarearen aurkakoak izan ziren, hau da, lapurretak, indarkeriaz zein larderiaz egindakoak, kalteak eta iruzurrak, besteak beste.
Aldiz, larritasun handieneko arau-hauste penalak, pertsonen aurkakoak (lesioak, indarkeria fisiko eta sexual mota guztiak, hertsapen eta mehatxuak), aurreko urtean delitu presentzialen % 11 eta ziberdelituen % 3,5 izan ziren.
Lapurretak, ohikoenak
Delituen portzentaje handiena lapurretak dira (% 32); ondoren, indarkeriaz egindako lapurretak (% 9,5), kalteak (% 8,7), ondarearen aurkako beste delitu batzuk (% 2,8), indarkeriaz eta larderiaz egindako lapurretak (% 2,5) eta aurrez aurreko iruzurrak (% 1,9).
Bestalde, txostenaren arabera, 6.572 emakumek pairatu zuten indarkeria matxista, aurreko urtean baino ia % 7 gehiagok. Bikotekideek edo bikotekide ohiek eragindako indarkeriarekin lotutako 4.818 delitu eman ziren (+% 6,9); 1.110, senide edo bizikide batek eraginda (-% 0,4); eta 644, sexu-askatasunaren aurkakoak (+%23,8).
Sexu-askatasunaren aurkako delituak % 24 areagotu dira
Sexu-askatasunaren aurkako delituen kasu zehatzean, igoera hain handia izan da, 'bai bakarrik da bai' izeneko legearen arau-aldaketak eta gizarte-kontzientzia handitzeak salaketak areagotzea ekarri dutelako, txostenak azaldu duenez.
Emakumeen aurkako indarkeriak egile ezaguna du gehienetan, eta horregatik, txostenak dioenez, argitze-tasa oso handia da, % 83koa 2023an.
Iaz 45.825 pertsona erruztatu, atxilotu edo ikertu ziren, % 4,56 gehiago. Horietatik 80 homizidioagatik eta haien formengatik izan ziren, 21.009 ondarearen aurkako delituengatik eta 729 sexu-askatasunaren kontrakoengatik.
Guztira, zazpi hilketa izan ziren, aurreko urteko kopuru berbera.
Gero eta ziberiruzur gehiago
Memoriaren ziberdelituen kopurua ezin da 2022koekin hertsiki alderatu, urte horretan Ertzaintzak salatutakoak bakarrik bildu baitziren. 2023an, 27.707 zenbatu ziren, eta horien % 90 ziberiruzurrak izan ziren; ondoren, ziberfaltsifikazioak eta zibermehatxuak, % 6 baino ez.
Gorrotoari dagokienez, txostenak bildutako aurreneko datuak baino ez ditu jasotzen, beherakada adierazten dutenak. Gehienak, % 67,8, arrazakeriagatik edo xenofobiagatik eman dira; ondoren, sexu-nortasunarekin (% 14,1) eta orientazio politikoarekin (% 7,6) lotutakoak datoz.
Zure interesekoa izan daiteke
Gaur goizean hasiko da Maialen Mazonen ustezko hiltzailearen aurkako epaiketa
Hilaren 15era arte dago programatuta, eta herri epaimahaia osatuko duten herritarrak aukeratuta hasiko da. Akusazioek 45 urteko kartzela zigorra eskatzen dute ustezko hiltzailearentzat, Zigor Kodeak baimentzen duen zigorrik handiena.
Gorpu bat agertu da Zaratamoko Arkotxa auzoan, errepide ondoan
Igande arratsaldean aurkitu dute gorpua, abandonatutako hainbat industria-pabiloiren ondoan. Ertzaintzak ikerketa abiatu du gertatutakoa argitzeko.
Israelek "nazioarteko zuzenbidea urratu" duela salatu dute Iruñean
Elkarretaratzean, atxilotutako bi ekintzaileak askatzeko eta ontziei Gazara iristen eta laguntza humanitarioa ematen uzteko eskatu dute, besteak beste.
Putzu handiak egin dira Jundizko industrialdean euriteen ondorioz eta urak trenbidea zein errepideak hartu ditu
Iluntzean Gasteizen bota duen erauntsiak putzu ikaragarriak sortu ditu Jundizko industrialdean. Irun eta Madril lotzen dituen trenbideko zati bat urak hartu du. Industrialdeko errepideak ere hartu ditu urak, eta ibilgailuak kontu handiz igaro behar izan dute bertatik.
1.500 emakumek erasoak jasan dituzte Euskadin martxora arte, % 69,4k bikotekideek edo bikotekide ohiek eragindakoak
Delitu motaren arabera sailkatuta, ugaritu egin da familia barruko indarkeria —ez ditu bikotekideak edo bikotekide ohiak kontuan hartzen—. Guztira, 298 biktima izan dira martxora arte, hau da, aurreko urtean baino % 11,6 gehiago, Emakumearen Euskal Erakundeak (Emakunde) bildutako datuen arabera.
Astelehenean epaituko dute Baionako bestetan Eric Courdyren hilketagatik auzipetutako Jerome Verin boxeolari ohia
2024ko uztailaren 11n, Baionako bestetan, Eric Courdyri eraso egin zion Jerome Verin boxeolari ohiak, eztabaida baten ostean, autobus geraleku batean. Sei egun koman eman ondoren hil zen Courdy.
Foruzaingoak aisiarako bederatzi lokal erregistratu ditu Iruñerriko bost udalerritan
Operazioan, 20 akta ireki dituzte, drogak konfiskatzeagatik, eta hiru pertsona salatu dituzte, erresistentzia eta desobedientzia egotzita, eta beste bi, debekatutako armak eramateagatik.
Muskizen piztutako sutearen ondorioz 40 familia urik eta gasik gabe daude
Udalak behin-behineko komun batzuk jarri dizkie kalean, eta kiroldegira joan behar dute garbitasunetarako. Oinarrizko zerbitzu horiek lehenbailehen berreskuratzeko, buru-belarri ari dira lanean. Sua garajean hasi zen, eta Ertzaintzak gertatukoa ikertzen jarraitzen du.
Leon XIV.a aita santuak lehendakaria hartuko du Vatikanoan maiatzaren 13an
Egun horretan egingo den audientzia orokorrera gonbidatu du. Eusko Jaurlaritzaren arabera, balio handiko topaketa izango da, eta Euskadik nazioartean duen presentzia instituzionala indartuko du.
72 urteko mendizale bat hil da Serantesen
Bizkaiko mendiaren hegal batean aurkitu zuten hilda, hainbat orduz haren bila aritu ondoren.