Copernicusek CO2 eta metano isurketa antropogenikoak monitorizatu ahal izango ditu ia denbora errealean
Atmosfera Zaintzeko Copernicus Zerbitzuak (CAMS) astearte honetan iragarri duenez, karbono dioxidoaren (CO2) eta metanoaren (CH4) isurketa antropogenikoak monitorizatzeko tresna berri bat lantzen ari da. Hala iragarri du Klima Aldaketari buruzko Nazio Batuen XXVI. Konferentzian (COP26), Glasgowen (Erresuma Batua).
Aurkezpenean, Copernicuseko ordezkariek adierazi dute zientzialariek CO2 eta CH4 emisioak neurtu ahal izango dituztela, "aurrekaririk gabeko zehaztasun eta xehetasunekin eta ia denbora errealean".
Sateliteek atmosferako CO2 kontzentrazioen aldaketak neurtzen dituzten arren, neurketa hauek karbonoaren ziklo naturalaren aldaketekin lotuta daude nagusiki, baso-suteek edo fotosintesiak sortutakoak kasu.
Oraindik ez da posible izan iturri antropogenikoen emisioak modu isolatuan kalkulatzea, hau da, giza jardueren ondorioz isuritako gasak. CO2MVS zerbitzu berriak "aldaketa iraultzailea" ekarriko du klima-aldaketaren aurkako borrokan; izan ere, planeta osoa espaziotik egun gutxi batzuetan monitorizatzea ahalbidetuko du, baita karbono dioxidoaren eta metanoaren iturri isolatuak aurkitzea ere, hala nola zentral elektrikoak eta erregai fosilen ekoizpen plantak. Eskualde-mailako datu zehatzak ere eman ahal izango ditu, eta hala, tokian tokiko murrizketa-helburuetara begira aztertu isurketak.
Proiektua ez da Copernicusena soilik; izan ere, Europako Batzordearen ordezkari gisa parte hartzen duen Epe Ertainerako Aurreikuspen Meteorologikoen Europako Zentroaren (CEPMPM) bidez ezartzen da, eta Europar Batasunak finantzatzen du. Gainera, beste erakunde eta aditu batzuekin lankidetzan dihardu, hala nola Europako Espazio Agentziarekin (AEE) eta Satelite Meteorologikoak Ustiatzeko Europako Erakundearekin (EUMETSAT).
Copernicusek aurreikusi du CO2MVS "2026an erabat operatibo" egongo dela. Hala izatekotan, ekimena garaiz iritsiko da Pariseko Akordioan parte hartzen duten herrialdeen berotegi-efektuko gasen emisioen munduko bigarren inbentarioan parte hartzeko, 2028an amaituko dena.
Zure interesekoa izan daiteke
Idahoko tiroketaren osteko izua: bideo batek jendea oihuka ihesi erakusten du
Auto batetik grabatutako irudietan hainbat pertsona korrika ihesi hasten diren unea ikus daiteke, tiroketa baten berri izan ostean. Gutxienez hiru pertsona hil dira, eta beste bi zauritu. Ustezko erasotzailea bertan hilda aurkitu dute.
Trumpek bertan behera utzi du Iranen aurkako erasoa, eta berehalako akordioa eskatu dio Teherani
AEBko presidenteak esan du erasoaldia bertan behera utzi duela, akordio baterako oinarriak adostu ostean, eta negoziazioek porrot eginez gero, "Bigarren Mundu Gerratik ikusi gabeko" indar militarra erabiliko duela ohartarazi du.
Haize bolada bortitzek hainbat sute elikatzen jarraitzen dute Atenaseko eskualdean
Hiriburutik 60 kilometro ipar-mendebaldera dagoen Porto Germenon sugarren kontra ari dira suhiltzaileak. Haizea da etsairik handiena une honetan; izan ere, bolada bortitzek sugarrak elikatu dituzte, eta egoera kritikoa da herrialde osoan.
Europar Batasunak premiazko bilera egingo du asteartean Ceutako migrazio krisia aztertzeko, barne ministroak bilduta
EBko Kontseiluaren buru den Irlandak ezohiko bideokonferentzia deitu du, Pedro Sanchezek eta Europako beste 22 liderrek idatziz eskatu ostean.
EBko 22 estatuk Ceutako migrazio krisiaren aurrean erantzun bateratua eskatu dute
Italiak eta Danimarkak bultzatutako gutunean, EBko Barne ministroen ezohiko bilera eskatu dute kanpo-mugen kontrola indartzeko, eta ohartarazi dute erregularizazio masiboek "erakarpen-efektua" izan dezaketela.
Von der Leyenen ustez, Europako mugen kontrola "are gehiago indartu behar da"
Europako Batzordeko presidenteak ohartarazi duenez, "adi egon behar dugu sarbide kritiko guztietan, eta agintari guztien arteko koordinazio estua izan". Era berean, “ikasgaien azterketa-prozesu bat" abiatzeko eskatu du, "Europaren erresilientzia hobetzeko".
Hamasek armagabetzeko akordioa berretsi du, baina Israel Gazatik erretiratzea jarri du baldintza gisa
Testuinguru horretan, talde palestinarrak berretsi du ez duela bere esku dagoen armamentua entregatuko Israel Gazako Zerrendatik erretiratu baino lehen.
AEBk Kuwaiten duen base militar baten aurkako erasoa aldarrikatu du Iranek
Irakeko Gobernuak ukatu egin du bere lurraldearen barruan erasoak baimendu izana, Estatu Batuetako presidenteak aste honetan ziurtatu ostean Saudi Arabiarekin batera eta Irakekin koordinatuta egin zituztela erasoak. Bestalde, Itsaso Gorria babesteko nazioarteko koalizio baten sorrera iragarri du Saudi Arabiak.
AEBk eta Saudi Arabiak Iranen aldeko miliziei eraso egin diete Iraken, drone bidezko eraso baten ondoren
Bonbardaketek Herri Mobilizazioaren Indarretako 20 kide hil eta 32 zauritu dituzte gutxienez, eta Irakek larrialdiko bilera deitu du tentsioak gora egin duelako.
Fujimorismoa itzuli da: Keiko Fujimorik presidente karguaren zina egin du
Alberto Fujimori presidente ohiaren (1990-2000) alabak laugarren saiakeran lortu du presidente izatea. Aurreko hauteskundeetan bigarren itzulian galdu zuen. Azken hamarkadan herrialdeak bizi izan duen ezegonkortasun politikoari aurre egin beharko dio, eta gobernatzeko akordioak lortu beharko ditu, ez baitu eta gehiengo osorik. Gainera, Keiko Fujimorik Trumpengana gerturatzeko asmoa duela iragarri du, eta horrek aldaketa ekar dezake politikan, Peruko ekonomiaren bazkide nagusia Txina baita.