Donald Trump errepublikanoa, AEBko 47. presidentea
Donald Trump errepublikanoak AEBko presidente kargua zin egin eta hartu du bigarrenez, 78 urterekin, Washintongo Kapitolioan.
Trumpek zin egin du, eskuin eskua goratuta eta ezkerra 2017an kargua hartu zuenean erabili zituen bi biblien gainean zuela: bere Biblia eta Abraham Lincoln presidente ohiarena. Melania Trump lehen damak eutsi die ale horiei.
Minutu batzuk lehenago, JD Vance senatari ohi errepublikanoak presidenteorde kargua hartu du. Vance, 40 urtekoa, 'millenial' belaunaldiko lehen presidenteordea eta historiako hirugarren gazteena bihurtu da. John C. Breckinridgek 36 urterekin 1857an hartu zuen kargua, eta Richard Nixonek 40 urterekin, 1953an.
AEBren "urrezko aroa orain" hasi dela esan du Trumpek bere hitzaldiaren hasieran. "Une honetatik aurrera, Ameriketako Estatu Batuen gainbehera amaitu da", gaineratu du.
AEBko presidenteak esan du bere lehen neurria hegoaldeko mugan "larrialdi nazionala" deklaratzea izango dela, eta Mexikoko kartelak "erakunde terrorista" izendatuko dituela. Bestalde, Panamako kanalaren kontrola "berriro" bereganatuko dutela agindu du. "Txina Panamako kanalean lanean ari da. Baina ez genion Txinari eman. Panamari eman genion, eta berriro gureganatuko dugu ", ziurtatu du.
Agintari estatubatuarrak iragarri duenez, Klimaren Parisko Akordiotik aterako du berriro bere herrialdea; izan ere, lehen agintaldian (2016-2021) akordio horretatik atera zuen, eta Bidenek itzuli, 2021ean. AEBn petrolio ekoizpena bultzatuko duela ere agindu du. Bidenen Administrazioak ibilgailu elektrikoak erosteko martxan jarritako dirulaguntzak kenduko dituela iragarri du.
Gainera, 1798ko Atzerriko Etsaien Legea erabiliko omen du gaizkile talde eta sareei aurre egiteko. "Gure Gobernua zuzenduko dut indar federalen eta estatukoen botere guztia erabil dezan atzerriko taldeen eta Estatu Batuetara suntsipena ekarri duten sare kriminalak desagerrarazteko", azpimarratu du.
Trumpek nabarmendu du Gobernu berriaren "politika ofizial" bihurtuko duela bi genero nortasun soilik aitortzea: "maskulinoa eta femeninoa". Gainera, "hemendik gutxira, Mexikoko golkoaren izena aldatuko dugu, eta 'Amerikako golkoa' izatera pasako da", adierazi du.
Zeremoniako une bitxiena Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak Melania emazteari musu ematen saiatu denean gertatu da. Trump txalo zaparrada handi baten erdian agertu da, eta emaztearengana hurbildu da masailean musu emateko, baina haren kapelaren hegal gogorrarekin topo egin du. Melania, zirkinik egin gabe, ez da mugitu eta Trumpen musua airean geratu da.
Trump eliza episkopaliano batera joan da gaur goizean goiz, Etxe Zuriaren inguruan, presidente kargua berriro hartuko duen egunari hasiera emateko.
Melania Trump emaztearekin batera joan da dirudun errepublikanoa Saint John elizara, Blair Housen, Etxe Zuriko gonbidatuen erresidentzian, gaua igaro ostean. Familiako beste kide batzuekin batera joan dira mezatara, tartean semeetako batzuekin.
Mezatatik irtendakoan, Joe Biden orain arte presidente izan denarekin batzartu da, Etxe Zurian. Duela lau urte, Trumpek ez zuen errespetatu protokolo hori, eta Bidenen garaipena onartzen ez zuenez, ez zion harrerarik egin kargua trukatzeko. Kargua hartzeko ekitaldian ere ez zen izan, baina Bidenek aspaldi esan zuen ohiko formalismoak beteko zituela eta trantsizio lasaia egiten saiatuko zela.
Ekitaldia Kapitolio barruan egitea erabaki dute hotzarengatik. Historian bigarrenez egin dute inbestidura ekitaldia eraikin barruan. Ronald Reagan presidente hautatu zutenean (1985) ere, hotzak behartuta aldatu zuten ekitaldia lekuz.
Kongresuan igaroko ditu agintaldiko lehen orduak. Bitartean, etxe-aldaketa egiteko aprobetxatuko dute.
17:00ak jo orduko (Euskal Herrian, 23:00) , Etxe Zurira joango da, eta han sinatuko ditu lehen neurriak. Gauean, dantzaldia izango dute Melaniak eta Donaldek.
Besteak beste, Javier Milei Argentinako presidentea, Georgia Meloni Italiako lehen ministroa eta Santiago Abascal Espainiako ultraeskuinzalea izango ditu gonbidatu ekitaldian, eta eraikin barruan egongo dira diskurtsoa entzuten.
Jarraitzaileek, ostera, Capital One Arenan entzungo dute hizketaldia. Trumpek bertara joateko asmoa du.
Zure interesekoa izan daiteke
Istiluak izan dira Belfasten, bigarren gauez jarraian
Poliziak ur kanoiak erabili ditu manifestariak sakabanatzeko, Belfasten eta Glengormleyn, horiek agenteei harriak eta botilak jaurti ostean. Derry, Newtownabbey eta Stormont hirietan ere protestak eta istiluak izan dira.
Futbola eta geopolitika: Mussoliniren Munduko Kopa, Maradonaren mendekua eta Frantzia multikulturalaren arrakalak
Futbola, eta bereziki Munduko Txapelketak, historikoki helburu politikoekin erabili izan dira, kirolaren esparrutik harago doazen xedeetarako. Historian zehar horren adibide ugari izan dira.
Ekialde Hurbila Estatu Batuen "infernu" bihurtzeko mehatxua egin du Iranek
Irango Armadak Ormuzko itsasartea "erabat" itxi duela iragarri du, baina AEBk ukatu egin du itxiera hori. Gainera, Irango Guardia Iraultzaileak eraso egin die AEBko base militarrak dituzten Ekialde Hurbileko zenbait herrialderi, tartean, Bahrein, Kuwait eta Jordaniari.
Istilu larriak Belfasten, Sudango gizon batek beste bat labanaz zauritu ondoren
Naomi Long Ipar Irlandako Justizia ministroak indarkeria giroa hauspotzea leporatu dio eskuin muturrari. Pasa den astelehenean Sudango 30 urteko migratzaile batek gizon bat labanaz larri zauritu ondoren istiluak lehertu dira Belfasten. Ipar Irlandako alderdi nagusietako agintariek lasaitasunerako deia egin dute.
Trumpek ere jokatuko du Munduko Kopa, "America is Back" kontakizuna zabaltzeko
AEBko presidenteak Munduko Txapelketarik "handiena, seguruena eta zoragarriena" agindu du, eta hitzordua probestuko du bere burua proiektatzeko, kontraesanak agerian gera daitezkeen arren.
AEBk Irani eraso dio, persiar herrialdeak atzo Washingtonen helikoptero baten kontra egindakoari erantzunez
Ameriketako Estatu Batuek aireko defentsa sistemak, lurreko kontrol estazioak eta Irango radarrak jo dituzte, Ormuzko itsasartetik gertu.
Sanchezek ia 40.000 botoko aldea atera dio Fujimoriri, Perun botoen % 96,6 zenbatu dituztela
Peruko Hauteskundeen Epaimahai Nazionalak (JNE) adierazi duenez, herrialdeko presidentea aukeratzeko hauteskundeen bigarren itzuliko emaitza ofizialak 30 eguneko epean jakinaraziko dituzte.
Trumpek esan du Ormuzkoa istripua barik "eraistea" izan dela, eta agindu du Iranen "erasoari" erantzun egingo diola
Bi pilotuak onik erreskatatu dituzte. Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak, ordea, ez du gertatutakoaren zergatiei buruzko xehetasunik eman.
Txistukada ozena jaso du Donald Trumpek New Yorken NBAko finalean
Bart, Madison Square Garden estadioan, New York Knicks eta San Antonio Spursen arteko NBAko finaletako hirugarren partidan, txistukada gorgarria jaso du Donald Trump AEBko presidenteak pantailetan agertu denean. Karguan den presidente bat final horietara joaten den lehen aldia izan da.
Lyhanna neskatoaren bortxaketa eta hilketak haserrea piztu du Frantzian
Justiziak "akatsak" egin dituela onartu du Frantziako Gobernuak. Izan ere, hilketaren susmagarri nagusiak 5 salaketa zituen gutxienez, adin txikikoak bortxatu eta sexu-erasoak egiteagatik. Salaketa horietako batzuk artxibatu egin ziren eta inoiz ez zen neurririk hartu.