Donald Trump errepublikanoa, AEBko 47. presidentea
Donald Trump errepublikanoak AEBko presidente kargua zin egin eta hartu du bigarrenez, 78 urterekin, Washintongo Kapitolioan.
Trumpek zin egin du, eskuin eskua goratuta eta ezkerra 2017an kargua hartu zuenean erabili zituen bi biblien gainean zuela: bere Biblia eta Abraham Lincoln presidente ohiarena. Melania Trump lehen damak eutsi die ale horiei.
Minutu batzuk lehenago, JD Vance senatari ohi errepublikanoak presidenteorde kargua hartu du. Vance, 40 urtekoa, 'millenial' belaunaldiko lehen presidenteordea eta historiako hirugarren gazteena bihurtu da. John C. Breckinridgek 36 urterekin 1857an hartu zuen kargua, eta Richard Nixonek 40 urterekin, 1953an.
AEBren "urrezko aroa orain" hasi dela esan du Trumpek bere hitzaldiaren hasieran. "Une honetatik aurrera, Ameriketako Estatu Batuen gainbehera amaitu da", gaineratu du.
AEBko presidenteak esan du bere lehen neurria hegoaldeko mugan "larrialdi nazionala" deklaratzea izango dela, eta Mexikoko kartelak "erakunde terrorista" izendatuko dituela. Bestalde, Panamako kanalaren kontrola "berriro" bereganatuko dutela agindu du. "Txina Panamako kanalean lanean ari da. Baina ez genion Txinari eman. Panamari eman genion, eta berriro gureganatuko dugu ", ziurtatu du.
Agintari estatubatuarrak iragarri duenez, Klimaren Parisko Akordiotik aterako du berriro bere herrialdea; izan ere, lehen agintaldian (2016-2021) akordio horretatik atera zuen, eta Bidenek itzuli, 2021ean. AEBn petrolio ekoizpena bultzatuko duela ere agindu du. Bidenen Administrazioak ibilgailu elektrikoak erosteko martxan jarritako dirulaguntzak kenduko dituela iragarri du.
Gainera, 1798ko Atzerriko Etsaien Legea erabiliko omen du gaizkile talde eta sareei aurre egiteko. "Gure Gobernua zuzenduko dut indar federalen eta estatukoen botere guztia erabil dezan atzerriko taldeen eta Estatu Batuetara suntsipena ekarri duten sare kriminalak desagerrarazteko", azpimarratu du.
Trumpek nabarmendu du Gobernu berriaren "politika ofizial" bihurtuko duela bi genero nortasun soilik aitortzea: "maskulinoa eta femeninoa". Gainera, "hemendik gutxira, Mexikoko golkoaren izena aldatuko dugu, eta 'Amerikako golkoa' izatera pasako da", adierazi du.
Zeremoniako une bitxiena Donald Trump Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak Melania emazteari musu ematen saiatu denean gertatu da. Trump txalo zaparrada handi baten erdian agertu da, eta emaztearengana hurbildu da masailean musu emateko, baina haren kapelaren hegal gogorrarekin topo egin du. Melania, zirkinik egin gabe, ez da mugitu eta Trumpen musua airean geratu da.
Trump eliza episkopaliano batera joan da gaur goizean goiz, Etxe Zuriaren inguruan, presidente kargua berriro hartuko duen egunari hasiera emateko.
Melania Trump emaztearekin batera joan da dirudun errepublikanoa Saint John elizara, Blair Housen, Etxe Zuriko gonbidatuen erresidentzian, gaua igaro ostean. Familiako beste kide batzuekin batera joan dira mezatara, tartean semeetako batzuekin.
Mezatatik irtendakoan, Joe Biden orain arte presidente izan denarekin batzartu da, Etxe Zurian. Duela lau urte, Trumpek ez zuen errespetatu protokolo hori, eta Bidenen garaipena onartzen ez zuenez, ez zion harrerarik egin kargua trukatzeko. Kargua hartzeko ekitaldian ere ez zen izan, baina Bidenek aspaldi esan zuen ohiko formalismoak beteko zituela eta trantsizio lasaia egiten saiatuko zela.
Ekitaldia Kapitolio barruan egitea erabaki dute hotzarengatik. Historian bigarrenez egin dute inbestidura ekitaldia eraikin barruan. Ronald Reagan presidente hautatu zutenean (1985) ere, hotzak behartuta aldatu zuten ekitaldia lekuz.
Kongresuan igaroko ditu agintaldiko lehen orduak. Bitartean, etxe-aldaketa egiteko aprobetxatuko dute.
17:00ak jo orduko (Euskal Herrian, 23:00) , Etxe Zurira joango da, eta han sinatuko ditu lehen neurriak. Gauean, dantzaldia izango dute Melaniak eta Donaldek.
Besteak beste, Javier Milei Argentinako presidentea, Georgia Meloni Italiako lehen ministroa eta Santiago Abascal Espainiako ultraeskuinzalea izango ditu gonbidatu ekitaldian, eta eraikin barruan egongo dira diskurtsoa entzuten.
Jarraitzaileek, ostera, Capital One Arenan entzungo dute hizketaldia. Trumpek bertara joateko asmoa du.
Zure interesekoa izan daiteke
Bertan behera geratu da Flotillako euskal aktibistei Loiun egin nahi zioten ongietorria, bi kide erietxean baitaude
Flotillaren ontzietan bidaiatu duten sei euskal herritarrak gaur ziren Euskal Herrira iristekoak. Horietako bi, ordea, Turkian daude ospitaleratuta, atxiloaldian jasandako indarkeriak eragindako lesioengatik, eta ez dira itzuli.
Azken 24 orduetan 31 ontzik Ormuz zeharkatu dutela adierazi du Iranek, Guardia Iraultzailearen "koordinazioarekin"
Ameriketako Estatu Batuek ziurtatu dute 94 ontzi birbideratu dituztela Irango portuetara ezarritako blokeoa betetzeko.
Dagoeneko deportatuta dauden Flotillako aktibistek haien kontrako indarkeria areagotu egin dela salatu dute
Gazara bidean zihoazela Israelek nazioarteko uretan atxilotu dituen 430 ekintzailetatik gehienak (guztiak atzerritarrak, Israelgo emakume bat izan ezik) Ramongo aireportutik atera dira, Israelgo hegoaldeko muturrean, Turkiak jarritako hiru hegazkinetan. Ekintzaileek Israelek haien kontra erabilitako indarkeria maila salatu dute.
Suak erabat suntsitu du Japoniako Reikado tenplu budista historikoa
Kukai monje budistari eskainitako tenplua 806. urtean eraiki zen Misen mendian, Miyajima uhartean, eta ordutik piztuta egon da bertan "betiereko sugarra" deitua, 1.200 urtez etengabe piztuta egon den sugar sakratua. Su horrekin piztu zen Hiroshimako Bakearen Parkeko sugarra 1964an, munduko bonba nuklear guztiak desagertu arte piztuta egongo dena. Ez da inor zauritu, baina ondare-galera ordezkaezina da.
AEBren eta Kubaren arteko tentsioa areagotu egin da Raul Castroren auzipetzearekin: Washingtonek hegazkin-ontzi bat jarri du Karibean
Auzipetzearekin batera esku-hartze militar baten mamua berpiztu da uhartean; izan ere, Nicolas Maduro ere auzipetu egin zuten Venezuelako operazio militarra abiatu aurretik.
Israelek Flotillako ekintzaile solidarioak umiliatu egin ditu
Itamar Ben Gvir Israelgo Segurtasun Nazionaleko ministro ultraeskuindarrak argitaratutako bideo batek protesten erauntsia eragin du, ministroak atxilotuei emandako tratua dela eta.
AEBk Raul Castro Kubako presidente ohia inputatu du, 1996an bi hegazkin eraisteagatik
Duela berrogei urte, Kubako ehiza-hegazkinek Floridako itsasartean Anaia erbesteratuen Erreskaterako erakundeko bi hegazkin txiki eraitsi zituzten, eta lau pilotu hil ziren.
Hilabeteak beharko dira ebolaren azken agerraldiaren aurkako txertoa lortzeko, baina arrisku globala "txikia" da, MOEren arabera
Hala ere, nazio eta eskualde mailan birusa zabaltzeko arriskua altua dela azpimarratu du Munduko Osasun Erakundeak.
Txinak aldarrikatu du Errusiarekiko harremanak "inoizko mailarik altuenean" daudela
Xi Jinping Txinako presidenteak ohore guztiekin hartu du Vladimir Putin Errusiako presidentea. Donald Trumpek Txinara egindako bisitaren ostean, bi potentziek harremanak estutu dituzte eta hogei bat akordio eta memorandun sinatu dituzte. Horrez gain, “oihanaren legea” berriz nagusitzeko arriskuaz ohartarazi dute
Trumpen gerra botereak mugatzeko eta Irandik tropak erretiratzeko ebazpen bat onartu du AEBko Senatuak
Zazpi saiakeraren ostean, AEBko Senatuak ebazpena onartu du: lau errepublikanok lerroak hautsi eta botoa aldatu dute, eta hiruk bozkatzeari uko egin diote. Hala ere, eta Ordezkarien Ganberako bozketan aurrera egingo balu ere, Trumpek betoa jartzea aurreikusten da.