Alfonso Sastre antzerkigile eta idazlea hil da, 95 urte zituela
Alfonso Sastre idazle, antzerkigile, saiakeragile, gidoilari eta poeta Hondarribian hil da gaur, 95 urte zituela.
Madrilen jaioa, 1926ko otsailaren 20an, 50eko Belaunaldiko erreferente nagusietakoa zen; bere ibilbide intelektuala konprimiso politikoak markatu zuen, diktadura frankistaren kontra lehenik eta ezker abertzalearen alde gero.
Unibertsitate Conplutensean Filosofia eta Letretan lizentziatu zen eta 1953an idatziriko Escuadra hacia la muerte antzerkilana izan zen bere lehen arrakasta, erregimen frankistak hirugarren saioan debekatu zuen lan hura. Ondoren etorri zen La mordaza (1957).
Bere ondare artistiko eta intelektualak 50 antzerki lan baino gehiago eta hogei saiakera inguru biltzen ditu, baita narratiba eta poesiako hainbat lan ere. Era berean, autobiografia txiki bat idatzi zuen 2006an, Notas par auna sonata en mi (menor) izenekoa.
Hala ere, Sastreren bizia eta lana, izaki beraren bi erdi dira, eta ezin dira bata bestea gabe ulertu; izan ere, haren filosofia eta militantzia politikoa bere lanean islatu zen hasiera hasieratik.
Frankismo garaian Alderdi Komunistan militatu zuen Sastrek eta 1956an espetxera bidali zuten diktaduraren aurkako unibertsitate-protesta batean parte hartzeagatik. Bere emaztea, Eva Forest, idazle eta militante sutsu zena hau ere, 1974ko irailean atxilotua izan zen ETAk Correo kalean egin zuen atentantuan parte hartu zuelakoan.
Sastre epaitegira joan zen eta hura ere espetxera bidali zuten terrorismo delitua egotzita. Zortzi hilabete eta erdi pasa zituen espetxean. Azkenean kausa artxibatu egin zuen epaileak. 1975ean Bordelen ezarri zen, baina Frantziako agintariek urte eta erdira kanporatu zuten eta Espainiara itzuli zen.
Forest behin-behineko espetxealdian egon zen hiru urtez, 1977ko ekainean espetxetik atera eta urte horretako Amnistiaren Legeari esker behin betiko aske utzi zuten arte. Askatu ondoren, senar-emazteak Hondarribira joan ziren bizitzera, eta handik gauzatu zitzuten ibilbide profesionala eta ezker abertzaleko militantzia politikoa. Eva Forest 2007an hil zen.
Sastre Herri Batasunaren hautagaia izan zen 1987, 1989 eta 1994ko Europako Parlamenturako hauteskundeetan.
ETAko presoen eskubideen eta Batasunaren legeztatzearen aldeko hainbat adierazpen idatzi eta sinatu zituen. 2008an, Eusko Abertzale Ekintzako (EAE) hautagaia izan zen Senaturako hauteskunde orokorretan, Gipuzkoan (Auzitegi Gorenak hautagaitza baliogabetu zuen, legez kanpo utzitako Batasunaren ondorengoa zela iritzita). 2009ko Europako Parlamenturako hauteskundeetan hautagaitza internazionalistaren zerrendaburua izan zen, baina zerrendak ez zuen ordezkaritzarik lortu.
Zure interesekoa izan daiteke
Aurora Beltranek Vianako Printzea Kulturaren Saria jaso du
Aurora Beltran abeslari nafarrak jaso du gaur 2026ko Vianako Printzea Kulturaren Saria, Los Arcosen, "hegan egin nahi izan duten eta, agian, ezin izan duten edo utzi ez dieten emakume guztiei eskainita".
Sortzaile, ekoizle eta plataformak batuko ditu Podcast Geltokia jaialdiak
Ostegunetik, hilak 28, hasita, Tabakalera Donostiako zentroak Podcats Geltokia audioaren jaialdiaren lehen edizioa hartuko du. Hiru egunez, audioaren munduan lanean ari diren eragileak bilduko ditu Tabakalerak eta EITBk bultzatu duten topaguneak.
Iruñeko Katedralak Valentinoren 25 pieza ezezagun ditu ikusgai
'Indito Valentino' erakusketak diseinatzaile italiarraren goi-mailako 25 pieza ezezagun bildu ditu lehen aldiz Iruñeko Katedralean. Inoiz erakutsi ez den bilduma baten parte dira lanak, eta Valentinoren nortasun-ezaugarri ezagunenetako batzuk erakusten dituzte eta erakusketa ekainaren 21era arte egongo da ikusgai.
GetxoPhoto jaialdia ostegunean hasiko da, "RESET" lelopean
20 urte beteko dituen honetan, GetxoPhoto jaialdia ostegunean hasiko da, ekainaren 21era arte, "RESET" izenburupean. Antolatu dituzten 23 erakusketetatik laurdena baino gehiago Punta Begoñan egongo dira. Ereagako pasealekua eta Algortako merkatua izango dira beste bi gune garrantzitsuak, eta azken horretan egingo dute urtebetetze festa. 233 argazki, 44 herrialde eta sistema berrabiarazteko gonbita edizio honetan.
Musika proiektuei bideratuko diete Durangoko Azokaren Sormen Beka aurten
Euskarri fisiko zein digitalean bi lan baino gutxiago argitaratu dituztenek hartu ahalko dute parte deialdian, irailaren 21a baino lehen. 15.000 euroz lagundutako lana euskarazkoa izango da, hitzik badauka, eta 2027ko Durangoko Azokan aurkeztuko da emaitza.
"Fantasia eta arrazoia": Goyaren artelan handiak biltzen dituen erakusketa, Arte Ederren Gasteizko Museoan
Gerraren hondamenak, Tauromakia, Burugabekeriak eta Kapritxoak dira, besteak beste, Francisco de Goyaren lau sail nagusietakoak. Erakusketa 2027ko otsailera bitarte egongo da Arte Ederren Gasteizko Museoan. Bestetik, Donostiako San Telmo museoan Goya protagonista duen erakusketa bat dago.
Ziburuko Euskal Liburu eta Disko Azokak “arnas-unea eta sorkuntzaren plaza” irekiko ditu
Ekainaren 6an, Euskal Liburu eta Disko Azoka egingo da Lapurdiko udalerrian, zazpigarrenez, Baltsan elkartearen eta Argia komunikabidearen ekimenez. Beñat Oihartzabal hizkuntzalaria omenduko dute.
Esther Ferrerrek jasoko du Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Humanitateak, Kultura, Arteak eta Gizarte Zientzien Saria
Donostiar artistaren “nazioarteko proiekzioa eta arte garaikidearen berrikuntzan egindako ekarpen erabakigarriak” aitortu ditu sariaren epaimahaiak. Uztailean emango diote golardoa, Maddi Alberdi San Martin Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxa Gazte Sariaren irabazleari bezala.
Alejandro Gonzalez Iñarrituren hitzaldia astelehenean BBK Aretoan, 'Carne y Arena' erakusketaren inguruko jardueren barruan
Hitzaldia 19:00etan izango da, eta sarrerak eskuragarri daude jada, doan. Mexiko eta AEB arteko mugako migratzaileen eta errefuxiatuen esperientzia eta testigantzetan oinarritutako 'Carne y Arena' murgiltze esperientzia EITBko 5. platoan dago ikusgai martxoaren 16tik ekainaren 20ra arte.
2028rako Veneziako Biurtekoan espazio propioa izateko lanean ari da Euskadi
Hala iragarri du Ibone Bengoetxea Eusko Jaurlaritzako lehen lehendakariordeak eta Kultura sailburuak Venezian egindako ekitaldi instituzionalean. "Aurrera egin nahi dugu, eta gure helburua da euskal sorkuntza artistikoa nazioarteko erakusleiho horretan etengabe proiektatzea", gaineratu du.