35 urte bete dira Euskal Herriko uholderik larrienak izan zirenetik
1983ko abuztuaren 26an Euskal Herriko ehunka herri hondamen-eremutzat jo zituzten, etengabeko euriteek eta horiek eragindako uholdeek dena hondatu ostean.
35 urte igaro dira, eta dozenaka hildako (Eusko Jaurlaritzak ez du hildakoen kopuruaren inguruko datu ofizialik eman, baina, garaiko prentsan agertzen denez, horien kopurua 34 eta 43 artekoa izan zen Euskal Herria osoan), 5 desagertu eta 200.000 milioi pezetako (1.200 milioi euro) kalte materialak utzi zituen ezbeharra gogoan dute oraindik askok.
Etenik gabeko euriteek astebete iraun zuten, eta lehenengo uholdeak Gipuzkoan gertatu baziren ere, urak berehala hartu zituen Araba, Nafarroa eta Bizkaia ere. Azken hori izan zen uholdeek gogorren zigortu zuten lurraldea.
NATURAREN INDARRA
Itsasgora euriteekin batu zenean, Ibaizabalen arroak ez zuen askorik behar izan gainezka egiteko, eta Bizkaiko hainbat puntutan bost metroko altuera hartu zuen.
Bilbo Aste Nagusiko festa-giroan murgilduta zegoen, nahiz eta urte horretan euriak ez zuen etenik izan aste osoan zehar. Hala, Bilbon parrandan zebiltzanek bertatik bertara ikusi zuten ura Zazpikaleetako lehenengo pisuetara ailegatzen, eta aurrean topatzen zuen guztia eramaten: zuhaitzak, kotxeak eta inguruko herrietako baserrietako abereak, besteak beste.
Erriberako merkatuak ere nozitu zuen uraren indar suntsitzailea, eta, egun batetik bestera, txikituta geratu zen. Jai-eremuko txosnek ere zori bera izan zuten, eta hondakin asko pilatu ziren bertan. Marijaiak ere Areatzako kioskoan bukatu zuen, urak eramanda.
(Bilboko Aste Nagusiko txosnak burdina nahaspila bat izaten bukatu zuten. Argazkia: 1983 Euskadi urperatuta)
Zazpikaleekin batera, Abusu auzoa izan zen Bizkaiko hiriburuko gunerik hondatuenetakoa. Lokatzak lurperatu egin zuen, eta uholdeek bi hildako utzi zituzten.
Uriarte familiak gogoan du oraindik uholdeak fabrikan ezustean harrapatu zituela. 1983 Euskadi urperatuta dokumentalean, Javier Uriartek kontatu zuenez, ura eraikinean sartu eta bulegora igotzen hasi zenean, teilatuan babestu behar izan zuten. Bi anaiarekin, loba batekin eta bi lankiderekin egon zen bertan.
Jose Ramon Uriarteren emazteak, Maria Lourdes Intxaustik, oso gaizki pasatu zuen: "Noski, bertan senarra, ume txikia, bi koinatu eta jende gehiago zegoen. Gainera, momentu horietan txarrena pentsatzen duzu, eta galdu izan banitu ezingo nukeen inoiz gainditu".
Hala ere, onik irten ziren guztiak, gazte batzuei esker, bost metroko eskailera bat jarri baitzuten fabrika eta haren alboan zegoen zubi bat lotzeko.
(Ibaietako urek inguruko zonalde guztiak urperatu zituzten. Argazkia: 1983 Euskadi urperatuta)Informazio falta kezkagarria izan zen. Inork ez zuen euren senideen berririk, eta horiekin komunikatzeko, irratia erabili zuten askok eta askok.Jendeak oharrak emateko erabili zuen irratia, senideak bilatzeko edota ur edangarria banatzen zuten kamioiak non egongo ziren esateko. Izan ere, hoditeriak ez zuen aguantatu eta eztanda egin zuen; ondorioz, hainbat herri ur-horniketa barik geratu ziren.Maribel Aizarna ETBko kazetariak garbi gogoratzen ditu komunikazioaren arloan lan egiten zutenek nola bizi izan zituen egun horiek:
HERRIAREN ERANTZUNA
Gertakari larrienetan, gizakiak duen onena eta txarrena ematen duela esan ohi da, eta hala izan zen Bilbon ere. Egoera baliatuta, batzuk dendetan eta etxebizitzetan lapurtzen aritu ziren, baina herritar gehienek zuten guztia eman zuten laguntzeko.
Hala, ehunka boluntario kaltetutako inguruetara joan ziren erreskate eta garbiketa lanetan laguntzera, suhiltzaileekin, poliziekin eta soldaduekin batera.
UHOLDEEN ARRISKUA EZ DA DESAGERTU
Adituen ustez, duela 30 urte jazotakoa berriz ere gerta liteke. Margarita Marin meteorologoaren arabera, "ez dago ezer egiterik halako euri-jasa bati eusteko".
Josu Zubiaga Eusko Jaurlaritzako Segurtasun sailburuordearen esanetan, baina, "gaur egun uholde bat egongo dela aurreikusiko genuke, prebentzio-sistema bat jarriko genuke martxan, eta herritarrak aurretik ohartaraziko genituzke".
Zure interesekoa izan daiteke
Talde kriminal bat desegin du Ertzaintzak, Oiartzungo eta Leaburuko etxebizitzetan lapurtzeagatik
Atxilotuak, 20, 23 eta 24 urtekoak, ertzain-etxean daude, epailearen esku uzteko zain.
Gizon bat atxilotu dute Gasteizen, giza hilketa saiakera egotzita, gizon bati puntzoi batekin eraso egin ondoren
Manuel Iradier kalean jazo da erasoa, inguruko taberna batean liskarra izan ostean. Zauritua, 33 urtekoa, Txagorritxuko Ospitalera eraman dute.
78 urteko gizon bat hil da Kasedan, traktore bat iraulita larri zauritu ostean
Ostiralean eraman zuten Nafarroako Unibertsitate Ospitalera, helikopteroz, larri, eta bertan ingresatu zuten, politraumatismo ugari zituela. Biharamunean hil da.
Belateko eta Almandozko tuneletako zirkulazioa berriro ireki dute iparraldeko noranzkoan
Zirkulazioa Iruñerako noranzkoan bakarrik ari dira desbideratzen, goizeko seietan kamioi batek su hartu ondoren.
Gabonak iritsi dira Gasteizera
Ostiral arratsaldean ireki dute La Florida parkeko Gabonetako azoka tradizionala. Gainera, etxeko txikienek Zulueta jauregian eman diezazkiekete gutunak Olentzerori eta Mari Domingiri, lorategiak pertsonaia mitiko horien etxe bihurtu baitira.
Formakuntza gehiago, baliabide hobeak eta babestuta egoteko laguntza eskatu dute polizia sindikatuek
Ertzainen eta udaltzainen kontrako 500 eraso inguru zenbatu dituzte, eta neurriak eskatu dituzte “ahaztuta genituen gauzak” bueltan etor daitezkeelako.
Galindoko ekaitz-andelaren lanak azken fasean sartu dira eta 2027an amaituta egongo da
Euri asko egiten duenean ur bolumen handiak aldi baterako gordetzeko diseinatutako azpiegitura da. Helburua hondakin uren kolektoreek gainezka egin ez dezaten saihestea da. Galindoko etorkizuneko tankeak 90.000 m3-ko edukiera izango du, 36 igerileku olinpikoren baliokidea.
EBren txosten batek ez du baztertzen Kataluniako txerri-izurritearen jatorria laborategi batean egotea
Gaur egun EBko estatu kideetan zirkulatzen ari diren birus guztiak 2-28 talde genetikoetakoak dira, eta ez Bartzelonako fokuan agertu den 29 talde genetiko berrikoak, 2007an Georgian zirkulatu zuenaren oso antzekoa.
Ertzainek esan dute debekatutako jaurtigaiak "poltsa batetik erori zitzaizkiela", Amaia Zabarteren abokatuaren arabera
Amaia Zabarte Realeko zalearen senarra epaitegietan egon da, polizia operatiboan parte hartu zuten sei ertzainek —lau inputatu gisa eta bi lekuko moduan— instrukzio epailearen aurrean deklaratu duten bitartean. Izan ere, Amaia Zabarte zauritu zuen ertzaina epaitu dute.
Eusko Jaurlaritzak "frankismoa arintzen duten mitoak desegiteko" ekitaldia antolatu du gazteekin
Exekutiboa Alemaniako elkarte memorialista batekin elkarlanean ari da "faxismoaren eta nazismoaren zentzugabekeriaz" kontzientziatzeko egitasmo batean.