Pinu-beldarrak goizago ekin dio aurtengo prozesioari, eta txakurren jabeak erne dira
Hasi da pinu-beldarraren prozesioa Euskal Herrian. Hotz-aroaren ondotik, udaberriarekin batera jaitsi ohi dira beldarrak pinuetatik behera. Aste honetan giro freskoa eta umela izan badugu ere, negua ohi baino epelagoa eta lehorragoa izan da, eta lehenago ikusi ditugu prozesionariak gure herrietako parke eta lorategietan. Baina arriskutsuak al dira gizaki eta maskotentzako? Eta naturari kalterik eragiten al diote?
Pinuen adarretan habiak sortzen dituzte pinu-beldarrek, eta hotzaren poderioz jaitsi egiten dira beren buruak lurperatzeko eta garapen prozesua amaitzeko, eta udaberri garaian kaleetan beldar ilara luzeak ikustea ohiko bihurtu da azken boladan. Horregatik, kontu handiz ibili behar da maskotekin paseoan gabiltzanean.
Izaki txiki baina oso arriskutsu horiek aurkitzeko hilabeterik egokienak martxotik apirilera bitartekoak dira, baina egia da gero eta goizago agertzen direla. Udaberri epelagoek larben garapena bizkortzen dute eta azken urteetan gero eta errazagoa da hirigune, parke eta lorategietan ikustea.
Prozesionaria arriskutsua da gizakientzat zein maskotentzat. Soinean 500.000 ile inguru dituzte, gezi pozoitu txikien antza dutenak; izan ere, toxina bat dute, eta pertsonen azalean, begietan eta arnasbideetan erreakzio alergikoak eragin ditzake. Beldar horiekin edo askatzen dituzten ileekin kontaktu zuzena izateak narritadura, azkura, gorritasuna eta hantura eragin ditzake larruazalean, baita konjuntibitisa eta arnasteko zailtasunak ere, kasu larriagoetan.
Maskoten kasuan, kalteak handiagoak dira. Beldarrekin jolasean dabiltzala, kosk egin edo jaten badituzte, arazo gastrointestinal larriak izan ditzakete, hala nola gorako eta beherakoak, irensteko zailtasunak eta ahoan eta eztarrian hantura. Kasu larriagoetan, arnas sisteman eta barneko organoetan ere kalteak eragin ditzake, eta hilgarriak izatera ere hel daitezke, behar bezala tratatzen ez badira.
Testuinguru horretan, funtsezkoa da prebentzio neurriak hartzea beldar horiekin kontakturik ez izateko, bai pertsonek, bai maskotek. Nolanahi ere, kontakturik izanez gero, maskoten kasuan komenigarria da beldarra ukitu duen gunea ur epelarekin garbitzea eta lehenbailehen albistariarengana joatea.
Gero eta pinu-beldar gehiago dago azken aldian, eta prebentzioa eta kontrolak ere areagotu egin dira, nahitaez. Herri batzuetan, adibidez, prozesionariei aurre egiteko tranpak jartzen dituzte. Orio da horren adibidea, 2018az geroztik pinu-beldarrak harrapatzeko tranpak jartzen baitituzte.
Zuhaitzetako zetazko poltsa zuriak utzi eta beldarrak zuhaitz-enborretatik behera jaisten hasten direnean jartzen dira aipatu tranpak, lurrera irits ez daitezen, eta garapen prozesua amaitzeko.
Zure interesekoa izan daiteke
Medikuen sindikatuek ez dute grebarik egingo udan, baina protestak iragarri dituzte udazkenerako
Medikuen sindikatuen konfederazioak espero du Osasun Ministerioak greba batzordea deituko duela berehala, "negoziatzeko benetako borondatearekin". Deialdirik ez badago, udazkenean "gatazka areagotzeko prest" agertu da.
Eusko Jaurlaritzak elikadura-alerta bat zabaldu du EAEn banatutako gazta freskoetan listeria aurkitu baitute
Cerrato, Nativo, Goya eta El Sabor de Casa markek merkaturatutako hainbat produktu daude kaltetuta. Horietako bat etxean dutenei ez kontsumitzeko gomendatu diete agintariek.
Martxan da Bilbon errugbizaleentzako gunea
Gaur eta bihar jokatuko diren Europa mailako bi final handiek 75.000 zale bilduko dituzte guztira. Lehen finala gaur iluntzean jokatuko dute Ipar Irlandako Ulster eta Frantziako Monpellier taldeek. Casilda Iturrizar parkean jarritako gunean hasi dira giroa berotzen.
Nelson David Moreno errudun jo dute, 73 urteko gizon baten hilketagatik
Laugarrenez kondenatu dute auziperatua; guztira, 2021eko udazkenean zazpi gizonezko homosexualen hilketekin lotzen dute.
79 urteko emakume bat larri zauritu da Tafallan, auto batek harrapatuta
SOS Nafarroak jakitera eman duenez, ezbeharra 10:43an izan da, NA-8607 errepideko 4,2 kilometroan, Foruzaingoaren polizia etxearen aurrean, herrigunean bertan. Oinarrizko bizi euskarriko anbulantzia bat eta anbulantzia medikalizatu bat bertaratu dira, eta azken horretan eraman dute Nafarroako Unibertsitate Ospitalera, larri.
Udalekuetan adingabeen babesa indartzeko erreformaren behin betiko testua onartu du Legebiltzarrak
Gazteria Legearen aldaketa Bernedo auziak bultzatu du, eta batzordean eta osoko bilkuran onartu behar da oraindik. 600.000 eurorainoko isunak aurreikusten ditu.
Okupatutako pabiloi bat hustu dute Donostiako Herrera auzoan
Ertzaintzak Donostiako Udaltzaingoarekin lankidetzan burututako operatiboa epailearen aginduz egin da, pabiloiaren jabeak eskatuta. Kale egoeran zeuden sei pertsona kaleratu dituzte, eta horietako bi Polizia Nazionalaren esku geratu dira.
Erromes bat hil da Garesen, ibaira erorita
Gorpua Robo ibaian agertu da, eta Foruzaingoak ikerketa abiatu du gertatutakoa argitzeko.
Trafiko murrizketak Bilbon: hauek dira kaltetutako kaleak eta ordutegiak
Itxierak hasi dira jada San Mames eta Abandoibarra inguruan, eta igande goizaldera arte iraungo dute. Udalak ibilgailuaren erabilera saihesteko eta metroa edo trena erabiltzeko gomendatu du.
Euskal Herriko erraldoiak ezagutu nahi? Hauek dira tradizionalenak
Herriko jaietan festarik ez da erraldoiak kalean ez badira. Batzuek pertsonaia historikoak irudikatzen dituzte; beste batzuk euskal mitologiatik datoz. Herri bakoitzak bereak ditu, bere historia eta nortasunarekin. Ezagunen eta kuttunenen errepasoa egingo dugu gaur.