Gero eta emakume gidari gehiago dago Hego Euskal Herrian: gizonena halako bi baino gehiago hazi da kopurua azken hamarkadan
2014tik 2024ra, gidabaimena duten emakumeen kopurua % 14raino igo da Nafarroan, gizonen % 6,6ren aurretik; EAEn, aldea hirukoiztu ere egin da ia. Genero-arrakala estutzen ari da horretan, nahiz eta oraindik gizonak gehiago diren errepideetan.
Hego Euskal Herrian bizi diren emakumeen kopurua gizonena baino apur bat handiagoa da. Hala ere, errepideetan gutxiengoa dira oraindik Araban, Bizkaian, Gipuzkoan eta Nafarroan, nahiz eta aldea murrizten ari den urtez urte. Trafiko Espainiako Zuzendaritza Nagusiaren datuekin egindako azterketaren arabera, Saretzenen 10. edizioaren txostenak ondorioztatu du euskal lurralde horietan gidabaimena duten hamar pertsonatik lau baino zertxobait gehiago emakumeak zirela 2024an. Hamarkada bat lehenagoko datuekin alderatuta, gidari emakumezkoen kopurua gizonezkoena halako bi baino gehiago hazi da lurralde guztietan.
Bi fenomenok ekarri dute ondorio hori. Alde batetik, belaunaldi-errelebo berantiarra: emakumeak XX. mendearen hasieran hasi ziren gidatzen, Emilia Pardo Bazan galiziar idazlea izan zelarik aitzindaria Estatuan ibilgailu bat erabiltzen (1904); baina historikoki belaunaldi askok ez dute autorik maneiatu. Izan ere, azken hamarkadetan hasi dira horien alabak eta bilobak hori egiten. Bestalde, biztanleriaren zahartzearen eragina dago: gizonezko gidari zaharrenak gidatzeari uzten ari zaizkio pixkanaka, eta, hala, beren pisu erlatiboa murrizten ari da.
Nafarroa da emakumezko gidarien gorakadaren liderra
% 14ko hazkundearekin, Nafarroa da buru azken hamarkadan emakume gehien gidatzen hasi den rankingean, Bizkaian eta Gipuzkoan erregistratutako datuak bikoiztu eta gizonezko gidari nafar berriena ia hirukoiztu ditu eta.
Gainera, foru-erkidegoan 1.000 biztanleko 600k baino gehiagok dute gidabaimena, eta hori Nafarroan baino ez da gertatzen; 2024an, 602ko ratioa zuen. Baztan-Bidasoa da adierazle horretan liderra: 1.000 biztanleko 679,9 gidari ditu, eta 601,7 emakumezko gidari. Kopuru hori Gorbeialdean (Araba) soilik gainditzen da (618,7).
Euskal Autonomia Erkidegoko hiru lurralde historikoetan, kopuruak elkarren oso antzekoak dira, eta gidatzen duten gizonen ratioak atzera egin du probintzia guztietan; jaitsierarik nabarmenena Araban izan da, 1.000 biztanleko 8,6 puntu jaitsi baita gizonezko gidarien proportzioa.
Emakume gehiagok gidatzen dute herri txikietan
Abaigar (Nafarroa) emakume gidari gehien dituzten udalerri txikien rankingaren liderra da, 1.000 biztanleko 974 gidarirekin. Ondoren, Aribe (941) eta Etxarri Etxauribar (936). Emakume gidari dituzten udalerrien TOP-25a Nafarroako 14 udalerrik, Gipuzkoako 6k, Bizkaiko 4k eta Arabako 1ek osatzen dute, guzti-guztiak txikiak.
Gidari gehien dituzten udalerri txikietan Nafarroa liderra den arren, gidatzen duten emakumeen ratio txikiena duten 25 udalerrietatik 24 ere nafarrak dira. Sestaok (Bizkaia) bakarrik hausten du zerrenda hori, horretan dagoen tamaina ertain-handiko udalerri bakarra da. Ezkerraldeko herri horretan, gizonezko gidari kopurua emakumezkoenena halako bi da.
Gainerako 24ak Nafarroako herriak dira (gehienak, txikiak) eta andrazko gidarien kopurua ia anekdotikoa da. Kasu batzuetan, bost emakumek baino gutxiagok dute gidabaimena, eta 12 udalerritan 10ek baino gutxiagok; Gazteluberrin, berriz, hiru lagunek bakarrik gidatzen dute, hirurak gizonak.
Azuelon, gidari-ratio txikieneko herrietako bat izan arren, gehiago dira gidatzen duten emakumeak (7) gizonak (4) baino. Duela hamarkada bat, ordea, hamar bat gizon zeuden gidabaimena zutenak, emakumeak baino hiru gehiago.
Zure interesekoa izan daiteke
Elkanok munduari buelta eman eta jaioterrira itzuli zen unea antzeztu dute Getarian
Aurten, lehen aldiz, Mikel Larrañagak egin du Elkanoren papera, eta Saioa Etxeberria izan da tripulante modura irten den lehen emakumea. Lau urterik behin ospatzen du Getariak Elkanoren iritsiera, munduari bira eman ostean.
Alejandrak 2.000 euro galdu ditu Bilboko etxebizitza baten alokairuaren iruzurrean
Kaltetuak salatu duenez, 2.000 euroko iruzurra egin diote hainbat pertsonari aldi berean eskainitako etxebizitza bat alokatzeagatik. Iruzurrez galdutako dirua eta beste bizitoki bat alokatzeko erabili beharrekoa gehituta, galerak 4.000 eurokoak direla azaldu du.
Iraulitako kamioi batek 31 kilometroko auto-ilarak eragin ditu Baiona inguruan
22:00etatik aurrera, A-63 errepidea erabat itxita egongo da 3 orduz, gutxi gorabehera, ibilgailua erretiratzeko.
Gutxienez 12 salaketa aurkeztu dituzte Bilbon etxebizitza turistiko bat alokatuta iruzurra egin zuen gizonaren aurka
EITBk biktimetako biren testigantzak jaso ditu. Iruzurgileak Airbnb bidez alokatu zuen pisua, hiru egunez. Ordu gutxi batzuetan, benetako jabeak ezer jakin gabe, dozena bat pertsonari alokatu zien. Ertzaintzak ikerketa abiatu du, gizona harrapatu eta biktimek galdutako dirua berreskura dezaten.
Mila pertsona inguru etxetik atera dituzte Baionako erdigunean gas-isuri baten ondorioz
Baionako hiriguneko mila bizilagun etxetik irtenarazi dituzte bart, gas-ihes bat dela eta; ondorioz, segurtasun dispositibo handia aktibatu behar izan dute. Suhiltzaileek 100 metroko perimetroa itxi dute, eta goizaldeko ordu bata arte ezin izan dute etxera itzuli.
Espainiak eskatutakoari entzungor eginez, Schengen berrezartzeari ezetz esan dio Italiak
Ceutan piztutako krisiaren harira, Schengen akordioa eten eta mugetan kontrolak egiteari ekin zion abuztuaren 1ean Meloniren gobernuak. Espainiako Gobernuak igandera arteko epea eman dio Italiakoari neurria bertan behera uzteko, baina Meloniren gobernuak lehengo lepotik du burua: "Abuztuaren 15etik aurrera aztertuko dugu gaia".
Eguzki eklipseak tren gehiago eta mugikortasun zerbitzu indartua ekarriko ditu abuztuaren 12an
Abuztuaren 12an izango da ikusgai, iluntzean. Milaka pertsona erakartzea espero den fenomeno horren aurrean, administrazioek segurtasun dispositibo zabala prestatu dute, mugikortasun segurua eta antolatua bermatzeko helburuarekin.
'Atyla' itsasontzi historikoan sartuko gara, 'Game of Thrones'en unibertsoko targaryendarren ontzian
Ontzia 1980a eta 1984a bitartean egin zuten Lekeition (Bizkaia), artisau moduan, pinu, haritz eta iroko egurra erabiliz. Itsasontzia Donostiako portuko kaian bisitatu ahalko da asteburu honetan, 11:00etatik 14:00etara eta 17:00etatik 21:00etara.
EITBk zuzenean eskainiko du abuztuko eguzki eklipse historikoa, hainbat seinale eta bi globo estratosferiko baliatuz
Saio berezia 19:30etik aurrera izango da ikusgai ETBn, ETB ONen eta ORAINen. Horrez gain, EITBk Eklipse Gaua antolatu du Donostiako Saguesen: eklipsea zuzenean ikusteko pantailak, musika eta behaketa modu seguruan egiteko betaurrekoak izango dira bertan.
Luciaren amesgaiztoa Bilbon: pisu "perfektua" alokatu, eta hiru egunen buruan, maula baten biktima dela konturatu
Bi seme-alaba dituen venezuelar batek 2.000 euro ordaindu ditu Deustun alokairuko etxebizitza batengatik, baina etxea apartamentu turistiko bat da berez. Iruzurgileak gutxienez 10 pertsonari alokatu die, tartean Luciari berari. Biktima horrekin mintzatu da EITB.