Hamarkada honetan metano isuriak % 30 murrizteko konpromisoa hartu dute 100 estatuk
Europar Batasunak eta Ameriketako Estatu Batuek aliantza bat bultzatu dute astearte honetan, COP26 goi-bileran, hamarkada honetan metano isuriak % 30 murrizteko. Nahiz eta karbono dioxidoa baino ezezagunagoa izan, berotegi efektuko gas potentea da metanoa. 100 bat estatuk ekimenarekin bat egin dute, baina Txina, India eta Errusia itunetik at geratu dira.
Helburua betetzeak 2050ean tenperatura igoera 0,2 gradura mugatzea, 200.000 heriotza goiztiar, asmagatik ehunka milaka ospitaleratze eta urtero uztatan 20 milioi tona galtzea saihestea ahalbidetuko luke, proposamenaren bultzatzaileen arabera.
"Lurraren berotzearen % 30 inguru metano isuriek eragin dute Industria Iraultzatik", baina "azkarren eten dezakegun gasetako bat da. Eta eginez klima aldaketa berehala mantsotuko genuke", adierazi du Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak ekimenaren aurkezpenean.
Metanoa (CH4) zabortegiek, abeltzaintzak eta sektore energetikoak sortzen dute batez ere. Von der Leyenen hitzetan, azken jarduera horrek "murrizketa gaitasun handiena du, zalantzarik gabe".
"Beroaren erdia inguru" metano isurien ondorio da, Joe Biden AEBko presidenteak esan duenez. Oxido nitrosoak, ozono troposferikoak, ur-lurrunak edo fluor gasek, besteak beste, sortzen dute berotegi efektua, buruzagiak erantsi duenez.
Iragan irailean ekimenaren berri eman zutenean, EBk eta bederatzi estatuk soilik bat egin zutela gogorarazi du AEBko presidenteak. Orain, ordea, 100 estatu baino gehiagok babestu dute ekimena, tartean Kolonbia, Togo, Vietnam, Brasil, Kanada, Ekuador, Mikronesia, Txile, Indonesia eta Marokok.
Metano isurien % 70
Nahiz eta Errusia, India eta Txina kanpoan geratu, estatu sinatzaileek metano isurien % 70 suposatzen dute.
John Kerry klima aldaketaren aurkako AEBko ordezkariak ohartarazi duenez, metanoa "CO2a baino 80 aldiz suntsitzaileagoa da, eta gaur dugun 1,1 graduko berotzearen 0,5 gradu eragin ditu".
Atmosfera Zaintzeko Copernicus Zerbitzuak (CAMS) iragarri duenez, karbono dioxidoaren (CO2) eta metanoaren (CH4) isurketa antropogenikoak monitorizatzeko tresna berri bat lantzen ari da.
Era berean, 2030. urterako basoen deforestazioa gelditzeko konprometitu dira mundu osoko 100 herrialde baino gehiago. Gainera, akordioa sinatu duten herrialdeetako hamabik 10.300 milioi euro jarriko dituzte 2021etik 2025era bitartean basoak babesteko eta lehengoratzeko. Kopuru horri batu behar zaio inbertsio pribatuari dagokion zenbatekoa: 6.200 milioi euro.
Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak karbono dioxidoaren isurketei prezioa jartzeko mekanismoak ezartzeko deia egin die nazioarteko herriei, eta ohartarazi du Europar Batasuna "hiru urteren buruan" hasiko dela zenbait produkturi CO2 muga-zerga ezartzen.
Zure interesekoa izan daiteke
Ceutakoaren neurriko migrazio-krisiak kudeatzeko larrialdi-esparru "malgua" proposatu du Von der Leyenek
Gainera, 13 urtetik beherako adingabeei sare sozialak debekatzeko eta 15 urtera arte mugekin erabiltzeko proposamen bat iragarri du Europar Batasunaren presidenteak.
AEBk ofizialki onartu du "espazioa kontrolatzeko" armak zabalduta dituela orbitan
AEBko agintariek azpimarratu dute gaitasun horrek herrialdea "defendatzeko" aukera ematen duela, euren "aurkako erasoen" aurrean.
AAren arriskua "gezurra" dela esan du Trumpek, eta klima aldaketaren "iruzurraren" pare jarri du
"Duela gutxi esaten zuten mundua desagertuko zela 'klima aldaketagatik'. Gezur horrek ez zien inoiz funtzionatu, eta orain hurrengoaren bila doaz", adierazi du AEBko presidenteak.
Nazio Batuen Erakundeak adimen artifiziala gobernatzeko eskatu die Estatuei eta enpresei: "Giza eskubide guztiak arriskuan daude"
Anthropic, OpenAI eta Google AA autoerregulatzeko segurtasun erakunde bat sortzea aztertzen ari dira, The Washington Post egunkariaren arabera. Donald Trumpek adierazi duenez, berriz, "AAk behar duen kontrol edo segurtasun mekanismo bakarra ni bezalako presidente indartsu eta argia da".
Eskoziak, Galesek eta Ipar Irlandak akordio historiko bat sinatu dute autodeterminazioaren alde
Cardiffen, Galesko hiriburuan egindako bileran independentziari buruzko erreferendumaren alde egiteko estrategia bateratua iragarri dute hiru buruzagiek.
Zentro-ezkerreko oposizioak garaipen estua lortu du Suedian, baina emaitza ez da ziurra oraindik
Hiru eserlekuren aldea baino ez du, 176 173ren kontra, eta ostiralerako espero da behin betiko emaitza, atzerritik iritsitako botoak zenbatuta. Ultraeskuinak indarra galdu du, eta Alderdi Kontserbadorearen atzetik geratu da.
Eskozia, Gales eta Ipar Irlandako liderrek independentziaren aldeko memorandum bat sinatuko dute gaur
Trumpek Irlandaren bateratzea laster gertatuko dela esan eta biharamunean iritsi da iragarpena. AEBko presidentearen adierazpenak oso kritikatuak izan dira Erresuma Batuan.
Zentro-ezkerreko oposizioko blokeak irabazi ditu Suediako hauteskundeak, inkesten arabera
Zentro-ezkerrak botoen % 51,3 eskuratu ditu eta Ulf Kristersson lehen ministro kontserbadoreak, berriz, % 46,8, SVT telebista publikoak egindako inkesta baten arabera.
AEBko Kongresuko demokratek IAren garapena geldotu nahi dute, sektoreko buruen alarmaren ostean, baina Trumpek esan du ez dela "gertatuko"
Asteartean bilera egingo dute Behe Ganberako demokratek, eta bertan "lehentasun garrantzitsu bat adimen artifizialaren inguruko ekintza izango da", aurreratu dute.
500 kolono israeldar inguru sartu dira Al Aksa meskitara juduen Urteberriko ospakizunetan
1967tik indarrean dagoen statu quoaren arabera (Israelek Ekialdeko Jerusalem okupatu zuenean), esparru hori musulmanen gurtzarako baino ez da, eta juduak bisitari gisa baino ezin dira sartu.