Putinek lerroa zeharkatu du: operazio azkar-azkarra izatetik, erabateko gerra izatera, mehatxu nuklearrarekin
'Operazio azkar-azkarra' izatetik, herritarren mobilizazio partziala dekretatzera, erabateko gerrari aurre egiteko, eta mehatxu nuklearrarekin. Egoera aldatu egin da Ukrainako gerran, Vladimir Putin Errusiako presidenteak Ukrainako "operazio berezia" iragarri zuenetik zazpi hilabete igaro direnean.
Putinek, asteazken honetan, herritarren mobilizazio partziala iragarri du, Ukrainako gerragatik, eta horrek 300.000 bat erreserbistari eragingo die, Serguei Shoigu Errusiako Defentsa ministroak azaldu duenez. Shoiguk, halaber, onartu egin du, operazio militarra hasi zenetik hirugarren aldiz, ia 6.000 errusiar soldadu hil direla, orain arte.
Ukrainan, Volodimir Zelenski presidentearen aholkularietako batek, Mijailo Podolyakek, ironiaz hitz egin du: "Hiru Egunetako Gerrako 210. egunean gaude", esan du. "Errusiarrek Ukrania suntsitzea galdegiten zuten, baina azkenean jaso dute mobilizazioa, mugetako itxiera, banku kontuetako blokeoa, kartzela desertatzen badute, eta unitate bereziak erakunde paramilitar pribatuetan", espetxe hierarkian azken postuan daudenentzat.
Putinek, bere aldetik, mobilizazio partziala justifikatzeko, esan du Donbasseko herritar gehienek ez dutela nahi "Ukrainaren mendean" berriro egon. Donbasseko Errusiaren aldeko agintariek erreferendumak deitu dituzte, herritarrek Errusiarekiko balizko atxikimenduaz erabakitzeko.
Mendebaldeak Errusia "suntsitu" nahi du, Putinen arabera, eta, horren aurrean, Kremlinek "eskura dituen baliabide guztiak" erabiliko ditu herritarrak "defendatzeko". "Arma asko ditugu, hau ez da broma", ohartarazi du. Mendebaldeak "xantaia nuklearra" darabil, errusiar presidentearen esanetan: "Hondamendi atomikoa eragin dezaketen Zaporizhiako zentral nuklearraren kontra egiten ari diren erasoak ez ezik, NATOko goi agintarien adierazpenak ere badaude. Errusiaren kontra suntsipen handiko armak erabiltzearekin mehatxu egiten dute".
Errusiarrei lasai egoteko esan die, "lurraldearen osotasuna, independentzia eta askatasuna bermatuta daude". "Eta arma nuklearrekin mehatxatzen gaituzten horiek jakin dezatela haizeak norabidea aldatu eta euren kontra egin dezakeela", ohartarazi du.
Mobilizatutako erreserbistek ez dute beste aukerarik. Errusiako Parlamentuak legeak onartu ditu, eta desertzioak, errendizio boluntarioak edo borrokatzeari uko egiteak hamar urte arteko espetxe-zigorra ekar lezakete. Vesna izeneko mugimendu bakezaleak ('Udaberria' esan nahi du hitz horrek) protesta nazionala deitu du Errusian, mobilizazio partzialaren aurka; "Mobilizazioari ez" goiburupean, errusiar herritarrak hirietan elkarretaratzeak egitera deitu dituzte. Errusiatik soilik irteteko hegaldiak oso arin saldu dituzte, eta batzuk agortu egin dira.
Hau izan da Ukrainako gerraren bilakaera, azken ia zazpi hilabeteotan:
Otsailak 24: Ukrainako inbasioa hasi zen, "operazio berezia" Kremlinen arabera. Erasoak Kiev hiriburuan, Jarkov hirian (herrialdeko bigarren handiena) eta Dnipron. Azken biak, Ukrainako ekialdean daude.
Otsailak 26: Mendebaldeak zigor masiboak adostu zituen Errusiaren aurka, eta laguntza militarra eskaini zion Ukrainari.
Otsailak 27: errusiar tropak Jarkoveko kanpoaldera iritsi ziren.
Martxoak 1: Errusia Jersonen sartu zen, Krimearen ondoan, eta Mariupol portu estrategikoa setiatzen jarraitzen zuen.
Martxoak 4: Errusiak Zaporizhiako zentral nuklearrari eraso zion, alegia, Europako handienari, eta bost egunen buruan Txernobylekoa kontrolpean hartu zuen.
Apirilak 1: errusiar tropak Kieveko kanpoaldetik erretiratzen hasi ziren. Horrek, lehen aldiz, erakutsi zuen "operazio militar berezia" ez zihoala espero bezala. NATOk, baina, esan zuen Errusiar Armada ez zela ihes egiten ari, baizik eta Donbassen batzen.
Apirilak 4: Zibilen 400 gorpu baino gehiago aurkitu zituzten Buchan, Kieveko kanpoaldean.
Apirilak 19: Moskuk Donbass askatzeko gerrako bigarren fasearen hasiera iragarri zuen.
Apirilak 21: Errusiak ziurtatu zuen Mariupol kontrolpean zuela, nahiz eta erresistentzia apur bat zegoen oraindik Azovstal altzairu-fabrikan. Ukrainan maiatzaren 17an utzi zion Azovstalen borrokatzeari.
Maiatzak 25: Errusiak Dionbasseko erasoak handitu zituen, Severodonetsk hiri estrategikora bidean.
Maiatzak 30: errusiarrak Severodonetsken sartu ziren, Luhansk kontrolatu nahian.
Ekainak 25: Errusiak erabat kontrolpean hartu zuen Severodonetsk, ukrainar soldatuak erretiratuta.
Uztailak 3: Errusiak Lisichansk hartutzat jo zuen, eta, horrekin batera, eskualde osoa.
Uztailak, 16: Donetsken, Errusia eraso handiagoak egiten hasi zen.
Uztailaren 24tik 28ra: ukrainar tropak Jersonera bidean, Dnieper ibaiaren gainean bonbardaketak eginda. Bertako zubiak erabat gakoak ziren hiria hornitzeko. Hiria berreskuratzen saiatzen ari ziren.
Abuztuak 13: Errusiaren eraso gogorrak Donetsken eta Zaporizhian, baina Donbassen geldirik zegoen errusiar erasoa.
Irailak 11: Ukrainak aurrea hartu zuen gerran, hegoaldean eta ekialdean egindako kontraerasoekin. Frontean ere egoera aldatzen hasi zen. Erasoarekin jarraitzeko prestatzen zebilen Ukraina, eta, agintariek diotenez, 3.000 km2 zituzten berreskuratuta.
Irailak 12: Ukrainar Indar Armatuek beste 500 km2 askatu zituzten herrialdeko hegoaldean, Natalia Humenyuk bozeramailearen esanetan. Iparraldean, Errusiako tropek ihes egin zuten, eta Errusian erretiroa hartuta zuten hainbat militarrek eta zenbait eskualde liderrek, blogarik eta Kremlineko propagandistak oso kritiko egin zuten kanpainaren bilakaeraren aurka.
Irailak 13: Guennadi Ziuganov lider komunista errusiarrak onartu zuen Ukrainako "operazio militar berezia" gerra bilakatu dela, eta beharrezkoa dela baliabideak mobilizatzea. Kremlinek herritarren mobilizazio orokorra edo partziala baztertu zuen, nahiz eta askok kanpaina militarra askoz ere oldarkorragoa eskatzen zuten. Zelenskiren arabera, Ukrainak, irailean lurraldeko 6.000 km2 baino gehiago zituen askatuta, ekialdean eta hegoaldean.
Irailak 16: identifikatu gabeko 440 hilobi aurkitu zituzten Jarkoven, Iziumen. Putinek estrategia aldatzea baztertu zuen, nahiz eta Ukrainaren kontraerasoa arrakastatsua zen. Hala dio Samarkanda hirian, goi-bilera batean.
Irailak 20: Donetseko eta Luhanskeko errepublikek erreferenduma deitu dute, irailaren 23tik 27ra, erabakitzeko Errusiarekiko balizko atxikimenduaz.
Irailak 21: Putinek mobilizazio partziala deitu du, eta Mendebaldeari egotzi dio Errusia suntsitu nahi duela.
Zure interesekoa izan daiteke
Israelek baztertu egin du Trumpen Gazarako 15 puntuko plana
Netanyahuk esan du Hamas erabat armagabetu arte Israelgo Armadak ez duela Gazatik alde egingo, eta baztertu egin du Palestinako Estatua sortzea.
Ebola kontrolik gabe zabaltzen ari da Kongoko Errepublika Demokratikoan eta 1.850 hildako eragin ditu jada
Inoiz izandako agerraldirik larrienak 4.053 kasu baieztatu ditu dagoeneko, eta MOEk "premiazko" erantzuna eskatu du.
Abelardo de la Espriellak Kolonbiako Presidentetza hartu du
Eskuin muturreko presidente berriak Cali aukeratu du inbestidurarako, Bogota hautatu beharrean, eta talde armatu ilegalekin elkarrizketari amaiera ematea eta legez kanpoko laboreak fumigatuko dituela iragarri du.
SpaceXen kohete batek Ilargiaren kontra talka egin duela esan du NASAk, baina adierazi du ez duela arriskurik ekarriko
2025eko urtarrilean jaurtitako Falcon 9 kohete baten goiko zatiak, planifikatu gabe, talka egin du Ilargiaren gainazalarekin, eguzki-jardueraren eta grabitate-indarren konbinazio baten ondorioz.
Iranek eta Omanek Ormuzen nabigatzeko bide berri bat adostu dute
Itsasarteko bide berri hori egiteko akordioa lortu izanak ez du esan nahi berriro irekiko dutenik, Iranek zehaztu duenaren arabera, AEBren eta Israelen arteko erasoaldi militarraren ondorioz itxi baitzuten.
Marokok dozenaka pertsona auzipetu ditu Ceutako krisiarekin lotutako delituengatik
Marokoko Giza Eskubideen Elkartearen arabera, 34 pertsona auzipetu dituzte Tetuanen (tartean, bost adingabe) eta 52, Nadorren.
Danubiok bere sekretuak agerian utzi ditu lehortearen ondoren: mamut baten aztarnak eta nazien ontziak azalera atera dira
Danubio ibaiak, Europako bigarren luzeenak, lehorte historikoa bizi du, eta bere ur-emaria murriztu denez, iraganeko aztarna harrigarriak utzi ditu agerian: mamut baten aztarnak azaldu dira Bulgarian, eta Bigarren Mundu Gerran hondoratutako dozenaka ontzi ikusgai geratu dira Serbian.
Gutxienez 14 pertsona hil eta 27 zauritu dira Errusiak Kiev eskualdean gauez egindako erasoetan
Brovary barrutian "sute handiak" izan dira biltegi batzuetan, eta baita Velyka Dymerka, Kvitneve eta Peremoga herrietan ere. Astearte honetan, Volodimir Zelensky Ukrainako presidenteak Errusiaren aurkako operazio gehiago egitekotan zela iragarri osteko erantzun gisa egin ditu Moskuk azken erasoak.
Bruselak esan du EBk "lanak ondo" egin dituela Ceutan, eta "migrazio erreformak bizkortzeko" eskatu du
Magnus Brunner Europako Barne eta Migrazio komisarioaren hitzetan, Ceutan lehertutako krisitik ateratako ondorio nagusia da Europar Batasuneko kideek "bat eginda" kudeatu behar dituztela migrazio politikak.
EBko Barne ministroek Ceutako krisia aztertuko dute gaur, ezohiko bilera batean
Europar Batasuneko Barne Ministroen Ezohiko Kontseilua gaur bilduko da, Espainiak eskatuta eta 22 estatu kidek babestuta, Ceutako migrazio-krisia aztertzeko eta Marokotik etorritakoen gorakadari erantzun bateratua emateko.