Pepe Mujica Uruguaiko presidente ohi eta Latinoamerikako ezkerraren ikonoa zendu da - test cache
Pepe Mujica Uruguaiko presidente izandakoa (2010-2015) hil egin da gaur, Yamandu Orsi herrialdeko egungo presidenteak baieztatu duenez.
"Atsekabe handiz jakinarazi behar dugu Pepe Mujica gure kidea hil zela. Presiedntea, militantea, erreferentea eta gidaria. Faltan botako zaitugu, Aitona maitea. Eskerrik asko eman diguzun guztiagatik eta zure herriarekiko duzun maitasun sakonagatik", azaldu du Orsik X sare sozialean.
Bestalde, bere indar politikoak, Frente Ampliok, sare sozial berean argitaratu duenez, "Pepe ez zen lider bat bakarrik izan. Mundua ulertzeko modu bat izan zen. Bere ahotsa geratzen zaigu, bere adibidea, bere itxaropena. Beti arte, lagun".
Gaur goizean, haren bikotekideak, Lucia Topolansky presidenteordeak, aurreratu zuen Mujica zainketa aringarriak jasotzen ari zela, iaz atzeman zioten hestegorriko minbizia azken fasean sartu zelako.
Ezkerreko buruzagiak 2024ko apirilaren 29an iragarri zuen esofagoan tumore bat topatu ziotela, eta aurretik pairatzen zuen gaixotasun immunologikoa batuta, osasuna asko kaskartzen zitzaiola. Handik gutxira, tumorea txarra zela jakinarazi zuen, eta erradioterapia eman behar ziotela. Urtarrilean minbizia gibelera hedatu zitzaiola jakinarazi zuen. "Hiltzen ari naiz", aitortu zuen orduan.
Hori dela eta, ordutik oso agerraldi publiko gutxi egin ditu Mujicak. Martxo hasieran Yamandu Orsi Uruguaiko presidentearen inbestiduran izan zen, eta hilabete horren amaieran, omenaldia jaso zuen Fronte Zabalaren lehen ekitaldi jendetsutik 54 urte betetzen zirela eta.
Erreakzioak
Claudia Sheinbaum Mexikoko presidenteak "sakon" deitoratu du Mujicaren heriotza, eta haren jakinduria, pentsamendua eta sinpletasuna nabarmendu ditu, Latinoamerikarentzako "eredu" izan delako.
Brasilek Uruguaiko presidente ohiaren heriotza deitoratu du, "lagun handia", "Latinoamerikaren integrazioaren egile nagusietako bat" eta "gure garaiko humanista garrantzitsuenetako bat" dela esan du bertako Atzerri Ministerioak ohar ofizial batean.
Gustavo Petro Kolonbiako presidenteak "iraultzaile handi" gisa definitu du Mujica. "Agur, lagun. Nahiago nuke Latinoamerikak egunen batean ereserkia izango balu, nahiago nuke Hego Amerikak egunen batean Amazonia izena hartuko balu", adierazi du sare sozialetan.
Bestalde, Luis Arce Boliviako presidenteak esan du "bihotza erabat goibelduta" duela Mujicaren heriotzagatik, "itxaropen, umiltasun eta justizia sozialaren aldeko borrokaren benetako itsasargia" baitzen.
Gabriel Boric Txileko presidentea bat etorri da Mujicak "gauzak hobeto egin daitezkeen itxaropena" uzten duela esatean, baita "bihotza taupaka dugun eta munduan bidegabekeria dagoen bitartean borrokan jarraitzea merezi duelako uste negoziaezina" ere.
Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak doluminak adierazi ditu Uruguaiko presidente ohiaren heriotzagatik, eta "mundu hobe batean" sinetsi eta politika "bihotzetik" bizi izan zuela gogorarazi du.
"Mundu hobea. Horretan sinetsi, militatu eta bizi izan zen Pepe Mujica", idatzi du Sanchezek X sare sozialean, eta jarraian gaineratu du: "politikak zentzua hartzen du horrela bizitzen denean, bihotzetik". Gainera, Sanchezek Mujicaren senideei eta uruguaitarrei "besarkadarik estuena" eman die, eta "Mujica, betirako" mezuarekin amaitu du bere mezua.
Imanol Pradales lehedakariak doluminak eman dizkio Uruguaiko presidente ohiaren familiari, eta Mujica "duintasunaren, konpromisoaren eta umiltasunaren erreferentea" dela esan du, "bere sustraiak dauden lekuan ere arrastoa uzten jarraitzen duelako, hemen Euskadin".
"Politikaren buru nagusienetako bat joan da, erreferente politiko eta pertsonala, baina bizitzari, etikari eta balioei buruzko gogoeta zoragarriak uzten dizkigu. Lurra arina izan dakizula, Pepe Mujica", idatzi du Maria Chivite Nafarroako presidenteak X sare sozialean.
"Zure euskal herri zaharrak ez zaitu inoiz ahaztuko, Pepe. Beti jaikiko gara zurekin! Eskerrik asko lagun!", idatzi du Arnaldo Otegi EH Bilduko buruzagiak.
Zure interesekoa izan daiteke
AEBk eraso gehiago egin ditu Iranen aurka, eta Teheranek erantzun "sendoa eta suntsitzailea" emango duela ohartarazi du
Azken orduetan bi aldeek elkarri eraso egin diote. Irango herrien aurkako bonbardaketekin jarraitu dute AEBtako indarrek eta Iranek Kuwaiten eta Bahrainen dauden base amerikarren aurkako erasoak egin ditu misil eta droneekin.
Alemaniako Parlamentuko bloke kontserbadoreko buruak dimisioa eman du haurdunaldi subrogatu bidez umea izateagatik
Haurdunaldi subrogatua legez kanpokoa da Alemanian, eta hala defendatu izan du Jens Spahnek orain arte, Merz kantzillerraren Batasun Kristau-Demokrata (CDU) alderdiaren irizpideekin bat eginez.
Iranek amaitutzat eman du AEBekin zuen akordioa haren erasoen ostean, eta Jameneik "ikasgai ahaztezinez" ohartarazi die
Irango buruzagi gorenak Donald Trump AEBko presidentea seinalatu du, bi aldeek adostutako Akordio Memorandumean aurreikusitako su-etena ez betetzeagatik.
Gutxienez zortzi hildako Errusiako merkataritza elektronikoko biltegien aurka droneekin egindako erasoetan
Gainera, Wildberries merkataritza elektronikoko konpainiako 50 langile baino gehiago zauritu dira Tambov eta Mosku eskualdeetan. Errusiako Amazon enpresa balitz bezala ezaguna da konpainia hori.
AEBk 7 pertsona hil ditu gutxienez Iranen, erasoen zazpigarren gauean; Teheranek Kuwait eta Bareingo baseei eraso egin die
AEBk amaitutzat eman du 7 egun iraun duen eraso sorta hau.
Andy Burnham Erresuma Batuko Alderdi Laboristako buru izendatu dute, Starmerren ordez
Astelehenean hartuko du Erresuma Batuko lehen ministro kargua. Aurretik, ordea, Starmer Buckingham jauregira joango da, eta dimisioaren berri emango dio Karlos III.a erregeari.
Kanadako suteen keak AEBko hainbat hiri estali ditu
Kanadako baso-suteen ondoriozko ke-laino trinkoa iritsi da Estatu Batuetako iparraldera. Minnesota, Michigan, Ohio, Illinois eta New York estatuetan alertan daude airearen kutsaduragatik. Agintariek aire zabaleko jarduerak mugatzeko gomendatu dute, eta, kalera atera behar izanez gero, maskara erabiltzea. Ateak eta leihoak itxita edukitzea eta kaltetuen dauden eremuetan etxetik ez ateratzeko eskatu dute.
Trumpek zalantzan jarri du AEBko hauteskunde sistemaren zuzentasuna, eta Txinaren interferentziak salatu ditu
2020tik "inoizko hauteskunde-datu urraketarik handiena" izan zela eta Txinak 220 milioi boto-emaileren erregistroak "legez kanpo" eskuratu zituela frogatzen duten dokumentuak dituela ziurtatu du errepublikanoak. 2020ko hautesundeak galdu egin zituen Trumpek. Txinaren esanetan "erabat faltsuak" dira Trumpen akusazioak eta Txina "hauteskunde-kanpainako gai" gisa erabiltzea leporatu dio.
Iranek ohartarazi du Ekialde Hurbileko "azpiegitura guztiak" suntsituko dituela AEBk harenak erasotuz gero
AEBk hainbat egun daramatza Iranen aurkako erasoak egiten, elkar ulertzeko akordioa urratu izana egotzita. Teheranek, ordea, ukatu egin du akusazioa, su-etena behin eta berriz urratu dela salatu du, eta erasoekin erantzun du, AEBk eskualdean dituen interesen aurka.
Zelenskiren aurkako protesta ezohikoa Kieven
Zelenskik Defentsa ministro erreformazalea kargugabetu ostean piztu da protesta. Gobernuaren barruko tirabirek eta armadaren erreformen inguruko desadostasunek eragin dute krisia.